I SA 2385/02
WyrokWSA w Warszawie2004-04-14
Skład orzekający: Irena Kamińska, Cezary Pryca, Anna Lech
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów proceduralnych, w szczególności poprzez brak wykazania rażącego naruszenia prawa i niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, choć stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji, musi być prowadzone zgodnie z ogólnymi regułami postępowania administracyjnego. Organ nadzoru musi przeprowadzić wyczerpujące postępowanie wyjaśniające, zebrać i rozpatrzyć materiał dowodowy oraz w uzasadnieniu odnieść się do wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych. W niniejszej sprawie organ nie wykazał, które przepisy prawa zostały naruszone i czy naruszenie to miało charakter rażący, a uzasadnienie decyzji zawierało jedynie stan faktyczny, co stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K.J. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, która utrzymała w mocy decyzję stwierdzającą nieważność wcześniejszej decyzji o przydziale osobnej kwatery stałej. Organ pierwszej instancji stwierdził nieważność decyzji o przydziale, podnosząc rażące naruszenie prawa polegające na przydzieleniu kwatery, gdy K.J. wykupił już inny lokal. K.J. w odwołaniu i skardze zarzucił organom brak wykazania rażącego naruszenia prawa i niewłaściwe przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądzono od Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej na rzecz K.J. kwotę 10 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Irena Kamińska Sędziowie NSA - Cezary Pryca - Anna Lech (spr.) Protokolant - Anna Jurak po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi K.J. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przydziale osobnej kwatery stałej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. z dnia [...] lutego 2002 r. Nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej na rzecz K.J. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2002 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. nr [...] z dnia [...] lutego 2002 roku stwierdzając nieważność decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w T. nr [...] z dnia [...] czerwca 2000 roku w sprawie przydzielenia K.J. osobnej kwatery stałej przy ul. [...] w I.
W uzasadnieniu decyzji Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej przedstawił następujący stan sprawy:
Dowódca Garnizonu I. decyzją nr [...] z [...] września 1990 roku przydzielił K.J. osobną kwaterę stałą nr [...] przy ul. [...] w I., o strukturze [...] pokoje z kuchnią, o powierzchni użytkowej [...] m2 i powierzchni mieszkalnej [...] m2. W decyzji tej uwzględniono żonę oraz córkę. Kwatera ta spełnia wówczas przysługujące K.J. uprawnienia do trzech norm powierzchni mieszkalnej.
K.J., po nabyciu uprawnień do czterech norm powierzchni mieszkalnej, w dniu 2 grudnia 1997 roku, złożył wniosek o przydział osobnej kwatery stałej w ramach poprawy warunków mieszkaniowych.
Decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2000 r. Dyrektor Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w T. przydzielił K.J. osobną kwaterę stałą przy ulicy [...] w I.
Następnie postanowieniem z dnia [...] grudnia 2001 r. Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w T. nr [...] z dnia [...] czerwca 2000 r. podając, że w chwili przydziału kwatery przy ulicy [...] organ nie wiedział o tym, że K.J. wykupił lokal przy ulicy [...], a zatem przydział nastąpił z rażącym naruszeniem prawa. Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. decyzja nr [...] z [...] lutego 2002 roku stwierdził nieważność decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w T. nr [...] z dnia [...] czerwca 2000 roku w sprawie przydziału osobnej kwatery stałej w I. przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ podniósł, iż przydzielenie tej kwatery było ponownym zrealizowaniem prawa do kwatery. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wykazał między innymi art. 156 § 1 pkt 2 kpa i art. 40 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 86, poz. 433 ze zmianami).
Od tej decyzji M.J. jako pełnomocnik K.J. wniosła 11 lutego 2002 roku odwołanie wnosząc o jej. Podała, iż decyzję tą uważa za krzywdzącą gdyż pozbawia rodzinę kwatery, która spełnia wymogi, co do wielkości dla czteroosobowej rodziny. Uważa, ze decyzja o przydziale kwatery zgodnej z normami nie narusza prawa.
Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej stwierdził, że "organ odwoławczy analizując przedmiotowa sprawę nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania i tym samym uchylenia decyzji. Bezsporne jest, iż świadome czynności podejmowane przez K.J. wprowadziły w błąd Wojskową Agencję Mieszkaniową i spowodowały wydanie decyzji o przydziale kwatery w ramach poprawy warunków mieszkaniowych".
Na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej złożył skargę K.J. i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. nr [...] z dnia [...] lutego 2002 r. i umorzenie postępowania. W skardze zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, wobec nie wskazania przepisów prawa, które zostały naruszone. Stwierdził, że brak jest takich przepisów, a więc organ nie wykazał, na czym polegało rażące naruszenie prawa, czym naruszył przepis art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W uzasadnieniu skargi podniósł, że nigdy nie skorzystał z pomocy finansowej na zakup lokalu ani z ekwiwalentu w zamian za rezygnację z kwatery.
W odpowiedzi na skargę Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w T. nr [...] z dnia [...] czerwca 2000 r. o przydzieleniu K.J. osobnej kwatery stałej przy ulicy [...] w I. zgodnej z przysługującymi normami.
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest ustalenie czy decyzja podlegająca kontroli jest dotknięta jedną zwad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Tryb ten stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnych wyrażonej w art. 16 kpa, a zatem przesłanki wymienione w art. 156 § 1 kpa nie mogą być interpretowane rozszerzająco.
Postępowanie taki podlega tym samym regułom, co postępowanie zwykłe, co oznacza, że przed wydaniem decyzji organ winien przedstawić postępowanie wyjaśniające, wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a w uzasadnieniu odnieść się do wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych sprawy.
Decyzje organów obu instancji w niniejszej sprawie zostały wydane bez zachowania tych wymagań.
W szczególności organ nadzoru nie wykazał, co zasadnie zostało podniesione w skardze, które przepisy prawa stanowiące podstawę prawną decyzji zostały naruszone oraz czy naruszenie to miało charakter rażący, a w szczególności, jeśli chodzi o przepis art. 40 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, który został przywołany w decyzji nadzorczej organu pierwszej instancji.
W zasadzie uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera motywów prawnych a jedynie zawiera stan faktyczny sprawy. Stan ten odnosi się przede wszystkim do kwestii zwrotu dotychczas zajmowanego lokalu, co nie jest przedmiotem niniejszego postępowania, lecz może być ewentualnie dochodzone w innej sprawie. Stwierdzić zatem należy, iż postępowanie nadzorcze nie zostało właściwie przeprowadzone, co narusza przepisy postępowania administracyjnego, takie jak art. 7,10,77 § 1, 107 § 3, 156 § 1 kpa, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z tych względów sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Na podstawie art. 152 powołanej wyżej ustawy sąd orzekł, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
O kosztach sąd orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło