I SA 2442/03

WyrokWSA w Warszawie2004-01-07

Skład orzekający: Sędzia NSA (del.) - Leszek Włoskiewicz, Sędzia NSA (del.) - Anna Łukaszewska-Macioch, Sędzia NSA (del.) - Joanna Runge-Lissowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Rektor uniwersytetu publicznego może odmówić studentowi zwolnienia z opłat za studia wieczorowe, jeśli jego sytuacja materialna nie uległa zmianie od początku studiów i wniosek nie uzyskał pozytywnej opinii samorządu studentów?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Rektor prawidłowo rozpoznał wniosek studenta o zwolnienie z opłat za studia. Decyzja opierała się na regulacjach wewnętrznych uczelni, które wymagały spełnienia określonych warunków, w tym wykazania szczególnie trudnej sytuacji życiowej i uzyskania pozytywnej opinii samorządu studentów. Ponieważ te warunki nie zostały spełnione, a sytuacja materialna studenta nie uległa zmianie, odmowa zwolnienia była zgodna z prawem. Sąd podkreślił również, że kwestie dotyczące wysokości opłat za studia nie mogą być przedmiotem oceny w niniejszej sprawie.
Stan faktyczny
Student T. W. złożył skargę na decyzję Rektora Uniwersytetu, która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję odmawiającą mu zwolnienia z obowiązku uiszczenia opłat za studia wieczorowe. Student argumentował, że nauka w publicznej szkole wyższej powinna być bezpłatna, a wysokość opłat powinna być uzasadniona planowanymi kosztami. Rektor odmówił zwolnienia, wskazując, że student był świadomy płatności, a jego sytuacja materialna nie uległa zmianie. Samorząd studentów negatywnie zaopiniował wniosek studenta.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA (del.) - Leszek Włoskiewicz Sędziowie NSA (del.) - Anna Łukaszewska-Macioch NSA (del.) - Joanna Runge-Lissowska /spr./ Protokolant - Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z obowiązku uiszczenia opłat za studia oddala skargę I SA 2442/03 UZASADNIENIE Rektor Uniwersytetu [...] decyzją z dnia [...].11.2002 r. nr [...], wydaną w trybie art. 127 § 3 kpa. Utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...].10.2002 r. odmawiając T. W. zwolnienia go z obowiązku uiszczenia opłat za zajęcia dydaktyczne na I roku Wieczorowego Studium Wydziału [...] w roku akademickim [...] r. Uzasadniając odmowę Rektor wyjaśnił, iż podejmując studia wieczorowe T. W. wiedział, iż są one płatne, znał wysokość czesnego i wyraził zgodę na ponoszenie opłat, poprzez złożenie stosownych dokumentów, zaś od chwili podjęcia studiów jego sytuacja materialna nie uległa zmianie. Skargę na decyzje Rektora złożył T. W., domagając się stwierdzenia jej nieważności i podnosząc, iż zgodnie z art. 70 ust. 2 Konstytucji RP nauka w publicznej szkole wyższej jest bezpłatna, a od tej reguły istnieje tylko jeden wyjątek polegający na możliwości pobierania opłat na pokrycie niezbędnych kosztów uruchomienia i prowadzenia dodatkowych studiów, przy czym wysokość tych opłat nie może być arbitralna, a ich podstawą powinien być planowany (udokumentowany) koszt zajęć na danym kierunku studiów, co wynika z przepisów dotyczących gospodarki finansowej uczelni. Rektor Uniwersytetu [...] planu takiego nie prowadzi, a jedynie sprawozdawczy koszt w skali całej uczelni – podkreślił skarżący , dodając, że wysokość opłat jest wyższa niż aniżeli w uczelni prywatnej, mimo iż uczelnia publiczna dostaje zwrot 30 % kosztów kształcenia . Odpowiadając na skargę Rektor wniósł o jej oddalenie, podkreślając, iż zarzuty skargi w istocie dotyczą zasadności pobierania opłat. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze. zm.) sprawy, w których skargi wniesiono do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kwestia m.in. zwolnienia z opłat za studia na Uniwersytecie [...] regulują przepisy zarządzenia Nr [...] Rektora tego Uniwersytetu z dnia [...] marca 1997 r. w sprawie pobierania opłat za zajęcia dydaktyczne na studiach dziennych, zaocznych, wieczorowych, eksternistycznych oraz na studiach podyplomowych i innych formach kształcenia i one stanowiły podstawę wniosku T.W. § 11 ust. 1 tego zarządzenia stanowi, iż student studiów płatnych wieczorowych i zaocznych oraz studiów dziennych ponoszący opłatę za powtarzanie zajęć, może wstąpić o dofinansowanie opłat w całości lub w części, a dofinansowanie to polega na częściowym lub całkowitym umorzenie opłat. Uzyskanie dofinansowania jest uzależnione od złożenia wniosku w terminie określonym w § 11 ust. 2 i spłacenia warunków przewidzianych w § 12 ust. 1. Wniosek o przyznanie dofinansowania powinien być złożony nie później niż 30 dni przed rozpoczęciem zajęć, zaś o dofinansowanie mogą ubiegać się: a) studenci uzyskujący wyróżniające się wyniki w nauce, b) osoby, które znalazły się w szczególnie trudnej sytuacji życiowej i których wnioski uzyskały poparcie właściwego organu samorządu studentów, c) wychowankowie domów dziecka w okresie dwóch lat od wydania matury lub opuszczenie placówki wychowawczej, d) kształcący się pracownicy uniwersytetu, e) kształcące się dzieci pracowników uniwersytetu do ukończenia 21 roku życia. Do T. W. miał zastosowanie § 12 ust. 1 pkt. b jak wynika z treści wniosku i decyzją wydaną w obu instancjach, a także trybu postępowania, co oznacza, iż wniosek, złożony w terminie, mógł być pozytywnie załatwiony jeśliby zostały spełnione łącznie oba warunki – wystąpienie szczególnie trudnej sytuacji życiowej i pozytywne poparcie wniosku przez właściwy organ Samorządu Studentów. Zarządu Samorządu Studentów, pismem z dnia [...].02.2001 r., negatywnie zaopiniował wniosek T. W., a jego sytuacja materialna nie uległa zmianie od początku studiów. Z podań z dnia [...].08.2000 r. i z dnia [...].01.2001 r. o zwolnienie z opłat wynika, iż dochód T. W. wynosi [...] zł i mimo, że z niego ponoszone są wydatki na utrzymanie T. W. podpisał dnia [...].07.2000 r., deklarację zobowiązując się do uiszczenia opłat za I rok studiów, których wysokość wyniosła [...] zł. Nie Można zatem zarzucić Rektorowi, iż niezgodnie z prawem rozpoznał wniosek T. W. Zgodzić się należy z Rektorem, iż zarzuty skargi dotyczą nie tyle wydanego w sprawie rozstrzygnięcia , ile wysokości opłat, czy prawidłowości ich ustalenia, co nie może być przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie. Wobec powyższego skarga nie mogła być uwzględniona i Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło