I SA 2662/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie WSA Daniela Kozłowska WSA Emilia Lewandowska (spr.) Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi J. M. i Z. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2003 roku, numer [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. I SA 2662/03 UZASADNIENIE Wojewoda [...], decyzja z dnia [...] października 2003 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzją Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2003 r., nr [..], w części dotyczącej odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego w W., przy ul. [...], stanowiącego część działki nr [...], z obrębu nr [...]. Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że nieruchomość położona w W. przy ul. [...], oznaczona nr hip. [...], znajduje się na terenie objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Zgodnie z art. 1 powołanego wyżej dekretu przedmiotowa nieruchomość przeszła na własność gminy m.st. Warszawy, a następnie z mocy art. 32 ust 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. Nr 14, poz. 130) stała się własnością Skarbu Państwa. Z zaświadczenia Sądu Grodzkiego w W. z dnia [...] lipca 1948 r., nr [...] oraz zaświadczenia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] kwietnia 2002 r., nr [...] wynika, że poprzednim właścicielem nieruchomości [...] hip. nr [...] o powierzchni [...] m2 była L. M. na mocy aktu notarialnego z dnia [...] czerwca 1923 r. Wniosek L. M. o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości położonej przy ul. [...], oznaczonej hip. nr [...] został złożony do Zarządu Miejskiego w W. w dniu [...] lipca 1948 r., a więc z zachowaniem terminu określonego w art. 7 ust 1 wyżej wymienionego dekretu. Orzeczeniem administracyjnym z dnia [...] września 1953 r., nr [...] Prezydium Rady Narodowej w W. odmówiło byłej właścicielce, tj. L. M. prawa własności czasowe do gruntu przedmiotowej nieruchomości oraz stwierdziło, że wszystkie budynki znajdujące się na powyższym gruncie przeszły na własność Skarbu Państwa. W uzasadnieniu podano, że zgodnie z opracowywanym planem zagospodarowania przestrzennego grunt ten przeznaczony został pod zabudowę mieszkaniowo-społeczną. Decyzją z dnia [...] grudnia 1997 r., nr [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdził, że wyżej wymienione orzeczenie z dnia [...] września 1953 r. oraz decyzja z dnia [...] lutego 1954 r. w częściach określonych w aktach notarialnych dotyczących sprzedaży lokali nr [...] oraz udziałów przypadających właścicielom tych lokali w częściach budynku i jego urządzeniach służących do wspólnego użytku ogółu mieszkańców, a także gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste nabywcom tych lokali zostały wydane z naruszeniem prawa, a w pozostałej części stwierdził ich nieważność. W związku z powyższym wniosek z dnia 21 lipca 1948 r. złożony w trybie art. 7 powołanego wyżej dekretu podlega ponownemu rozpatrzeniu. Zgodnie z prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] lipca 1978 r., sygn. akt [...] prawo do spadku po L. M. nabyli Z. M. i J. M. po ½ części każdy z nich. W dniu 4 marca 1998 r. do Urzędu Rejonowego w W. wpłynęło podanie J. M. i Z. M. o rozpatrzenie wniosku L. M., złożonego w dniu [...] lipca 1948 r. Wnioskodawcy zaznaczyli, że zgłoszone przez nich roszczenia dotyczą niezabudowanej działki nr [...] o powierzchni [...] m2, stanowiącej część nieruchomości hipotecznej,nr [...], gdyż pozostałe dwie działki są przedmiotem wniosku złożonego do Zarządu Gminy W. Nieruchomość hip. nr [...] wchodziła w skład działki ewidencyjnej, nr [...],z obrębu [...]. Działka ewidencyjna nr [...] stanowiła własność komunalną, a działka nr [...] własność Skarbu Państwa. Na podstawie wypisu z rejestru gruntów, sporządzonego dnia 24 kwietnia 1998 r. ustalono, że dawna działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...] stanowi obecnie część działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...], której właścicielem jest Skarb Państwa, a władającym Ministerstwo Spraw Wewnętrznych. Według informacji Urbanistycznej Wydziału Architektury, Urbanistyki i Ochrony Środowiska Urzędu dzielnicy [...] z dnia 16 czerwca 1998 r. znak: [...] działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...] zgodnie z miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego W., zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady W. w dniu [...] września 1992 r. przeznaczona jest pod funkcje miasta - strefa funkcjonalna C1.1. W obszarze tym preferuje się lokalizowanie funkcji usługowych lII stopnia, obsługi z zakresu administracji, organizacji politycznych i społecznych, dyspozycji i współpracy gospodarczej oraz obrotu finansowego w skali międzynarodowej i ogólnokrajowej, ubezpieczeń, kultury, nauki, szkolnictwa, sportu, turystyki, transportu, łączności, handlu itp. Dopuszcza się lokalizowanie funkcji mieszkaniowych wraz z niezbędnymi urządzeniami towarzyszącymi oraz innych funkcji nie kolidujących z funkcjami preferowanymi. Z uwagi na eksponowany w krajobrazie charakter obszaru (C1) należy wykluczyć prowizoryczne formy zagospodarowania i użytkowania terenu. Wskazany teren przeznaczony jest pod ogólnodostępną obsługę komunikacyjno-parkingową kwartału zabudowy mieszkaniowo-usługowej ul. [...], obsługę inżynieryjną -obecnie przez teren przebiegają nowo zrealizowane sieci ciepłownicze obsługujące kwartał oraz niezbędną zieleń osiedlową. W związku z powyższym przedmiotowa nieruchomość nie może być przeznaczona pod jakąkolwiek zabudowę kubaturową, jak również nie może ulec fizycznemu wygrodzeniu. W obszarze tym wyklucza się lokalizowanie uciążliwych obiektów produkcyjnych magazynów i składów. Spadkobiercy byłej właścicielki pismem z dnia 2 lutego 1998 r. wystąpili o rozpatrzenie wniosku dekretowego L. M. w części dotyczącej gruntu o powierzchni [...] m2, (część hip. [...]) stanowiącego własność Skarbu Państwa. W odniesieniu do gruntu oznaczonego jako działka nr [...] o powierzchni [...] rn2 ustanowione zostało przedmiotową decyzją prawo użytkowania wieczystego na rzecz wnioskodawców, gdyż spełnione zostały warunki określone w art. 7 ust 2 cytowanego dekretu. Natomiast pozostała wnioskowana część gruntu Skarbu Państwa o powierzchni [...] m2, wchodząca obecnie w skład działki nr [...], stanowi drogę asfaltową biegnącą od ulicy [...] na zapleczu budynków [...] i jest niezbędna do obsługi komunikacyjnej tego kwartału zabudowy. W związku z powyższym przedmiotowa część gruntu nie spełnia warunków określonych w powołanym wyżej art. 7 ust 2 dekretu. Cel na który wyżej wymieniona nieruchomość została przeznaczona w planie zagospodarowania przestrzennego został już zrealizowany - w związku z czym orzeczono jak w sentencji. W skardze na decyzję Wojewody [...] J. M. i Z. M. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, a także przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, w szczególności art. 112 i następne tej ustawy oraz ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a także przepisów postępowania, w tym art. 7, 9, 10, 12, 35-38, 77, 107 i 156 kpa w związku z art. 140 kpa. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Zgodnie z art. 7 ust 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 273) organ może odmówić dotychczasowym właścicielom ustanowienia prawa użytkowania wieczystego tylko wówczas, gdy korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela nie da się pogodzić z jego przeznaczeniem w planie zagospodarowania przestrzennego. Wynika z tego przepisu, że organ rozpatrując wniosek złożony w trybie art. 7 ust 1 powołanego dekretu obowiązany jest ustalić przesłanki z art. 7 ust 2 tego dekretu. W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji nie ustaliły tych przesłanek, w części odnoszącej się do odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego, w sposób pozwalający na niewątpliwe rozstrzygnięcie wniosku na niekorzyść wnioskujących. Organy nie poczyniły własnych ustaleń na podstawie planu zagospodarowania przestrzennego co do przeznaczenia gruntu, do którego odmówiono przyznania prawa użytkowania wieczystego, w zakresie przeznaczenia tego gruntu w tym planie. Organy oparły się jedynie na informacji Wydziału Architektury, Urbanistyki i Ochrony Środowiska Urzędu Dzielnicy [...] odnośnie przeznaczenia całej działki nr [...] (a więc przed podziałem) w planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego. Już z tej informacji wynika, że dla obszaru, w którym położona jest cała działka nr [...], przewidzianych jest wiele funkcji. Dlatego też rzeczą organów było ustalenie konkretnie jaka funkcja przewidziana jest dla działki nr [...] w tym planie. A tego organy nie uczyniły i jedynie opierając się na informacji wymienionego wyżej urzędu ustaliły funkcję celowościową przedmiotowej działki. Niewątpliwie przeznaczenie tej działki pod drogę usprawnia obsługę komunikacyjną wymienionych w uzasadnieniu decyzji budynków zlokalizowanych przy ul. [...], jednakże to nie stanowi wyznacznika dla uznania, że działka ta nie spełnia warunków określonych w art. 7 ust 2 dekretu. Organy winny ustalić pod co dany teren został przeznaczony konkretnie w planie zagospodarowania przestrzennego, jak przebiegają linie rozgraniczające tereny w zależności od ich przeznaczenia, a także czy przeznaczenie nieruchomości podane w planie zagospodarowania przestrzennego faktycznie wyklucza uwzględnienie wniosku byłych właścicieli (następców prawnych). W świetle powyższego poczynione przez organy administracji dotychczas ustalenia należy uznać za dowolne, niekompletne i nie w pełni rozpatrzone. Dopiero ustalenie dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 kpa), zgromadzonego i rozpatrzonego w wyczerpujący sposób (art. 77 § 1 kpa) i przy podjęciu wszystkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 kpa) pozwoli na wydanie decyzji o przekonującej treści. Natomiast zaskarżona decyzja jak i decyzja organy pierwszej instancji zapadły z naruszeniem tych przepisów postępowania, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.