I SA 1918/02
WyrokWSA w Warszawie2004-04-28
Skład orzekający: Marek Stojanowski, Anna Łukaszewska-Macioch, Cezary Pryca
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie nadzorcze dotyczące stwierdzenia wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa może być prowadzone bez udziału wszystkich podmiotów posiadających tytuł prawno-rzeczowy do nieruchomości, której dotyczy decyzja?Ratio decidendi
Postępowanie nadzorcze dotyczące stwierdzenia wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa musi uwzględniać udział wszystkich podmiotów, którym przysługuje tytuł prawno-rzeczowy do nieruchomości objętej decyzją. Brak udziału takiego podmiotu, jak spółka "F." Spółka z o.o. w L., stanowi przesłankę do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Prezydenta Miasta L. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, która utrzymała w mocy decyzję stwierdzającą wydanie innej decyzji z naruszeniem prawa, ale bez możliwości stwierdzenia jej nieważności. W toku postępowania ustalono, że działka gruntu uległa podziałowi, a różne podmioty uzyskały do niej tytuły prawne, w tym prawo użytkowania wieczystego. Skarżący podniósł zarzuty naruszenia przepisów Konstytucji RP i k.p.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] marca 2002 r. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie NSA Anna Łukaszewska-Macioch NSA Cezary Pryca spr. Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta L. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z [...] marca 2002 r. nr [...] Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, 2/stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
I SA 1918/02
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2002 roku numer [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy decyzję z [...] marca 2002 roku numer [...] Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdzającą, że decyzja z [...] grudnia 1991 roku numer [...] Wojewody [...] została wydana z naruszeniem prawa i nie jest możliwe stwierdzenie nieważności z uwagi na istnienie przesłanek z art.156 § 2 k.p.a.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracji publicznej podniósł, że decyzją z dnia [...] marca 1986 roku numer [...] Kierownik Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicowego [...] ustalił nową opłatę roczną za grunt oddany w zarząd, a położony w L. przy Placu [...], składający się z działki oznaczonej numerem [...] o powierzchni [...] metrów kwadratowych. Opłata została ustalona na rzecz L. Przedsiębiorstwa Zbytu Artykułów T. "[...]" Plac [...].
Zarządzeniem numer [...] z [...] stycznia 1986 roku Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego, w sprawie połączenia przedsiębiorstw zbytu artykułów t. "[...]" z Przedsiębiorstwem Obrotu Towarowego Przemysłu W. "[...]", zarządzono połączenie między innymi L. Przedsiębiorstwa Zbytu Artykułów T. "[...]" w L. z Przedsiębiorstwem Obrotu Towarowego Przemysłu W. "[...]" w L., w ten sposób, że ostatnie z wymienionych przedsiębiorstw przejęło majątek, pracowników oraz prawa i obowiązki przedsiębiorstwa przejmowanego. Zarządzenie weszło w życie z dniem podpisania z mocą obowiązującą od dnia 1 stycznia 1986 roku.
Decyzją z dnia [...] grudnia 1991 roku numer [...] Wojewoda [...], działając w oparciu przepisy ustawy z 29 września 1990 roku o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. 79, poz.464 ze zmianami) stwierdził nabycie przez Przedsiębiorstwo Obrotu Towarowego Przemysłu W. "[...]" w L. z dniem 5 grudnia 1990 roku prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w L. przy Placu [...] oznaczonego, jako działka numer [...] o powierzchni [...] metrów kwadratowych, dla której to nieruchomości urządzona jest księga wieczysta Kw. [...] oraz stwierdził odpłatne nabycie przez w/w przedsiębiorstwo prawa własności budynków i urządzeń znajdujących się na tym gruncie.
Decyzja z [...] grudnia 1991 roku numer [...] Wojewody [...] została doręczona do Urzędu Rejonowego w L. w dniu [...] stycznia 1992 roku.
Według odpisu z księgi wieczystej Kw. [...] z [...] grudnia 1990 roku, nieruchomość położona w L. przy Placu [...] była własnością Skarbu Państwa- w zarządzie Przedsiębiorstwa Obrotu Towarowego Przemysłu W. "[...]" w L.
Zarządzeniem z dnia [...] czerwca 1991 roku numer [...] Kierownika Ministerstwa Rynku Wewnętrznego uległo likwidacji Przedsiębiorstwo Państwowe Obrotu towarowego Przemysłu W. "[...]" w L.
Działka gruntu położona w L. przy Placu [...] uległa podziałowi na działki gruntu oznaczone numerami [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] o łącznej powierzchni [...] metrów kwadratowych.
Aktem notarialnym z dnia [...] lutego 1995 roku Repertorium [...] nieruchomość położona w L. przy Placu [...] oznaczona jako działka numer [...] o powierzchni [...] metrów kwadratowych objęta treścią Kw. [...], została sprzedana przez Skarb Pastwa spółce "S." Spółce z o.o. z siedzibą w L.
Decyzjami z dnia [...] listopada 1999 roku numer [...], numer [...],numer[...] oraz z dnia [...] lipca 2000 roku numer [...], numer [...] Wojewoda [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 roku przez Gminę L. prawa własności nieruchomości położonej w L. przy Placu [...] składającej się z działek gruntu oznaczonych numerami [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] o łącznej powierzchni [...] metrów kwadratowych.
Decyzją z dnia [...] marca 2002 roku numer [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdził, że decyzja z [...] grudnia 1990 roku numer [...] Wojewody [...] została wydana z naruszeniem prawa i nie jest możliwe stwierdzenie nieważności tej decyzji z przyczyny określonej w art.156 § 2 k.p.a.
Decyzją z dnia [...] lipca 2002 roku numer [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy decyzję z [...] marca 2002 roku numer [...] Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast.
Na decyzję z dnia [...] lipca 2002 roku numer [...] Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Prezydent Miasta L. Strona skarżąca domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji podniosła zarzut naruszenia przepisów art.21 ust.1, art.64 ust.2 i art.165 ust.1 Konstytucji RP oraz art.140 kodeksu cywilnego, a także art.7, art.8, art.9, art.11, art.73 § 2, art.77, art.107 § 3, art.156 § 2 i art.158 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest o tyle zasadna, że skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na dwa zagadnienia o charakterze procesowym . Po pierwsze stosownie do treści art.1 i art.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz.1271), z dniem 1 stycznia 2004 roku weszły w życie przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po drugie z treści art.97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika jednoznacznie, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego.
Na wstępie należy podnieść, że z akt sprawy wynika jednoznacznie, iż działka gruntu położona w L. przy Placu [...] oznaczona numerem [...] o powierzchni [...] metrów kwadratowych uległa podziałowi na działki gruntu oznaczone numerami [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] o łącznej powierzchni [...] metrów kwadratowych. Z załączonych do akt sprawy wypisów z ewidencji gruntów wynika, że właścicielem działki gruntu oznaczonej numerem [...] jest Gmina Miejska L., a nieruchomość ta jest oddana w użytkowanie wieczyste w [...] częściach "G." Spółce z o.o. z siedzibą w L. i w [...] częściach spółce "S." Spółka z o.o. w L., a także wynika, że właścicielem działki gruntu oznaczonej numerem [...] jest Gmina Miejska L., a nieruchomość oddana została w użytkowanie wieczyste po 1/2 części J. K. i "G." Spółce z o.o. w L., a także wynika, że właścicielem działek gruntu oznaczonych numerami [...] i [...] jest Gmina Miejska L. a nieruchomości te zostały oddane w użytkowanie wieczyste L. Przedsiębiorstwu Handlowemu "S." Spółce z o.o. z siedzibą w L., a także wynika, że właścicielem działek gruntu oznaczonych numerami [...] i [...] jest Gmina Miejska L., a nieruchomości te zostały oddane w użytkowanie wieczyste spółce "F." Spółce z o.o., a także wynika, że właścicielem działki gruntu oznaczonej numerem [...] jest Gmina Miejska L., a nieruchomość ta oddana została w użytkowanie wieczyste spółce "F." Spółce z o.o. w [...] częściach oraz L. Przedsiębiorstwu Handlowemu "S." Spółce z o.o. w L. w [...] częściach i "G." Spółce z o.o. z siedzibą w L. w [...] częściach. Wskazane wyżej wypisy z ewidencji gruntów noszą datę [...] lutego 2002 roku, a więc odnoszą się do stanu prawnego i faktycznego wymienionych w nich działek gruntu, istniejącego przed wydaniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z [...] marca 2002 roku numer [...] Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast. Poza sporem pozostaje okoliczność, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej winny brać udział wszystkie podmioty, które posiadają przymiot strony w rozumieniu art.28 k.p.a. W tym miejscu przypomnieć należy, że zgodnie z treścią art.28 k.p.a. stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Podkreślić należy, że pojęcie "interesu prawnego", o którym mowa w art.28 k.p.a. nie zostało zdefiniowane w ustawie kodeks postępowania administracyjnego. W doktrynie jest rozumiane, jako "prawo do postępowania" lub, jako " interes chroniony prawem materialnym". Przyjmuje się, że treścią tego pojęcia będzie publiczne prawo podmiotowe rozumiane, jako przyznanie przez przepis prawa jednostce konkretnej korzyści, którą może realizować w postępowaniu administracyjnym. Oczywistym więc jest, że stroną postępowania nadzorczego dotyczącego decyzji administracyjnej uwłaszczającej konkretną nieruchomością przedsiębiorstwo państwowe jest każdy podmiot, któremu przysługuje do tej nieruchomości tytuł prawno- rzeczowy. W tym stanie rzeczy postępowanie nadzorcze winno toczyć się także z udziałem wszystkich podmiotów, którym przysługuje prawo użytkowania wieczystego do działek gruntu powstałych po podziale działki położonej w L. przy Placu [...] i oznaczonej numerem [...] o powierzchni [...] metrów kwadratowych.
Poza sporem pozostaje okoliczność, że w postępowaniu nadzorczym nie brała udziału spółka "F." Spółka z o.o. w L.. Okoliczność ta stanowi o istnieniu przesłanki wznowieniowej, skutkującej uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z [...] marca 2002 roku numer [...] Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt.1b, art.152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270) w związku z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz.1271) orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło