I SA 1793/03
WyrokWSA w Warszawie2004-11-30
Skład orzekający: Anna Łukaszewska-Macioch, Cezary Pryca, Jolanta Zdanowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli sprawa ta była już przedmiotem oceny przez organ i wydana w tym przedmiocie decyzja pozostaje w obiegu prawnym?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeśli sprawa ta była już prawomocnie osądzona i decyzja w tym przedmiocie pozostaje w obrocie prawnym. Ponowne wszczęcie postępowania w tej samej sprawie naruszałoby zasadę powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) i skutkowałoby nieważnością wydanej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 kpa.Stan faktyczny
Strona Z. B. złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Zarządu Gminy W. z dnia [...] października 2000 r. o ustaleniu opłaty adiacenckiej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. odmówiło wszczęcia postępowania, powołując się na fakt, że sprawa ta była już przedmiotem oceny przez Kolegium i wydana w tym przedmiocie decyzja z dnia [...] czerwca 2002 r. pozostaje w obiegu prawnym. Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie prawa i obciążenie jej opłatą adiacencką.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch (spr.) Sędziowie NSA Cezary Pryca WSA Jolanta Zdanowicz Protokolant Katarzyna Babik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2004 r. sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2003 r., [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o opłacie adiacenckiej oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] lutego 2003 r. nr [...], mocą której odmówiło wszczęcia, na wniosek Z. B., postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] Zarządu Gminy W. z dnia [...] października 2000 r. o ustaleniu opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] oznaczonej jako działka nr [...] z obrębu [...].
W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podało, że decyzją z dnia [...] lutego 2003 r. nr [...] odmówiło wszczęcia, na wniosek Z. B., postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Zarządu Gminy W. z dnia [...] października 2000 r. o ustaleniu opłaty adiacenckiej w kwocie 2.405,00 zł z tytułu wzrostu wartości oznaczonej wyżej nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], ponieważ powołana wyżej decyzja Zarządu Gminy W. z dnia [...] października 2000 r. była już przedmiotem oceny przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze i wydana w tym przedmiocie decyzja pozostaje w obiegu prawnym wiążąc organ, który ją wydał. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona ponownie zażądała stwierdzenia nieważności decyzji Zarządu Gminy W. z dnia [...] października 2000 r. Zarzuciła, iż decyzja nie jest zgodna z jej żądaniem.
Rozpatrując ponownie sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uznało, że w pierwszej kolejności zbadania wymaga sprawa dopuszczalności podjęcia tego postępowania. W tej kwestii organ wziął pod uwagę, że kwestionowana przez Z. B. decyzja Zarządu Gminy W. z dnia [...] października 2000 r. o ustaleniu opłaty adiacenckiej była już przedmiotem kontroli w trybie nadzoru i wydana w tej sprawie decyzja Kolegium z dnia 26 czerwca 2002 r. pozostaje w obiegu prawnym i na mocy art. 110 kpa wiąże organy administracji. Ponowny wniosek w tej samej sprawie jest niedopuszczalny wobec tożsamości sprawy zarówno od strony podmiotowej jak i przedmiotowej wydanie decyzji na podstawie art. 156 § 1 kpa naruszałoby zasadę res iudicata (powagę rzeczy osądzonej), powodując, z mocy art. 156 § 1 pkt 3 kpa, nieważność wydanej w ten sposób decyzji.
Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Z. B. złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której wyraziła niezadowolenie z działania organów administracji, skutkiem którego jest obciążenie jej opłatą adiacencką podkreślając, że nie widzi podstaw do jej zapłacenia.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania.
Skarga nie mogła być uwzględniona, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Przede wszystkim podkreślić należy, że ustawodawca w art. 16 kpa ustanowił zasadę trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej. Zgodnie z tą zasadą dopóki ostateczna decyzja administracyjna nie zostanie usunięta z obrotu prawnego, w jednym z przewidzianych przez prawo procesowe trybów nadzwyczajnych, dopóty zawarte w niej rozstrzygnięcie jest wiążące dla stron oraz organu, który decyzję wydał. Oznacza to równocześnie, że w tej samej sprawie między tymi samymi stronami, w oparciu o taki sam stan prawny, nie można prowadzić postępowania, a jeśli postępowanie zostało wszczęte, to podlega ono umorzeniu jako bezprzedmiotowe. Dodać należy, że decyzja administracyjna wydana w wyniku takiego postępowania byłaby dotknięta wadą nieważności z mocy art. 156 § 1 pkt 3 kpa.
Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. ostateczną decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. orzekło o umorzeniu postępowania w sprawie wszczętej wnioskiem Z. B. o stwierdzenie nieważności decyzji Zarządu Gminy W. z dnia [...] października 2000 r. o ustaleniu opłaty adiacenckiej. Decyzja Kolegium pozostaje w obrocie prawnym i wiąże zarówno strony jak i organ, który ją wydał. Wniosek skarżącej w tej samej sprawie nie mógł więc wszcząć postępowania z uwagi na fakt, iż decyzja administracyjna wydana w wyniku takiego postępowania naruszałaby jedną z podstawowych zasad postępowania polegającą na zakazie naruszania powagi rzeczy osądzonej (res iudicata). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. zatem zgodnie z prawem odmówiło, na podstawie art. 157 § 3 kpa, wszczęcia postępowania z kolejnego wniosku Z. B. o stwierdzenie nieważności decyzji Zarządu Gminy W. ustaleniu opłaty adiacenckiej.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło