I SA 2215/03

WyrokWSA w Warszawie2004-12-08

Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Daniela Kozłowska, Cezary Pryca

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoby niebędące stronami w postępowaniu komunalizacyjnym, które nie posiadają tytułu prawnego do nieruchomości, legitymują się interesem prawnym do żądania wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej?
Ratio decidendi
Osoby, które nie posiadają tytułu prawnego do nieruchomości i nie są stronami w postępowaniu komunalizacyjnym, nie legitymują się interesem prawnym w rozumieniu art. 28 kpa do żądania wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej. Stronami takiego postępowania są Skarb Państwa i właściwa gmina.
Stan faktyczny
Skarżący B. M. i K. S. wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej Wojewody z dnia 1999 r., która stwierdzała nabycie przez Gminę S. z mocy prawa własności nieruchomości. Organ nadzoru (Minister SWiA) odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że skarżący nie mają interesu prawnego, gdyż nie są stronami postępowania komunalizacyjnego. Skarżący zarzucili naruszenie art. 28 kpa oraz brak uzasadnienia decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi B. M. i K. S.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie WSA Daniela Kozłowska NSA Cezary Pryca Protokolant Joanna Kaklin po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2004 r. sprawy ze skarg B. M. i K. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2003 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania nadzorczego oddala skargi I SA 2215/03 UZASADNIENIE Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, decyzją z dnia [...] września 2003 r., nr [...], utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] grudnia 2002 r., nr [...], którą odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1999 r., nr [...] stwierdzającej nabycie przez Gminę S. z mocy prawa, nieodpłatnie, własności nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów, w jednostce ewidencyjnej obrębie [...], jako działka nr [...] o pow. [...] ha, opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...]. Z ustaleń organu nadzoru wynika, że Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] sierpnia 1999 r., nr [...], działając na podstawie art. 18 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 z późn. zm.), stwierdził nabycie przez Gminę S. z mocy prawa, nieodpłatnie, własności nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów, w jednostce ewidencyjnej obrębie [...], jako działka nr [...] o pow. [...] ha, opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...]. Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji komunalizacyjnej wystąpili B. M. i K. S. zarzucając, iż rażąco narusza ona przepisy prawa. Wnioskodawcy nie przedstawili jakichkolwiek dokumentów wskazujących na istnienie tytułu prawnego do władania przedmiotową nieruchomością w związku z powyższym organ uznał, że w świetle przepisów prawa materialnego – ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające (...) – nie legitymują się w postępowaniu komunalizacyjnym interesem prawnym w rozumieniu art. 28 kpa, a zatem nie mogą skutecznie żądać wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1999 r., nr [...]. Wnioskodawcom nie przysługują prawa strony, gdyż sprawa nie dotyczy ich praw i obowiązków. Stronami postępowania komunalizacyjnego są Skarb Państwa i właściwa gmina – w tym przypadku Gmina S., postępowanie dotyczy przeniesienia własności nieruchomości ze Skarbu Państwa na gminę wraz ze wszystkimi obciążeniami i prawami osób trzecich. W skargach na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] września B. M. i K. S. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z [...] grudnia 2002 r. zarzucając naruszenie art. 28 kpa w związku z art. 107 § 1 i § 2 kpa poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu prawnego skarżących oraz brak uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, art. 7 kpa, 8 kpa, 9 kpa i 12 kpa oraz art. 35 § 3 kpa. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w odpowiedzi na skargi wniósł o ich oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargi są bezzasadne. Prawidłowo organ nadzoru uznał, że B. M. i K. S. nie są legitymowani do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 1999 r. a dotyczącej nieruchomości położonej w obrębie [...], oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...]. Skarżący nie są legitymowani do złożenia wniosku o stwierdzeniu nieważności tej decyzji, gdyż nie mają przymiotu strony, w rozumieniu art. 28 kpa, w postępowaniu komunalizacyjnym prowadzonym na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.), zakończonym kwestionowaną decyzją. Jak słusznie stwierdził organ nadzoru w uzasadnieniu decyzji stronami takiego postępowania komunalizacyjnego są Skarb Państwa i właściwa gmina. W postępowaniu tym następuje przeniesienie prawa własności przysługującego Skarbowi Państwa na właściwą gminę. Skarżący nie legitymują się tytułem prawnorzeczowym do skomunalizowanej nieruchomości. W toku postępowania administracyjnego oraz w skardze powołują się na wieloletnie użytkowanie przez nich skomunalizowanej nieruchomości jednakże okoliczność ta nie stwarza po ich stronie, sama przez się, tytułu prawnego do tej nieruchomości. Należy także podkreślić, że w przypadku komunalizacji prowadzonej na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 maja 1990 r. istotny jest stan prawny nieruchomości istniejący w dniu 27 maja 1990 r. Ze złożonych przez skarżących na rozprawie w dniu [...] grudnia 2004 r. kserokopii dokumentów wynika, że prawomocnym postanowieniem z dnia [..] października 1996 r. Sąd [...] w S., sygn. akt [...], wniosek B. M. i K. S. o nabycie własności przedmiotowej nieruchomości przez zasiedzenie został oddalony z powodu braku upływu terminu zasiedzenia przewidzianego odpowiednimi przepisami kodeksu cywilnego (k. 36-40). Wynika z tego, że jeżeli nawet dojdzie do nabycia przez skarżących własności nieruchomości przez zasiedzenie to nastąpi to po dacie 27 maja 1990 r. na co wskazuje także treść nowego wniosku o stwierdzenie zasiedzenia, w którym sami skarżący datę nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie określili na [...] stycznia 2003 r. (k. 60). Z tego też powodu niezasadny jest wniosek skarżących o zawieszenie postępowania sądowego do czasu prawomocnego zakończenia postępowania o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości z kolejnego ich wniosku. Nie zachodzi więc, podnoszone w skardze, naruszenie art. 28 kpa. Zgłoszony w uzupełnieniu skargi zarzut niewłaściwości organu nadzorczego również jest pozbawiony podstaw prawnych, a więc jest niezasadny. Decyzję zaskarżoną wydał Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. W ocenie skarżących organem właściwym w rozpoznawanej sprawie jest Minister Skarbu Państwa. Zarzut ten był już podnoszony w odwołaniu od decyzji z dnia [...] grudnia 2002 r. i organ nadzoru ustosunkował się do tego zarzutu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd podziela stanowisko organu, że w kwestiach nadzorczych, dotyczących decyzji komunalizacyjnych wydawanych przez wojewodów na podstawie ustawy z dnia 10 maja 1990 r. właściwym organem nadzoru jest Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. W wyroku z dnia [...] września 1993 r. sygn. akt [...] Sąd Najwyższy stwierdził, że do stwierdzenia nieważności takich decyzji właściwy jest Minister – Szef Urzędu Rady Ministrów na podstawie art. 157 § 1 kpa. Natomiast na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące funkcjonowanie gospodarki i administracji publicznej (Dz. U. Nr. 106, poz. 497 ze zm.) zadania i kompetencje należące dotychczas do Ministra – Szefa Urzędu Rady Ministrów, określone w przepisach ustawy i innych aktach prawnych z mocą ustawy oraz przepisach wydanych na podstawie upoważnień zawartych w ustawach lub innych aktach prawnych z mocą ustawy, przeszły do zakresu działania Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 151 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło