I SA 1791/02
WyrokWSA w Warszawie2004-05-31
Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Cezary Pryca, Joanna Runge - Lissowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy starosta, jako reprezentant Skarbu Państwa, może być zobowiązany do przeprowadzenia prac remontowo-zabezpieczających zabytkowego kościoła, a jeśli tak, to na podstawie jakich przepisów prawa i w jakim zakresie?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, ponieważ nie zostały dostatecznie wyjaśnione istotne dla sprawy okoliczności dotyczące zakresu prac. Kluczowe jest ustalenie, czy obowiązek dotyczy konserwacji zabytku w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków, czy też prac remontowo-zabezpieczających w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami i prawa budowlanego. Od tego zależy właściwość organu i adresata nakazu.Stan faktyczny
Minister Kultury utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków nakazującą Staroście Powiatu Z. przeprowadzenie prac remontowo-zabezpieczających kościoła poewangelickiego. Starosta zaskarżył decyzję, argumentując, że nie jest właściwy do przeprowadzania prac konserwatorskich, a jedynie zabezpieczających przed dostępem osób niepowołanych. Sąd administracyjny uznał, że sprawa wymaga dalszego wyjaśnienia.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Ministra Kultury i stwierdzono, że nie podlega ona wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie NSA Cezary Pryca NSA Joanna Runge - Lissowska (spr.) Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2004 r. sprawy ze skargi Starosty Z. na decyzję Ministra Kultury z dnia [...] maja 2002 r., nr [...] w przedmiocie przeprowadzenia prac remontowo - zabezpieczających 1) uchyla zaskarżoną decyzję 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu
I SA 1791/02
UZASADNIENIE
Minister Kultury decyzją z dnia [...].05.2002, [...] utrzymał w mocy decyzję nr [...] [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Z. z dnia [...].04.2002 r. nakazującą Staroście Powiatu Z. przeprowadzenie prac remontowo - zabezpieczających korpusu kościoła poewangelickiego w W. do końca 2003 r. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowił art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury (Dz.U. z 1999 r. Nr 98, poz. 1150 ze zm.). W uzasadnieniu decyzji Minister wyjaśnił, że warunkiem wydania nakazu jest konieczność wykonania prac konserwatorskich przy zabytku, co zostało stwierdzone przez pracowników Wojewódzkiego Oddziału Służby Odnowy Zabytków w Z. (protokół z oględzin przeprowadzonych dnia 21.03.2002 r.), a adresatem nakazu może być właściciel lub użytkownik, a w tym przypadku właścicielem jest Skarb Państwa reprezentowany przez Starostę, zaś argumenty podniesione w odwołaniu, że zadania Starostów nie obejmują takich obowiązków nie mogą być uwzględnione.
W skardze na decyzję Ministra Starosta Powiatu S., domagając się jej uchylenia, podnosił (tak jak i w odwołaniu), że prace zabezpieczające zabytek przed wejściem osób niepowołanych wykonał, zaś remont i zabezpieczenie kościoła wymaga prac konserwatorskich, do których nie został powołany i takie obowiązki nie wynikają z art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm.), bowiem te zadania należą do służb konserwatorskich.
Odpowiadając na skargę Minister Kultury wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone rozpoznawane są
I SA 1791/02
przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury (Dz.U. z 1999 r. Nr 98, poz. 1150 ze zm.) upoważnia wojewódzkiego konserwatora zabytków do nakazania właścicielowi lub użytkownikowi zabytku dokonanie robót konserwatorskich w określonym terminie, jeżeli uzna potrzebę przeprowadzenia konserwacji zabytku. Z akt sprawy wynika, iż kościół poewangelicki w W. został wpisany do rejestru zabytków decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...].04.1967 r., a z protokołu oględzin z dnia 21.03.2002 r., że korpus kościoła jest zabezpieczony przed dostępem do wnętrza, ale wymaga prac zabezpieczających - naprawy konstrukcji dachu i empor, naprawy i uzupełnienia pokrycia dachowego, położenie pasu nadrynnowego, zamurowanie okien do pełnej wysokości na co konieczna jest dokumentacja remontowo - kosztorysowa, a także, że właścicielem jest Skarb Państwa. Okoliczności te wskazują że właściciel powinien zająć się zabytkiem, jednakże konieczne jest ustalenie czy właściciel ma przeprowadzić konserwację zabytku w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków, czy też przeprowadzić tylko prace remontowo - zabezpieczające w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2000 r., Nr 46, poz. 543 ze zm.) i ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016). Od tego zależeć bowiem będzie jaki organ i komu będzie mógł nakazać przeprowadzenie prac, mając na uwadze, że starosta nieruchomości Skarbu Państwa, którymi gospodaruje zabezpiecza przed zniszczeniem i uszkodzeniem, co wynika z art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Skargę zatem należało uwzględnić, bowiem istotne dla sprawy okoliczności nie zostały wyjaśnione i Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło