I SA 2600/02
WyrokWSA w Warszawie2004-09-16
Skład orzekający: Daniela Kozłowska, Emilia Lewandowska, Anna Tarnowska-Mieliwodzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji administracyjnej może być wydana w sytuacji, gdy brak jest podstawy prawnej do wydania pierwotnej decyzji, a przepis prawa materialnego nie przewiduje takiej formy rozstrzygnięcia?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja o stwierdzeniu nieważności została wydana prawidłowo. Brak podstawy prawnej do wydania pierwotnej decyzji administracyjnej, która ustalała sposób użytkowania kwatery przez rozwiedzionych małżonków, stanowi rażące naruszenie prawa. Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP nie przewidywała takiej formy rozstrzygnięcia, a upoważnienie do wydawania decyzji musi wynikać z przepisów prawa.Stan faktyczny
Skarżący Z. C. wniósł skargę na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego stwierdzającą nieważność decyzji Dowódcy Garnizonu P. z 1991 r. w sprawie zezwolenia na użytkowanie części kwatery. Organy administracji uznały, że pierwotna decyzja została wydana bez podstawy prawnej, ponieważ ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP nie przewidywała możliwości ustalania sposobu użytkowania kwatery przez rozwiedzionych małżonków w drodze decyzji administracyjnej. Skarżący zarzucił naruszenie prawa, twierdząc, że istniała podstawa prawna do wydania pierwotnej decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Daniela Kozłowska Sędziowie WSA - Emilia Lewandowska AWSA - Anna Tarnowska-Mieliwodzka (spr.) Protokolant - Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2004 r. sprawy ze skargi Z. C. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] września 2002 r., nr [...] w przedmiocie podziału kwatery stałej - oddala skargę -
I SA 2600/02
Uzasadnienie
Dyrektor Oddziału Rejonowego w B. Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 159 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 13 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. – o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP ( Dz. U. Nr 42, poz. 368 ze zm.) stwierdził nieważność decyzji Dowódcy Garnizonu P. nr [...] z dnia [...] maja 1991 r. w sprawie udzielenia Z. C. zezwolenia na użytkowanie części kwatery położonej w P., przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ podniósł, że brak było podstaw prawnych do ustalenia sposobu użytkowania kwatery przez byłych małżonków w drodze decyzji administracyjnej. Upoważnienie do wydawania decyzji musi wynikać z przepisów ustawy lub z aktu wykonawczego do niej wydanego na podstawie i w granicach upoważnienia ustawowego w celu wykonania ustawy. Ustawa z dnia 20 maja 1976 r. – o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP takiego przepisu nie zawierała., a zatem decyzja Dowódcy Garnizonu P. dotknięta jest wadą polegającą na wydaniu jej bez podstawy prawnej.
Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] września 2002 r., nr [...] po rozpatrzeniu odwołania Z. C. od decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego w B. stwierdzającej nieważność decyzji Dowódcy Garnizonu P. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, uzasadniając dodatkowo tym, iż brak jest stosownego przepisu, który stanowiłby, że podziału lokalu dla określenia wysokości stosownych opłat dla każdego z rozwiedzionych małżonków należy dokonać w formie decyzji.
Skargę na powyższą decyzję wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego Z. C., zarzucając naruszenie prawa. Zdaniem skarżącego brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Dowódcy Garnizonu P. nr [...] z dnia [...] maja 1991 r. , bowiem " Ustawa z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych (obowiązująca w dacie wydania decyzji) zawiera przepis upoważniający Dowódcę Garnizonu P. do wydania decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymują argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie po wprowadzeniu z dniem 1 stycznia 2002 r. reformy sądownictwa administracyjnego – podlegała – w myśl art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) – rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z zastosowaniem przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Kontrola sądu administracyjnego zgodnie z art.1§1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i art. 3§ 1 i § 2 pkt 1 ustawy – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi ogranicza się do badania zgodności decyzji z prawem.
Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest ustalenie czy określona decyzja dotknięta jest jedna z wad , o których mowa w art. 156 § 1 kpa.
Tryb ten stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnych wyrażonej w art. 16 kpa, a zatem przesłanki wymienione w art. 156 § 1 kpa nie mogą być interpretowane rozszerzająco.
Oznacza to, że nie jest istotą tegoż postępowania rozpatrywanie kwestii merytorycznych, a więc ponowne rozpatrzenie sprawy.
W świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz poglądów literatury przedmiotu decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa materialnego wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy jest ewidentnie sprzeczne z wyraźnym i nie budzącym wątpliwości przepisem, co na podstawie jego brzmienia niejako od razu " rzuca się w oczy".
Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. analizując sprawę ocenił, że zachodzi tak rozumiane rażące naruszenie prawa w przypadku decyzji Dowódcy Garnizonu P. z dnia [...] maja 1991 r., udzielającej Z. C. zezwolenia na użytkowanie części kwatery położonej w P. przy ul. [...], czemu dał wyraz w uzasadnieniu decyzji.
Z materiału dokumentacyjnego sprawy wynika, że Dyrektor Oddziału Rejonowego w B. trafnie uznał, że decyzja z dnia [...] maja 1991 r., Dowódcy Garnizonu [...] została wydana bez podstawy prawnej, bowiem obowiązujący w dacie wydania decyzji przepis art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 20 maja 1976 r. – o zakwaterowaniu Sil Zbrojnych stanowił, że rozwiedzieni małżonkowie w razie orzeczenia rozwodu żołnierza zawodowego zachowują prawo do zamieszkiwania w dotychczasowej kwaterze do czasu przekwaterowania. Żaden przepis nie dawał podstawy prawnej do ustalenia sposobu użytkowania kwatery przez rozwiedzionych małżonków w drodze decyzji administracyjnej. Upoważnienie do wydawania decyzji musi wynikać z ustawy lub aktu wykonawczego do niej wydanego na podstawie i w granicach upoważnienia ustawowego. Ustawa z dnia 20 maja 1076 r. - o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych takiego przepisu nie zawierała.
Nie można uznać, argumentów skarżącego za zasadne, bowiem zaskarżona decyzja , jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały zgodnie z przepisami prawa.
Z tych względów w oparciu o przepis art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło