I SA 1606/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 listopada 2004 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania licencji zawodowej w zakresie zarządzania nieruchomościami oddala skargę. I SA 1606/03 UZASADNIENIE W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego R. W. zakwestionował decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję tego samego organu z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] o odmowie nadania skarżącemu licencji zawodowej w zakresie zarządzania nieruchomościami. W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, podnosząc w szczególności, że postępowanie kwalifikacyjne przeprowadzone przez Państwową Komisję Kwalifikacyjną do spraw uprawnień i licencji zawodowych było prawidłowe. W związku z reformą sądownictwa administracyjnego, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2002 r. niniejsza skarga stała się – na podstawie przepisu art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ) – przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Ze względu zaś na wniosek zgłoszony przez skarżącego w trybie przepisu art. 119 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ), niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym. Jak wynika ze zgromadzonego przez organ materiału dowodowego R. W. wystąpił w dniu 8 lutego 2003 r. z wnioskiem o nadanie mu licencji zawodowej w zakresie zarządzania nieruchomościami. W związku z tym Państwowa Komisja Kwalifikacyjna przeprowadziła postępowanie kwalifikacyjne, które zostało zakończone wynikiem negatywnym. Wnioskodawca po zaliczeniu pozytywnym dwóch pierwszych etapów egzaminu został dopuszczony do etapu trzeciego, polegającego na obronie przez osobę zainteresowaną sporządzonego przez nią planu zarządzania nieruchomością i – w ocenie Komisji – w tym przypadku nie wykazał się dostateczną I SA 1606/03 wiedzą z przygotowania praktycznego do prowadzenia działalności zawodowej z zakresu zarządzania nieruchomościami. Z uwagi na negatywny wynik tego etapu postępowania kwalifikacyjnego – zgodnie przepisem § 23 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 sierpnia 1998 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, dotyczących działalności zawodowej ( Dz. U. Nr 115, poz. 745 ), postępowanie kwalifikacyjne zostało zakończone a Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast – mając na względzie treść przepisu art. 191 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ) odmówił wnioskodawcy nadania licencji zawodowej. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy R. W. podniósł, że na taką ocenę jego planu zarządzania mogła wpłynąć okoliczność, iż ten etap egzaminu odbywał się po godzinie 19 i w związku z tym czuł się on zmęczony po wielogodzinnym oczekiwaniu w gotowości do przystąpienia do egzaminu a ponadto i sami członkowie Komisji – na skutek również zmęczenia – nie w pełni prawdopodobnie zrozumieli sens jego wypowiedzi. W dalszej części odwołania wnioskodawca polemizując ze stanowiskiem Komisji odnosił się do zagadnień merytorycznych będących tematem egzaminu oraz zauważył, że w aktach jego brakuje jednego dokumentu tj. kartki na której podczas egzaminu dokonał wyliczenia, stanowiącego odpowiedź na jedno z zadanych pytań. Decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy swoje poprzednie rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu swego stanowiska stwierdził, że zespół kwalifikacyjny - przed którym zdawał egzamin wnioskodawca - nie ustalał kolejności osób, które podchodziły do obrony planu zarządzania nieruchomością i wnioskodawca sam zadecydował o przystąpieniu do egzaminu o takiej porze dnia. Ponadto zauważono, iż jeśli zainteresowany nie czuł się na siłach, aby w tym momencie do egzaminu przystąpić, mógł zwrócić się z prośbą o odłożenie trzeciego etapu postępowania ze względu na zły stan zdrowia a tego nie uczynił zatem sam uważał, że jest w dobrej predyspozycji psychofizycznej. Organ stwierdził również, iż w zakresie obrony w/w planu wnioskodawca na zadane mu przez Zespół kwalifikacyjny cztery pytania nieprawidłowo odpowiedział na dwa I SA 1606/03 pytania tj. na pytanie o sposobie wyliczenia stopnia zużycia technicznego elementów budynku oraz pytanie dotyczące efektu wymiernego wprowadzania wariantu rozwojowego. Z uwagi zatem na osiągnięty wynik obrony przedstawionego planu zarządzania nieruchomością ( poniżej przepisowego minimum 70 % poprawnych odpowiedzi ) zespół kwalifikacyjny, składający się z pięciu osób, wydał negatywną ocenę ogólną postępowania kwalifikacyjnego. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi do sądu, w której R. W. powtórzył argumenty podniesione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wywodząc przy tym, że kartka papieru na której dokonał wyżej wspomnianego wyliczenia została celowo nie dołączona do jego akt, aby uznać że odpowiedź udzielona przez niego na pytanie była nieprawidłowa. Odnośnie zaś pory dnia, w której zdawał egzamin podniósł, że nie miał większego wpływu na kolejność przystąpienia do egzaminu, gdyż spytany, czy - jako mieszkaniec W. - wyrazi zgodę, aby wcześniej zdawały egzamin osoby przyjezdne, nie miał innego wyjścia i z tego powodu uważa, że przystąpienie do egzaminu o tak późnej porze zostało mu przez Komisję narzucone. Ponadto skarżący stwierdził, że w egzaminie powinna uczestniczyć dodatkowo osoba postronna, którą określił mianem "męża zaufania". Osoba ta kontrolowała by zarówno zdającego jak i członków Komisji, co byłoby pożyteczne ze względu na prowadzoną obecnie powszechnie walkę z korupcją. W skardze zawarto także wywód dotyczący zagadnień merytorycznych związanych z tematyką egzaminu i zarzut, że w związku ze stanowiskiem Komisji – zdaniem skarżącego – zespół kwalifikacyjny nie zapoznał się w pełni z treścią jego pracy. Poza tym skarżący zakwestionował też twierdzenia organu, że podczas egzaminu zadano mu tylko cztery pytania, gdyż miał zadawanych wiele pytań a w protokole została odnotowana tylko ich część i wyraził niezadowolenie , że ze względu na niezdanie egzaminu za pierwszym razem jest narażony na poniesienie wydatków związanych z opłatą ponownego postępowania kwalifikacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: I SA 1606/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Przy czym kontrola Sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Powyższe oznacza, że sąd administracyjny nie jest kolejną instancją odwoławczą od ostatecznych decyzji administracyjnych i w związku z tym nie rozpoznaje sprawy w jej aspekcie merytorycznym a jedynie – jak wspomniano – ocenia wydany akt pod względem jego legalności. W związku z powyższym rozpatrując materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie i oceniając podniesione przez skarżącego w skardze zarzuty, ponawiane następnie w kolejnych pismach procesowych, Sąd doszedł do przekonania, że zarzuty te nie podważają legalności zaskarżonej decyzji. Problematyka dotycząca nadawania licencji zawodowej zarządcy nieruchomości uregulowana jest we wspomnianych na wstępie aktach prawnych jakimi są ustawa o gospodarce nieruchomościami i wydane na podstawie delegacji ustawowej rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 sierpnia 1998 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, dotyczących działalności zawodowej a ponadto kwestie szczegółowe, techniczne reguluje Regulamin Działania Państwowej Komisji Kwalifikacyjnej ustalony na podstawie przepisu § 14 wymienionego wyżej rozporządzenia, uchwalony w dniu 31 marca 2003 r. Analizując treść powyższych aktów prawnych należy stwierdzić, że nie można zarzucić Prezesowi Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, iż zaskarżona decyzja narusza obowiązujące przepisy prawa. W szczególności przepisy te nie precyzują w jakiej porze dnia może być przeprowadzony egzamin co oznacza, że w tym zakresie jest pozostawiona organowi dowolność. W niniejszym przypadku istotnie egzamin trwał aż do godzin wieczornych, ale kolejność zdających nie była przez organ narzucona. To, że skarżący twierdzi, że nie wypadało mu przystąpić do egzaminu przed osobami z poza W. nie może obciążać organu. Istniała bowiem możliwość przystąpienia do egzaminu wcześniej jak również wystąpienia do Komisji z prośbą – o czym mowa I SA 1606/03 w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – o przełożenie ( ze względu na złe samopoczucie) egzaminu. Skarżący z takich możliwości nie skorzystał. Powyższe przepisy a zwłaszcza wspomniany Regulamin nie stanowią o obowiązku przechowywania w aktach osoby zainteresowanej jej notatek podręcznych z których korzystała zdając egzamin ustny. Zatem należy uznać, iż również w tym przypadku organ sam decydował czy takie notatki zachowywać i dołączać do akt czy też nie. Powoływanie się w tym zakresie przez skarżącego na zasady obowiązujące podczas egzaminu maturalnego nie można uznać za miarodajne i przesądzające w tej sprawie. Oba egzaminy, choć są egzaminami państwowymi mają jednak odrębny charakter, są przeprowadzane przez inne organy i regulowane odmiennym ustawodawstwem. Należy przy tym wskazać, iż jest cały szereg również innych egzaminów o randze egzaminu państwowego, w których notatki podręczne zdającego egzamin ustny nie są przechowywane w aktach zainteresowanego a są w nich tylko – tak jak jest w niniejszej sytuacji – odnotowywane pytania i oceny . Do takich egzaminów w szczególności (okoliczność znana Sądowi z urzędu ) należy egzamin na aplikację sądową i sam egzamin sędziowski. Podczas tych egzaminów po udzieleniu odpowiedzi przez zdającego, notatki podręczne publicznie są natychmiast niszczone. Skarżący wniosek o nadanie licencji zawodowej wniósł 8 lutego 2003 r. zatem do jego sytuacji odnoszą się uregulowania zawarte w przepisie przejściowym tj. w § 34 w/w Regulaminu, który w pkt 3 i 6 przewiduje, że egzamin ustny sprowadza się do obrony przez osobę zainteresowaną planu, która polega na zreferowaniu przez nią sposobu wykonania planu zarządzania nieruchomością oraz na udzielaniu odpowiedzi na pytania zespołu kwalifikacyjnego dotyczące zagadnień mających wpływ na wykonanie planu, które to pytania ustala przewodniczący zespołu przed obroną. Za zadawalającą uznaje się taką obronę planu, w której co najmniej 70 % pytań uzyskało ocenę pozytywną. Zgodnie zaś z powyższym Regulaminem w protokole odnotowywana jest treść pytań i oceny z odpowiedzi. W protokole z etapu trzeciego egzaminu R. W. z dnia [...] kwietnia 2003 r. odnotowane są cztery pytania i cztery oceny z odpowiedzi. Dwie negatywne i dwie pozytywne. Pod zapisem tym są podpisy wszystkich członków zespołu kwalifikacyjnego. Twierdzenie przez skarżącego, że zadano mu pytań bardzo dużo – I SA 1606/03 w świetle treści protokołu – nie znajduje potwierdzenia. Nadmienić wypada, iż prawdopodobnie zostały zadane cztery pytania a w trakcie odpowiedzi zainteresowanego członkowie Komisji zadawali po prostu pytania pomocnicze, naprowadzające. Z tych powodów także ten zarzut należało uznać za nieuzasadniony. Wypowiedzi odnoszące się do składu komisji poprzez włączenie do niej tzw. " mężów zaufania" w istocie rzeczy nie mogą stanowić zarzutu co do legalności zaskarżonej decyzji a mogą być jedynie traktowane jako propozycje czy postulaty dla ustawodawcy na przyszłość. Skład Komisji jest bowiem na dzień dzisiejszy uregulowany w sposób konkretny i nie jest kwestią dowolną ( vide: art. 191 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami ). Jak wspomniano wyżej sąd administracyjny rozpatruje skargę na zaskarżoną decyzję tylko w aspekcie jej legalności. Nie ma kompetencji do weryfikacji pod względem merytorycznym wyników egzaminu przeprowadzanego przez Państwową Komisję Kwalifikacyjną. Z tego powodu tego rodzaju wywody i zarzuty skarżącego zgłoszone pod adresem Komisji nie mogły być w ogóle przedmiotem badania przez Sąd. Biorąc powyższe pod uwagę skargę należało uznać za nieuzasadnioną, co – z mocy przepisu art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – skutkowało jej oddaleniem.