I SA 2241/02

W IMIENIU RZECZPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 stycznia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA (del) Leszek Włoskiewicz Sędziowie NSA (del) Anna Łukaszewska – Macioch Joanna Runge – Lissowska (spr.) Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 stycznia 2004r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość warszawską 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty Powiatu Warszawskiego z dnia [...].05.2002r. nr [...] 2) zasądza od Wojewody Mazowieckiego na rzecz J. Z. 300 zł (trzysta) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...].07.2002 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu Warszawskiego z dnia [...].05.2002r. nr [...] odmawiającą J. Z. przyznania odszkodowania za nieruchomość Warszawską przy ul. [...] o pow. 482m2. Podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 215 ust.2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. z 2002r. nr 46, poz. 573 ze zm/, który dopuszcza przyznanie odszkodowania za nieruchomości objęte działaniem dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy /Dz.U. Nr.120, poz.278 ze zm/, gdy działka przed dniem jego wejścia w życie mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, a poprzedni właściciel lub jego następcy zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu 5.04.1958r. Organy ustaliły, że poprzedni właściciel nieruchomości J. Z. (ojciec J. Z.) został pozbawiony władania nią po dniu 5.04.1958r. – po tej dacie na części działki o pow. 25m2 zostały zlokalizowane zabudowania Instytutu Pedagogiki Specjalnej (roboty rozpoczęto dnia 3.07.1958r), uznały jednak, iż na działce nie mógł być wybudowany dom jednorodzinny, gdyż z notatki służbowej z dnia 19.03.2002r. nr [...] wynika, że nieruchomość przy ul. [...], według ogólnego planu zabudowy Warszawy zatwierdzonego przez Ministerstwo Robót Publicznych z dnia 11.08.1931r., znajduje się na terenie przeznaczonym pod zabudowę zwartą o 4 kondygnacjach i 50% powierzchni zabudowania, a z definicji domu jednorodzinnego, wynikającej z art. 3 i 7 ustawy z dnia 28 maja 1957r. o wyłączeniu spod publicznej gospodarki lokalami domów jednorodzinnych oraz lokali w domach spółdzielni mieszkaniowych (Dz.U. Nr 31, poz.131 ze zm) wynika, iż za takie uważa się posiadające nie więcej niż 6 izb mieszkalnych. Skargę na decyzję Wojewody wniósł J. Z., zarzucając naruszenie art. 7 i 77kpa. W skardze podniesiono, iż nie wiadomo na jakiej podstawie znalazło się w decyzji stwierdzenie o planie z 1931r., gdyż w aktach brak jest tego planu w całości lub choćby części dotyczącej tej nieruchomości. Nie zebrano w sprawie dowodów, na których oparto rozstrzygnięcie, a jedynie powołano się na plan z 1931r. i to w taki sposób, że można mieć wątpliwości czy rzeczywiście obejmował on przedmiotową nieruchomość, położoną na peryferiach Warszawy przy nie utwardzonej ulicy, gdzie były małe działki przeznaczone do budowy robotniczych domów jednorodzinnych. Odpowiadając na skargę organ wniósł jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podstawę prawną postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją stanowił art. 215 ust.2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. z 2000r. Nr 46, poz. 753 ze zm), który stanowi, że przepisy ustawy dotyczące odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości stosuje się odpowiednio do działki, która przed dniem wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945r., o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze miasta stołecznego Warszawy /Dz.U. Nr 50, poz.279 ze zm./ mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu 5 kwietnia 1958r. W ramach przyznanego odszkodowania poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni mogą otrzymać w użytkowanie wieczyste działkę pod budowę domu jednorodzinnego. W jego świetle przyznanie odszkodowania za nieruchomość Warszawską bądź to w formie pieniężnej, bądź rzeczowej zależy od spełnienia przez poprzedniego właściciela lub jego następców prawnych łącznie dwóch przesłanek: działka przed dniem wejścia w życie dekretu mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne i właściciel lub jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu 5.04.1958r. W niniejszej sprawie bezspornym jest, iż poprzedni właściciel nieruchomości warszawskiej przy ul. [...] J. Z.- ojciec skarżącego, został pozbawiony faktycznej możliwości władania tą nieruchomością po dniu 5.04.1958r, natomiast sporną jest kwestia możliwości zabudowy tej nieruchomości przed dniem wejścia w życie dekretu z dnia 26.10.1945r. Organy przyjęły, że okoliczność tę należy ocenić w świetle ogólnego planu zabudowy Warszawy zatwierdzonego przez Ministerstwo Robót Publicznych dnia 11.08.1931r., choć w aktach administracyjnych sprawy brak jest jakichkolwiek ustaleń co do tego jaki plan obowiązywał w dniu wejścia w życie dekretu. Jedynym dokumentem w tej kwestii jest notatka służbowa z dnia 19.03.2002r. stwierdzająca , na jakim terenie według tego planu leży nieruchomość przy ul. [...]. Notatka ta jest jedynym dokumentem również i w kwestii jaką zabudowę plan ten przewidywał dla obszaru na którym nieruchomość ta jest położona. Rację zatem należy przyznać zarzutom skargi , że organy naruszyły art. 7 kpa, bowiem z akt nie wynika na podstawie jakich dowodów przyjęły jaki plan obowiązywał i jakie były jego zapisy co do terenu, na którym położona jest przedmiotowa nieruchomość. Jeżeli jednak przyjąć, iż w dniu wejścia dekretu z dnia 26.10.1945r., dla obszaru na którym leży nieruchomość przy ul. [...] obowiązywał ogólny plan zabudowy z dnia 11.08.1931r. i na obszarze obejmującym działkę przy ul. [...] mogła być zabudowa zwarta o 4 kondygnacjach i 50% powierzchni zabudowania, jak stwierdzono w notatce służbowej z dnia 19.03.2002r., to organy nie ustaliły czy w świetle tego planu działka mogła być zabudowana domem jednorodzinnym. Przyjęły bowiem, że dom jednorodzinny powinien odpowiadać normom określonym w ustawie z dnia 28 maja 1957r. o wyłączeniu spod publicznej gospodarki lokalami domów jednorodzinnych oraz lokali w domach spółdzielni mieszkaniowej /Dz.U. Nr 31, poz.131 ze zm./. Odwołanie się do jej przepisów nie znajduje żadnej podstawy prawnej, bowiem art. 215 ust.2 ustawy o gospodarce nieruchomościami możliwość zabudowy domem jednorodzinnym odnosi do daty wejścia w życie dekretu z dnia 26.10.1945r. stanowiąc wyłącznie o przeznaczeniu pod budownictwo jednorodzinne przed dniem wejścia w życie dekretu. Okoliczność tę należy zatem ocenić w świetle przepisów obowiązujących przed, a nie po wejściu w życie dekretu. Niezbędne jest zatem ustalenie jaki plan i o jakim zapisie obowiązywał w dniu wejścia dekretu dla nieruchomości przy ul. [...] oraz czy w świetle jego zapisów mógł być na działce wybudowany dom jednorodzinny. Przy założeniu, że obowiązywała 4 kondygnacyjna zabudowa wyjaśnienia wymaga czy nie było możliwości zabudowy niższej lub wyższej, a także jakie obowiązywały standardy dla domów jednorodzinnych przed dniem wejścia w życie dekretu. Niewyjaśnienie tych okoliczności stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem w rezultacie spowodowało naruszenie prawa materialnego Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1pkt. 1 lit. a) lit. a) i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo postępowaniu przed Sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).