I SA 2376/03

WyrokWSA w Warszawie2004-12-13

Skład orzekający: Ewa Dzbeńska, Emilia Lewandowska, Krystyna Kleiber

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy poprzedniemu właścicielowi przysługuje roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, jeżeli przed wejściem w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami ustanowiono na niej prawo wieczystego użytkowania na rzecz osoby trzeciej, a prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej?
Ratio decidendi
Roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami (z 21 sierpnia 1997 r.) nieruchomość została sprzedana albo oddana w użytkowanie wieczyste osobie trzeciej, a prawa nabywcy zostały ujawnione w księdze wieczystej. W takiej sytuacji, nawet jeśli postępowanie o zwrot nieruchomości zostało wszczęte, podlega ono umorzeniu jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie, uznając, że poprzedniemu właścicielowi nie przysługuje roszczenie o zwrot. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący domagali się uchylenia decyzji i przyznania odszkodowania. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę na podstawie przepisów PPSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska (spr.) Sędziowie WSA Emilia Lewandowska WSA Krystyna Kleiber Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi P. K. i L. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2003 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nieruchomości oddala skargę I SA 2376/03 Uzasadnienie Prezydent W. decyzją z dnia [...].06.2003 r Nr [...] orzekł o umorzeniu postępowania wszczętego na wniosek L. i P. K. w sprawie zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości o powierzchni [...] m2 położonej w W. przy ul. [...] Nr [...], oznaczonej w ewidencji gruntów numerami [...], [...], [...], [...] w obrębie [...]. Zaskarżoną decyzją z dnia [...].08.2002 r. Nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy powyższa decyzję W uzasadnieniu decyzji wskazano, że decyzją Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...].12.1974 r. znak [...] wywłaszczono nieruchomość stanowiącą własność L. i P. K. o powierzchni ogólnej [...] m2, położoną w W. przy ul. [...], uregulowaną w księdze wieczystej, wówczas KW-Nr [...] na rzecz Państwa, na cele budowy Zakładu Przetwórstwa [...] dla Przedsiębiorstwa Państwowego "[...]". Część nieruchomości o pow. [...] m2, oznaczona aktualnie w ewidencji gruntów numerami [...], [...], [...] i [...] w obrębie [...] oddana została w wieczyste użytkowanie Spółce Akcyjnej "[...]", będącej następcą prawnym P.P. "[...]" decyzją Nr [...] Burmistrza Gminy [...] z dnia [...].12.1995 r. i prawo to ujawnione zostało w księdze wieczystej KW-Nr [...]. W świetle przepisów art. 229 ustawy z dnia 21.08.1967 r. o gospodarce nieruchomościami /tekst jedn.: Dz.U.Nr 46 z 2000 r. poz.543/ poprzedniemu właścicielowi nie przysługuje roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, o którym mowa w art.136 ust.3 tej ustawy, jeżeli przed wejściem w życie ustawy ustanowiono na niej prawo wieczystego użytkowania na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. Skoro w/w wywłaszczona część nieruchomości oddana została w wieczyste użytkowanie Spółce Akcyjnej "[...]" przed wejściem w życie cytowanej ustawy z dnia 21.08.1997 r. i prawo wieczystego użytkowania ujawnione zostało w księdze wieczystej, to słusznie organ pierwszej instancji uznał, że byłym właścicielom nie przysługuje roszczenie o zwrot tej nieruchomości i w związku z tym orzekł o umorzeniu wszczętego na wniosek L. i P. K . I SA 2376/03 Na powyższa decyzję wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego P. K. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i przyznania odszkodowania za doznaną krzywdę spowodowaną wywłaszczeniem. Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumenty podane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Przede wszystkim należy wyjaśnić, iż skarga wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w myśl art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustrojów sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1271 z póz.zm.) podlegała rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1270). Skarga jest nie uzasadniona. Zaskarżona decyzja ostateczna i utrzymana przez nią w mocy decyzją Wojewody [...] są zgodne z prawem. Żądanie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, uregulowane w art. 136 ust. 3 i następnych ustawy z 21.sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. (Dz. U. Nr 115, poz. 741 z późn. zm.), spowoduje wszczęcie postępowania administracyjnego, gdyż w myśl powyższych przepisów, a zwłaszcza art. 142 ustawy, orzekanie w tych sprawach następuje w drodze decyzji. Przepis art. 229 tej ustawy stanowi "roszczenie o zwrot nieruchomości nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy nieruchomość została sprzedana albo oddana w użytkowanie wieczyste osobie trzeciej, a prawa nabywcy zostały ujawnione w księdze wieczystej". Oznacza to, że żądanie zwrotu takiej nieruchomości nie powoduje wszczęcia postępowania (art. 61 § 1 i 3 k.p.a.), a jeśli organ - mimo tej przeszkody - wszczął postępowanie, podlega ono umorzeniu jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Innymi słowy, jeśli w sprawie o zwrot nieruchomości zostało wszczęte postępowanie na podstawie art. 136 ust. 3 ustawy z 21.VIII.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741 z późn. zm.), a ujawni się w nim okoliczność, że nieruchomość została sprzedana albo I SA 2376/03 oddana w użytkowanie wieczyste przed dniem wejścia w życie ustawy, prawa nabywcy zaś zostały ujawnione w księdze wieczystej, to postępowanie administracyjne podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. jako bezprzedmiotowe. W niniejszej sprawie ustanowiono na przedmiotowej nieruchomości użytkowanie wieczyste decyzją Burmistrza Gminy [...] Nr [...] z dnia [...].12.1995 r. na rzecz Spółki Akcyjnej "[...]", będącej następcą prawnym P.P. "[...]" a prawo to ujawnione zostało w księdze wieczystej KW - Nr [...]. Fakt ten wyłącza możliwość dochodzenia roszczenia o zwrot nieruchomości. Z powyższych względów Sąd uznał, iż zaskarżone decyzje nie naruszają prawa, co prowadzi do oddalenia skargi na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym. Z uwagi na zakres kognicji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego żądanie przyznania odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość nie mogły być przedmiotem badania Sądu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło