I SA 2288/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch Sędziowie WSA Monika Nowicka WSA Elżbieta Lenart /spr./ Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi Miasta G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2003 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty waloryzacji odszkodowania za grunt wydzielony pod drogę publiczną oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2003 r. nr [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję Starosty Powiatu G. z dnia [...] lipca 2003r. nr [...] - ustalającą pozostałą część należnej waloryzacji dla Z. P. i M. B. nie uwzględnionej w kwocie pobranego odszkodowania za wydzielony pod ulicę grunt, który w wyniku podziału nieruchomości przeszedł na własność Miasta G. - w punkcie [...], zaś w pozostałej części ( punkt [...]) utrzymał tę decyzję w mocy. Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] lutego 2001r. nr [...] Starosta Powiatu G. ustalił odszkodowanie w zwaloryzowanej wysokości [...] zł za przejętą na własność Miasta G. działkę gruntu nr [...] o powierzchni [...] m², położoną w G., stanowiącą byłą własność Z. P. i M. B. Wysokość odszkodowania została ustalona w oparciu o sporządzoną przez rzeczoznawcę majątkowego wycenę nieruchomości na dzień uprawomocnienia się decyzji o podziale, z uwzględnieniem waloryzacji ustalonej kwoty na dzień 1 stycznia 2001r. Decyzja ta została utrzymana mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2001r. nr [...]. W dniu [...] kwietnia 2003 r. zostało wypłacone Z. P. i M. B. odszkodowanie ustalone w/w decyzji w wysokości [...] zł oraz kwota [...] zł tytułem odsetek ustawowych za okres od dnia [...] kwietnia 2001r. do dnia [...] kwietnia 2003 r. Następnie pismem z dnia [...] czerwca 2003r. Z. P. i M. B. wystąpiły z wnioskiem o wyliczenie i wypłatę kwoty waloryzacji odszkodowania za okres od dnia [...] stycznia 2001r. do dnia [...] kwietnia 2003r. wraz z odsetkami za zwłokę. Decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] Starosta Powiatu G. postanowił: 1. ustalić należną wnioskodawczyniom kwotę waloryzacji za okres od [...] stycznia 2001r. do dnia wypłaty - [...] kwietnia 2003r. w wysokości [...] złotych ([...]), stanowiącą różnicę pomiędzy zwaloryzowaną wysokością odszkodowania na dzień wypłaty- [...] kwietnia 2003r. wynoszącego [...] złotych, a zwaloryzowaną wysokością odszkodowania wynoszącego [...] złotych ustalonego w decyzji Starosty Powiatu G. z dnia [...] lutego 2001r. nr [...] za przejętą na własność Miasta G. działkę gruntu Nr [...] o pow. [...], położoną w G., stanowiącą byłą własność wnioskodawców z przeznaczeniem pod budowę ulic, 2. zobowiązać Burmistrza Miasta G. do zapłaty ustalonej kwoty waloryzacji wynoszącej [...] złotych - wymienionej w pkt. 1 omawianej decyzji, w formie jednorazowej, w terminie 14 dni od uprawomocnienia się tej decyzji na rzecz wnioskodawców, 3. ustalić, że zwłoka lub opóźnienie w zapłacie w/w kwoty będzie skutkować naliczeniem odsetek ustawowych oraz dokonaniem waloryzacji, 4. odmówić uwzględnienia żądania wnioskodawców o naliczenie odsetek za zwłokę za okres od dnia [...] stycznia 2001 r. do dnia wydania decyzji, z uwagi na to, że sprawy roszczeniowe z tego tytułu należą wyłącznie do właściwych sądów powszechnych. Starosta uznał żądanie wnioskodawczyń o ustalenie i wypłacenie waloryzacji za okres od [...] stycznia 2001 r. do dnia [...] kwietnia 2003 r. za całkowicie uzasadnione, mając na względzie treść art.132 ust.3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. Nr 46 poz. 543 z późn. zm.). Wysokość ustalonej kwoty waloryzacji odszkodowania za w/w okres została wyliczona przy zastosowaniu wskaźników wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych ogłaszanych przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w drodze obwieszczeń w Dziennikach Urzędowych Rzeczpospolitej Polskiej ,,Monitor Polski" tj. za 2001 r. - 105,5% -( MP. Nr 3, poz.75 z 2002 r.) za 2002 r.- 101,9% - (MP. Nr 6, poz.101 z 2003 r.) za I kwartał 2003 r. - 100,6% - (MP. Nr 22,poz.336) za miesiąc kwiecień 2003r - 100,2 % -(Komunikat GUS z 14.05.2003 r.) przy przyjęciu za podstawę do obliczenia kwoty odszkodowania [...] określonej na dzień [...] stycznia 2001r.Wyliczona kwota waloryzacji za okres [...] styczeń 2001r. – [...] kwiecień 2003r. wynosi [...] zł. Odwołanie od decyzji Starosty Powiatu G. z dnia [...] lipca 2003r. złożył Burmistrz Miasta G. podnosząc, że za ten sam okres nie mogą być naliczone odsetki ustawowe i jednocześnie nie może być dokonana waloryzacja odszkodowania. Po rozpoznaniu odwołania decyzją z dnia [...] września 2003 r. nr [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję Starosty Powiatu G. z dnia [...] lipca 2003r. nr [...] w punkcie [...], zaś w pozostałej części ( punkt [...]) utrzymał tę decyzję w mocy. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Burmistrz Miasta G. wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając jej naruszenie: - przepisów prawa materialnego - art.132 ust. 1, 2 i 3 w zw. z art.128 ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 21 sierpnia 1997r. ( Dz. U. Nr 46 poz. 543 z późn. zm.) polegające na niewłaściwym rozumieniu i zastosowaniu powyższych przepisów, - przepisów prawa procesowego - art.107 § 3 k.p.a. polegające na braku wyjaśnienia podstaw faktycznych i prawnych decyzji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wnosił o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 i § 2 oraz art.134 §1ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd ten sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej polegającą na rozpoznawaniu skarg m. in. na decyzje administracyjne, przy czym rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Powyższe zatem oznacza, że Sąd ma obowiązek z urzędu dokonać wszechstronnej oceny zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z obowiązującymi przepisami prawa. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał , że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Organ prawidłowo zastosował waloryzację ustalonego odszkodowania na dzień jego faktycznej wypłaty oraz w sposób właściwy dokonał stosownych wyliczeń. Zgodnie z art. 128 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46 poz. 543 z późn. zm.) wywłaszczenie nieruchomości następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej, odpowiadającym wartości wywłaszczonej nieruchomości. Wysokość odszkodowania ustala się według stanu i wartości wywłaszczonej nieruchomości w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu - art.130 w/w ustawy. Natomiast art. 132 powołanej ustawy stanowi, że w przypadku zwłoki lub opóźnienia w zapłacie odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu cywilnego oraz że wysokość odszkodowania ustalona w decyzji o wywłaszczeniu podlega waloryzacji na dzień jego zapłaty. Z przepisów tych wyraźnie wynika , że oprócz waloryzacji przewidzianej w art.358¹§ 3 k.c. (związanej z istotną zmianą siły nabywczej pieniądza po powstaniu zobowiązania ), istnieje również waloryzacja "administracyjna" związana z wysokością odszkodowania na dzień jego zapłaty - wynikająca z § 3 art. 132 w/w ustawy. Waloryzacja oznacza urealnienie już ustalonego, a niewypłaconego jeszcze odszkodowania, przy zastosowaniu odpowiednich wskaźników. Dotyczy okresu między datą , kiedy decyzja o ustaleniu odszkodowania stała się ostateczna , a datą wypłaty odszkodowania . Ma ona na celu zabezpieczenie interesu wierzyciela poprzez gwarancję , że mimo opóźnienia w zapłacie odszkodowania ,otrzyma je w odpowiedniej wysokości. Waloryzacji tej dokonuje organ na drodze administracyjnej w formie decyzji - co wynika ewidentnie z treści cytowanego wyżej art. 132 § 3 w zw. z art.119 powołanej ustawy. Oprócz waloryzacji wierzyciel może żądać również zapłaty odsetek za zwłokę w zapłacie odszkodowania, gdyż zgodnie z treścią § 2 cytowanego wyżej art. – do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu cywilnego. Kodeks ten przewiduje w art.481 §1, że jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego , wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia , chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik nie ponosi odpowiedzialności. Odsetki należą się wierzycielowi w każdym wypadku opóźnienia , są sankcją za sam fakt niespełnienia świadczenia w terminie. Jest to więc zagadnienie odrębne od waloryzacji, uregulowane w kodeksie cywilnym i do ich dochodzenia służy droga sądowa. Tak więc – za opóźnienie w zapłacie odszkodowania - można żądać zarówno waloryzacji wysokości odszkodowania ( poprzez żądanie wydania decyzji administracyjnej w tym zakresie), jak i odsetek za zwłokę ( poprzez żądanie wydania wyroku przez sąd na drodze procesu sądowego). W niniejszej sprawie, załatwianej na drodze administracyjnej, wnioskodawczynie mogły żądać tylko waloryzacji wysokości odszkodowania, dlatego też organ I instancji prawidłowo odmówił naliczenia odsetek za zwłokę. Waloryzacja została dokonana w sposób właściwy poprzez zastosowanie wskaźników wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych ogłaszanych w Monitorze Polskim. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.