I SA 2494/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie NSA Anna Lech NSA Jan Paweł Tarno (spr.) Protokolant Katarzyna Babik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2004r. sprawy ze skargi Gminy K. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] czerwca 2002 r. nr [...] w przedmiocie odmowy komunalizacji nieruchomości oddala skargę. I SA 2494/02 UZASADNIENIE Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z [...] czerwca 2002 r., nr [...] utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] marca 2002 r., nr [...] o odmowie przekazania na rzecz Gminy K. własności 1/25 części zabudowanej nieruchomości położonej w K. przy al. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], o pow. [...] ha, Obr. nr [...], jedn. ewidencyjna S., uregulowanej w księdze wieczystej nr [...]. W uzasadnieniu obu decyzji stwierdzono, że w dniu 27 maja 1990 r. część pomieszczeń o pow. [...] m2 użytkowana była przez [...] w K., przy pomocy której Państwowa Inspekcja Sanitarna wykonywała zadania rządowej administracji specjalnej. Obecnie [...] nie zajmuje pomieszczeń w budynku przy Al. [...], a jej siedziba znajduje się w budynku przy ul. [...] w K. Lokal zajmowany przez [...] ma [...] m2 pow. i wynajmowany jest odpłatnie od Gminy K. Pomieszczenia w budynku przy Al. [...] zajmuje aktualnie Agencja [...] "[...]" z siedzibą w W., która działa w oparciu o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, nr ewid. [...]. Lokal ten został przydzielony Agencji uchwałą nr [...] Zarządu Miasta K. z dnia [...] lipca 2000 r. z przeznaczeniem na prowadzenie działalności przez [...] Ośrodek [...]. Podstawowym celem statutowym ośrodka jest przeciwdziałanie patologii społecznej młodzieży, ze szczególnym uwzględnieniem profilaktyki antynarkotycznej i antyalkoholowej. Filia terenowa działająca w K. realizuje na rzecz Gminy K. rządowy program profilaktyki uzależnień, który jest współfinansowany przez Biuro do spraw Narkomanii. Zaznaczyć należy, że w/w Agencja [...] jest przedsiębiorstwem prywatnym, które użytkuje lokal w budynku przy Al. [...] w K. na podstawie umowy najmu zawartej z Dyrektorem Zarządu Budynków Komunalnych jako pełnomocnikiem Gminy K. Za prowadzoną, działalność pobiera wynagrodzenie od Gminy K. Umowy zlecenia na wykonywanie działalności przeciwdziałającej patologii społecznej młodzieży zawierane są na czas określony. O oddanie w trwały zarząd udziału w nieruchomości przy Al. [...] w K. na rzecz Powiatowej [...] w K. zwrócił się Powiatowy [...] w K. w piśmie z dnia 9 stycznia 2002 r. znak: [...] motywując to brakiem pomieszczeń niezbędnych do zapewnienia prawidłowej działalności tej jednostki, w wyniku czego S. zmuszony jest wynajmować odpłatnie pomieszczenia od Gminy K w budynku przy ul. [...] w K. Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że przedmiotowe mienie nie jest bezpośrednio związane z wykonywaniem zadań Gminy K, jako że użytkuje go odpłatnie przedsiębiorstwo prywatne. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa dodała nadto, że: w odwołaniu jedynym argumentem przemawiającym za innym ustaleniem kwestii własnościowych ma być fakt, że zadaniem własnym gminy jest m. in. działalność związana z profilaktyka i rozwiązywaniem problemów alkoholowych oraz prowadzenie działalności wychowawczej i zapobiegawczej związanej z przeciwdziałaniem narkomanii i żeby to zadanie Gmina Miasta K. mogła realizować potrzebuje tytułu własności opisanej wyżej nieruchomości. W odwołaniu brak jest natomiast wykazania, że zachodzą przesłanki do komunalizacji w trybie art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. nr 32 poz. 191 ze zm.), a w szczególności wykazania, że aktualnie realizowane przez gminę zadania w dziedzinie profilaktyki antyalkoholowej i antynarkotycznej są bezpośrednio związane z przedmiotowym mieniem. Wykazanie tej okoliczności jest jednak zaledwie przesłanką konieczną komunalizacji w tym trybie. Natomiast nie wystarcza do podjęcia decyzji komunalizacyjnej. Decyzję komunalizacyjną podejmuje ostatecznie wojewoda w ramach prowadzonej przez siebie polityki w tym zakresie i kierując się ponadgminnymi interesami społecznymi. Decyzja ma w tym wypadku charakter fakultatywny. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Gmina Miasta K. zarzuciła organom administracji naruszenie prawa materialnego, a to art. 5 ust. 4 ustawy z 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych przez błędną jego wykładnię. Dodała, że współwłasność przedmiotowej nieruchomości stanowi przeszkodę w realizacji wniosków złożonych przez mieszkańców budynku o sprzedaż zajmowanych lokali. W tym stanie rzeczy wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji KKU oraz decyzji Wojewody [...], jako niezgodnych z prawem. W odpowiedzi na skargę KKU wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodała, że decyzja w sprawie komunalizacji nieruchomości podejmowana na zasadzie art. 5 ust. 4 cyt. ustawy jest decyzją uznaniową i powołała się przy tym na orzecznictwo NSA, w którym wyrażono ocenę, iż w tym trybie wojewoda może odmówić przekazania gminie mienia państwowego, o ile to należycie uzasadni. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie właściwy do rozpoznania skargi stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przepis art. 5 ust. 4 cyt. ustawy z 10 maja 1990 r. stanowi, że gminie, na jej wniosek, może być także przekazane mienie ogólnonarodowe (państwowe) inne niż wymienione w ust. 1-3, jeżeli jest ono związane z realizacją jej zadań. Wynika z tego, iż gminie może być przekazane tylko takie mienie ogólnonarodowe (państwowe), które aktualnie jest (a nie może dopiero być) związane z realizacją jej zadań. Użycie w tym przepisie wyrazów "może być przekazane" wskazuje ponadto, iż przy jego stosowaniu organy działają według uznania administracyjnego, co znaczy, że sam fakt, iż mienie ogólnonarodowe jest związane z realizacją zadań gminy, nie obliguje organu do przekazania go tej gminie, lecz ma on prawo wyboru rozstrzygnięcia (przekazać bądź nie przekazać), byle tylko decyzja została należycie i przekonująco uzasadniona – por. wyrok NSA z 16 września 1991 r., I SA 802/91, ONSA 1991, nr 3-4, poz. 80. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela tą ocenę prawną w całej rozciągłości. Dla komunalizacji w tym trybie wykazanie, że dane mienie ogólnonarodowe (państwowe) aktualnie (bezpośrednio) jest związane z realizacją zadań gminy, jest co prawda przesłanką konieczną, ale niewystarczającą. Wojewoda może bowiem odmówić przekazania tego mienia gminie, jeżeli jest ono potrzebne dla realizacji zadań administracji rządowej, co należy wykazać w uzasadnieniu decyzji odmownej. W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji spełniły warunek prawidłowego uzasadnienia decyzji odmownej. Powołano się na fakt, że o oddanie w trwały zarząd udziału w nieruchomości przy Al. [...] w K. na rzecz Powiatowej [...] w K. zwrócił się Powiatowy [...] w K. w piśmie z dnia 9 stycznia 2002 r. znak: [...] motywując to brakiem pomieszczeń niezbędnych do zapewnienia prawidłowej działalności tej jednostki, w wyniku czego S. zmuszony jest wynajmować odpłatnie pomieszczenia od Gminy K. w budynku przy ul. [...] w K. Z punktu widzenia interesu ogólnonarodowego niecelowe jest wynajmowanie pomieszczeń od gminy na potrzeby funkcjonowania administracji rządowej (wszak czynsz ten jest opłacany pieniędzmi podatników) i pozbywanie się jednocześnie własnej substancji lokalowej w trybie art. 5 ust. 4 cyt. ustawy z 10 maja 1990 r., zwłaszcza gdy może być ona śmiało wykorzystana dla zaspokojenia tych potrzeb. Jak już podkreślono, sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę zaskarżonych aktów i czynności pod względem zgodności z prawem. Skoro zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, to skarga Miasta B. nie mogła zostać uwzględniona. Z tych względów Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz U nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.