I SA 1782/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie NSA Anna Lech WSA Monika Nowicka Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 lipca 2004 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2002 r., [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2002 r., nr [...]; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz M. W. kwotę 30 zł (słownie: trzydzieści) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. I SA 1782/02 UZASADNIENIE Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z [...] czerwca 2002 r., nr [...] utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] kwietnia 2002 r., nr [...], którą odmówiło stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Gminy W. Nr [...] z [...] listopada 2001 r. o odmowie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej położonej w W. przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...]. Z ustaleń organu wynika, że decyzją z dnia [...].02.2000 r. Prezydent W. orzekł o ustanowieniu na 99 lat na rzecz M. W., I. W. i S. W. użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości w. przy ul. [...], dz. nr ew. [...], Obr [...], KW Nr [...]. W grudniu 2000 r. użytkownicy wieczyści zwrócili się z wnioskiem o przekształcenie tego prawa w prawo własności. Decyzją z dnia [...].11.2001 r. Burmistrz Gminy W. odmówił dokonania tego przekształcenia. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w sprawie nie zachodzą przesłanki wymienione w ustawie z dnia 4 września 1997 r. (Dz.U. Nr 120 z 2001 r., poz. 1299). Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...].11.2001 r. zwrócił się do SKO w W. M. W. Kolegium decyzją z dnia [...].04.2002 r., nr [...] odmówiło stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji Burmistrza. Zgodnie z dyspozycją art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz.U. z 2001 r. Nr 120, poz. 1299), przepisy ustawy stosuje się do osób fizycznych, które nabyły prawo użytkowania wieczystego przed dniem 31 października 1998 r., a także do osób fizycznych będących ich następcami prawnymi i złożą wniosek (...) do dnia 31 grudnia 2000 r. Ponadto, w myśl ust. 3 cytowanego przepisu, przepisy ustawy stosuje się odpowiednio do osób fizycznych, którym przysługuje prawo zabudowy nieruchomości ustanowione przed dniem wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o prawie zabudowy (Dz.U. Nr 50, poz. 280) i złożą wniosek (...) do dnia 31 grudnia 2000 r. I SA 1782/02 Decyzja o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości gruntowej na rzecz M. W., I. W. i S. W. wydana została w dniu [...] lutego 2000 r. Oznacza to, że w sprawie niniejszej nie mógł mieć zastosowania przepis art. 1 ust. 2 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności, albowiem nabycie rzeczonego prawa użytkowania wieczystego nastąpiło po dniu 31 października 1998 r. Wobec tak wyraźnego zakreślenia przez ustawodawcę konkretnego terminu, przed upływem którego musiało zostać ustanowione prawo użytkowania wieczystego dla skutecznego przekształcenia tegoż prawa w prawo własności w trybie wymienionej ustawy, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia tejże sprawy okoliczności podniesione przez M. W. w rozpatrywanym wniosku, nawet jeśli faktycznie organ pierwszej instancji dopuścił się bezprawnej bezczynności w wydaniu decyzji w sprawie ustanowienia na rzecz następców prawnych byłych właścicieli przedmiotowej nieruchomości gruntowej prawa użytkowania wieczystego do tejże nieruchomości. W konsekwencji Kolegium uznało, iż w sprawie niniejszej nie zaistniały wszystkie przesłanki konieczne dla przekształcenia prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości gruntowej w prawo własności, wymienione w art. 1 ust. 2 oraz ust. 3 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności, a tym samym przekształcenie prawa użytkowania wieczystego tejże nieruchomości gruntowej w prawo własności nie jest - w świetle obowiązujących w chwili obecnej przepisów - możliwe. Zgodnie z dyspozycją art. 156 § 1 pkt 2 kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Powyższe ustalenia doprowadziły organ do wniosku, że odmowa przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, stwierdzone decyzją z dnia [...].11.2001 r., nie wykazuje cech rażącego naruszenia prawa. Brak jest więc podstawy do stwierdzenia nieważności tej decyzji. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. M. W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...].04.2002 r. Powołał się skarżący na naruszenie przez organ przepisów art. 6, 12, 11, 7, 8, 9 i 10 kpa poprzez nieuwzględnienie I SA 1782/02 okoliczności, że Prezydent W. wydał decyzję o oddaniu gruntu w wieczyste użytkowanie z dnia [...].02 2000 r. z naruszeniem terminu określonego w art. 35 kpa co skutkowało odmową przekształcenia tego prawa w prawo własności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumentację zwartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona ale z innych przyczyn niż podniesione zostały w jej uzasadnieniu. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. Postępowanie przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Decyzja nr [...] Burmistrz Gminy W. z dnia [...] listopada 2001 r. odmawiająca przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] została doręczona M. W. w dniu [...] listopada 2001 r. W terminie przewidzianym do wniesienia odwołania od tej decyzji M. W. wniósł pismo zatytułowane "Odwołanie". W treści tego pisma skarżący powołuje art. 156 § 1 pkt 3 kpa i art. 157 § 1 i 2 kpa i wnosi o stwierdzenie nieważności decyzji. Pismo to zostało potraktowane przez organ jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...].11.2001 r. i rozpoznano nową sprawą o stwierdzenie nieważności decyzji, zakończoną zaskarżoną decyzją. Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wyrażona w art. 15 kpa, jest regułą. Tryb odwoławczy ma w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego pierwszeństwo przed trybem nadzoru obejmującym m.in. stwierdzenie nieważności decyzji. Jeżeli od decyzji wydanej przez organ I instancji zostało wniesione odwołanie to powinno ono być załatwione w trybie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego o odwołaniach. Tryb odwoławczy jest dla strony korzystny z tego względu, że organ odwoławczy rozstrzyga sprawę ponownie pod względem merytorycznym, przeprowadzając w miarę potrzeby dalsze postępowanie wyjaśniające. Organ odwoławczy może korygować zarówno wady prawne decyzji jak i wady polegające na niewłaściwej ocenie okoliczności faktycznych bądź też powodujące inne nieprawidłowości. Natomiast uprawnienia organu stosującego art. 156 § 1 kpa są węższe niż organu I SA 1782/02 odwoławczego. Z tego względu pismo zatytułowane "odwołanie" i wniesione do organu odwoławczego przed upływem terminu do złożenia odwołania powinno być rozpatrywane jako odwołanie. Takie stanowisko zajmował Naczelny Sąd Administracyjny w wielu wyrokach (m.in. wyroku z 7.05.1984 r. , II SA 225/84) i stanowisko powyższe podziela również skład orzekający w niniejszej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny uznał nawet, że pismo zatytułowane "wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji" ale wniesione do organu odwoławczego przed upływem terminu do złożenia odwołania, podlega rozpatrzeniu jako odwołanie (wyrok z 1.04. 1988 r. IV SA 1001/87). W rozpoznawanej sprawie skarżący złożył przed upływem terminu do wniesienia odwołania pismo zatytułowane "odwołanie". Nie wynika z treści pisma czy wnoszący je rozróżnia tryby postępowania administracyjnego jakimi są: zwykły tryb odwoławczy oraz tryb nadzoru m.in. stwierdzenie nieważności decyzji. Wątpliwości te uzasadnia stanowisko skarżącego wyrażone na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w dniu 15 kwietnia 2004 r. (k.32), w którym to powołuje się na złożenie odwołania od decyzji Burmistrza z [...].11.2001 r. Z uwagi na powyższe wątpliwości Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 i 200 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.