I SA 2669/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie WSA Daniela Kozłowska (spr.) WSA Emilia Lewandowska Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w R. z dnia [...] października 2003 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w R. na rzecz A. Z. kwotę 10 (dziesięć) złotych zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA 2669/03 U z a s a d n i e n i e Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2003 r., sygn. I SA 2225/01, uchylił decyzję z dnia [...] lipca 2001 r. Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w R. i z dnia [...] maja 2001 r. Komendanta Miejskiego Policji w R. w przedmiocie odmowy przyznania A. Z. pomocy finansowej na wykupienie lokalu mieszkalnego. Sąd uznał, że wymienione decyzje, oparte m.in. na zarządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji i z dnia [...] września 1997 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez policjantów (M.P. Nr 76, poz. 709) nie mogło stanowić podstawy prawnej decyzji w dacie ich wydania. W tej dacie powołane zarządzenie nie obowiązywało w sferze zewnętrznej działania administracji, a zatem nie mogło wpływać na zakres praw i obowiązków policjanta co do przysługującej mu pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Zastosowaną więc wykładnię prawa należało uznać za niemającą podstaw w obowiązujących przepisach prawa materialnego. Stanowiło to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Ustawa o Policji, ani zarządzenie MSWiA z 30 września 1997 r. nie określają terminu, w którym uprawniony może wystąpić z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej ani też, że może to nastąpić jedynie przed nabyciem lokalu mieszkalnego lub domu. Przeciwnie § 3 zarządzenia stanowił, że pomoc finansową przyznaje się na podstawie wniosku, do którego należy dołączyć m.in. umowę kupna lokalu lub domu, sporządzoną w formie aktu notarialnego. Uwagi te odnoszą się także do obowiązującego obecnie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowe na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego dla policjantów (Dz. U. Nr 131, poz. 1468). Pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego (art. 94 ust. 1 ustawy o Policji) jest pojęciem szerokim odnoszącym się także do przypadków udzielania pomocy na spłatę zobowiązań finansowych, zaciągniętych w związku z nabycie lokalu lub domu. Po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Komendant Miejski Policji w R. decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r., nr [...], odmówił A. Z. przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Organ podał w uzasadnieniu, że zgodnie z rozporządzeniem z dnia 17 października 2001 r. norma zaludnienia przysługująca policjantowi wynosi od 7 do 10 m² powierzchni mieszkalnej na osobę w rodzinie. A. Z. posiada lokal o powierzchni mieszkalnej [...] m². Przez zawarcie w dniu [...] marca 2001 r. umowy najmu lokalu i następnie nabycie go na własność A. Z. pozbawił się prawa do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu, gdyż w chwili składania wniosku o pomoc posiadał lokal mieszkalny spełniający normy powierzchni. Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R. decyzją z [...] października 2003 r., nr [...], utrzymał w mocy powyższą decyzję. Po przedstawieniu przebiegu dotychczasowego postępowania w sprawie organ ten uznał, że "cel mieszkaniowy podjęty przez skarżącego, tj. wykupienie na własność zajmowanego na podstawie umowy najmu lokalu nie jest przewidziany do sfinansowania", gdyż nie mieści się w celach pomocy wymienionych w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Z tego powodu decyzja Komendanta Miejskiego Policji w R. jest prawidłowa, mimo iż dokonano w niej oceny stopnia zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych A. Z., co nie potwierdziło się w postępowaniu dowodowym. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. Z. podniósł m.in., że zgodnie z art. 94 ust. 1 ustawy o Policji policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego przysługuje pomoc na uzyskanie takiego lokalu. Przepis ten wyraźnie określa krąg uprawnionych do pomocy. Skoro nie przydzielono lokalu, to organy powinny wydać decyzję o pomocy finansowej. Odpowiadając na skargę Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R. wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z powyższym niniejsza skarga podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co wynika z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Skarga podlega uwzględnieniu, choć z innych przyczyn niż w niej wskazane. Zgodnie z art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Rozpatrzenie odwołania wniesionego po terminie, jeżeli termin ten nie został przywrócony, oznacza rażące naruszenie tego przepisu i uzasadnia stwierdzenie przez sąd administracyjny nieważności decyzji wydanej na skutek rozpatrzenia odwołania wniesionego z uchybieniem terminu. W niniejszej sprawie nie można jednoznacznie ustalić, czy odwołanie zostało wniesione w terminie. Z akt sprawy wynika, że decyzja Komendanta Miejskiego Policji w R. z dnia [...] sierpnia 2003 r. została doręczona skarżącemu w dniu 27 sierpnia 2003 r., zatem termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 10 września 2003 r. Z pieczątki Komendy Miejskiej Policji w R. złożonej na odwołaniu skarżącego wynika, że wniesione ono zostało w dniu 16 września, a więc po terminie określonym w k.p.a. Z prowadzonego przez ten organ postępowania wyjaśniającego wynika - co przyjął organ drugiej instancji, bez dokonania własnej oceny w tym zakresie – że z powodu uchybień kancelaryjnych odwołanie nie zostało wcześniej zarejestrowane. Ustalenia w tym zakresie nie opierają się na dowodach pozwalających stwierdzić, że data 16 września 2003 r. nie jest rzeczywistą datą wniesienia odwołania. W tej sytuacji stwierdzenie organu odwoławczego iż jak wykazało postępowanie wyjaśniające przeprowadzone w KMP w R. od wydanej decyzji Pan A. Z. w dopuszczalnym przepisami Kpa terminie złożył za pośrednictwem organu I instancji odwołanie do Komendanta Wojewódzkiego Policji z/s w R. nie znajduje pełnego odzwierciedlenia w zebranym materiale dotyczącym tej kwestii. Należało zwłaszcza dołączyć do akt sprawy i ocenić ten fragment dziennika podawczego (lub innego), w którym zarejestrowane zostało pod nr [...] odwołanie skarżącego. Brak ustaleń w tym zakresie oznacza wydanie decyzji odwoławczej z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 k.p.a. i uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji, jako naruszającej przepisy postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z powyższym Sąd postanowił, jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).