I SA 2622/02
WyrokWSA w Warszawie2004-10-21
Skład orzekający: Anna Łukaszewska – Macioch, Cezary Pryca, Elżbieta Sobielarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie o odszkodowanie za grunt zajęty pod drogę publiczną, opierając się na przesłance zależności od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, gdy nie toczyło się postępowanie administracyjne dotyczące potwierdzenia przejścia gruntu na własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie o zawieszeniu postępowania, uznając, że organ nie wykazał związku przyczynowego między sprawą o odszkodowanie a zagadnieniem wstępnym w postaci deklaratoryjnej decyzji o przejęciu gruntu. Ponadto, organ nie ustalił wszystkich stron postępowania, które powinny brać w nim udział.Stan faktyczny
Skarżąca K. R. wniosła o odszkodowanie za grunt zajęty pod drogę publiczną. Starosta Powiatu P. zawiesił postępowanie administracyjne, wskazując na zależność od decyzji Wojewody o przejściu gruntu na własność Skarbu Państwa. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie o zawieszeniu. Skarżąca wniosła skargę do sądu, kwestionując zasadność zawieszenia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody oraz poprzedzające je postanowienie Starosty, stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska – Macioch Sędziowie NSA Cezary Pryca (spr.) WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant Joanna Kaklin po rozpoznaniu w dniu 21 października 2004 r. ze skargi K. R. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] października 2002 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego; 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Starosty Powiatu P. z [...] maja 2002 r. numer [...] 2) stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonani; 3) zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
I SA 2622/02
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z [...] października 2002 roku numer [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] maja 2002 roku numer [...] Starosty Powiatu P. o zawieszeniu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie z wniosku K. R. o odszkodowanie za grunt zajęty pod drogę publiczną, położony w P. przy ulicy [...].
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ administracji publicznej podniósł, że K. R., powołując się na treść art.73 ustawy z dnia 13 października 1998 roku-Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz. U. 133, poz.872 ze zmianami), wystąpiła do Starosty Powiatu P. o wypłatę odszkodowania za grunt zajęty pod drogę publiczną-ulica [...] , a stanowiący część działki oznaczonej numerem [...].
Postanowieniem z dnia [...] maja 2002 roku numer [...] Starosta Powiatu P., powołując się na treść art.97 § 1 pkt.4 k.p.a., zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie z wniosku K. R. o odszkodowanie za grunt zajęty pod drogę publiczną. Organ administracji publicznej wskazał, że rozpatrzenie sprawy o odszkodowanie zależy od wyniku postępowania, w którym Wojewoda [...] wyda decyzję potwierdzającą o przejściu gruntu zajętego pod drogę publiczną na własność Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego.
Po rozpatrzeniu zażalenia K. R., postanowieniem z dnia [...] października 2002 roku numer [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] maja 2002 roku numer [...] Starosty Powiatu P.
Na postanowienie z dnia [...] października 2002 roku numer [...] Wojewody [...] skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła K. R.. Skarżąca domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia podniosła, że wspólnie z nieżyjącym mężem R. R. była współwłaścicielką niezabudowanej nieruchomości położonej w P. o powierzchni 931 metrów kwadratowych, dla której w Sądzie Rejonowym w P. jest urządzona księga wieczysta Kw. [...]. Ponadto skarżąca wskazała, że należy jej się odszkodowanie za część jej nieruchomości zajętej pod drogę publiczną-ulicę [...].
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoją argumentacje przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna i skutkuje uchyleniem zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia z dnia [...] maja 2002 roku Starosty Powiatu P.
W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na dwa zagadnienia o charakterze procesowym . Po pierwsze stosownie do treści art.1 i art.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1271), z dniem 1 stycznia 2004 roku weszły w życie przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po drugie z treści art.97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika jednoznacznie, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego.
Przepis art.97 § 1 k.p.a. zawiera enumeratywnie wyliczone obligatoryjne przesłanki zawieszenia postępowania administracyjnego. Stosownie do treści art.97 § 1 pkt.4 k.p.a. organ administracji publicznej jest zobowiązany zawiesić postępowanie administracyjne, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Należy przyjąć, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu powyższego przepisu może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu i zagadnienie to może być przedmiotem odrębnego postępowania przed organem administracji publicznej lub sądem. Oznacza to, że przed zawieszeniem postępowania administracyjnego organ administracji publicznej musi ustalić występowanie trzech przesłanek. Postępowanie administracyjne jest w toku, zagadnienie wstępne nie jest rozpatrzone i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zależy od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego. Z tym, że w przypadku ostatniej z w/w przesłanek to obowiązkiem organu administracji publicznej jest ustalenie związku przyczynowego pomiędzy sprawą administracyjną a zagadnieniem wstępnym. Z materiału dokumentacyjnego zgromadzonego w aktach sprawy nie wynika aby toczyło się postępowanie administracyjne w trybie określonym w art.73 ust.3 ustawy z dnia 13 października 1998 roku- Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz. U. 133/98, poz.872 ze zmianami). W szczególności załączone do akt sprawy pismo [...] Urzędu Wojewódzkiego z 5 lipca 2004 roku wyraźnie wskazuje, że takie postępowanie administracyjne się nie toczy. Należało więc ocenić, czy postępowanie o wydanie deklaratoryjnej decyzji wojewody, będącej dokumentem stanowiącym podstawę wpisu w księdze wieczystej prawa własności stanowi zagadnienie wstępne w stosunku do postępowania o odszkodowanie za grunt zajęty pod drogę publiczną. W tym miejscu wskazać należy, że ustawodawca wyraźnie określił, iż w stosunku do dróg będących w dniu 31 grudnia 1998 roku drogami gminnymi odszkodowanie wypłaca (obligatoryjnie) gmina, a w odniesieniu do pozostałych dróg wypłaca odszkodowanie Skarb Państwa. Jeżeli więc nie toczy się żadne postępowanie administracyjne o przejściu na własność jednostek samorządu terytorialnego lub Skarbu Państwa nieruchomości zajętych w dniu 31 grudnia 1998 roku pod drogi publiczne to tym samym powstaje wątpliwość co do istnienia związku przyczynowego pomiędzy toczącym się postępowaniem o odszkodowanie za zajęty grunt pod drogi a brakiem deklaratoryjnej decyzji o przejęciu na własność tegoż gruntu.
Niezależnie od powyższych uwag należy stwierdzić, że z treści odpisu z księgi wieczystej Kw. [...] wynika, że współwłaścicielami niezabudowanej nieruchomości położonej w P. o powierzchni 931 metrów kwadratowych byli R. i K. małżonkowie R.. Z akt sprawy wynika także, że na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w P. z [...] stycznia 2002 roku wydanego w sprawie sygnatura akt [...] wynika jednoznacznie, że spadek po zmarłym w dniu 19 grudnia 1991 roku R. R. nabyli: żona K. R. oraz dzieci W. R., W. R. i K. R.. Z akt sprawy wynika, że postępowanie o odszkodowanie za grunt zajęty pod drogę publiczną toczy się bez udziału synów spadkodawcy, a tym samym toczy się bez udziału osób którym przysługuje tytuł prawno rzeczowy do wskazanej wyżej nieruchomości i które korzystają z przymiotu strony w tym postępowaniu administracyjnym. Postanowienia o zawieszeniu postępowania zostały doręczone wyłącznie K. R..
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit.c , art.152 i art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło