I SA 2688/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech, Sędziowie NSA Ewa Dzbeńska (spr.), WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Protokolant Anna Milicka - Stojek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2004 r. sprawy ze skargi Szkoły [...] w W. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2002 r., nr: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2002 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz skarżącej Szkoły [...] w W. 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] października 2002 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy decyzję własną nr [...] z dnia [...] maja 2002 r. orzekającą o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 1996 r. Nr [...]. W uzasadnieniu wskazano, że decyzja oparta została na art. 5 ust 1 pkt. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 ze zm.). Przepis powołanego artykułu stanowi, że mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do rad narodowych i terenowych organów administracji stopnia podstawowego staje się w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, to jest w dniu 27 maja 1990 r., z mocy prawa mieniem właściwych gmin. W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości fakt, iż Skarb Państwa legitymował się prawem własności do spornej nieruchomości. Okoliczność te potwierdzają przede wszystkim dokumenty z rejestru gruntów, karty inwentaryzacyjne. Natomiast wniosek Szkoły [...] w W. nie został poparty jakimkolwiek dokumentem wskazującym na tytuł prawny do władania gruntem. Wśród dokumentów zgromadzonych w sprawie znajdują się natomiast takie, z których wyraźnie wynika, że Szkoła [...] w W. zrzekła się w 1981 r. terenu w rejonie ulic [...],[...],[...]. W omawianej sprawie nie znajduje zastosowania również art. 11 ust. 1 ustawy komunalizacyjnej bowiem Szkoła [...] w W. nie przedstawiła żadnych dowodów, że w dniu 27 maja 1990 r. nieruchomość ta znajdowała się w jej posiadaniu. Z akt przedmiotowej sprawy nie wynika również, aby przed dniem 27 maja 1990 r. przedmiotowa nieruchomość została w formie prawem przewidzianej przekazana w zarząd Szkoły [...] w W. W świetle powyższego nieruchomość oznaczona jako działka Nr [...] stanowiła w dniu 27 maja 1990 r. mienie Skarbu Państwa należące do rady narodowej i terenowego organu stopnia podstawowego i jako taka podlegała komunalizacji na podstawie art. 5 ust 1 pkt 1. nie ma zatem podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 1996 r. Na powyższą decyzję wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Szkoła [...] w W. W skardze domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. Podnosi, że w decyzji nie wskazano dokumentów, z których by wynikało, że skarżąca zrzekła się w 1981r. terenu w okolicach ulic [...],[...] i [...]. Ponadto podnosi, że ciężar dowodu spoczywa nie na skarżącej lecz na organie, który w przedmiotowej sprawie zarzuca Szkole [...] w W., iż nie wykazała prawa do terenu w dacie komunalizacji. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumenty wskazane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: zgodnie z przepisem art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r r. przepisy wprowadzające prawo o ustroju sądów administracyjnych i prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz.1271 ze zm. / ustawa z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym utraciła moc z dniem 1 stycznia 2004 r. Stosownie do treści art. 97 cytowanej ustawy sprawy, których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone , podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr153 poz 1270/. Skarga została uwzględniona, aczkolwiek z innych powodów niż podano w skardze. Na wstępie należy przypomnieć, że stroną w postępowaniu administracyjnym jest ten, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek (art. 28 kpa). W postępowaniu komunalizacyjnym, prowadzonym na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 z późn. zm.) - zwanej dalej ustawą, stroną jest Skarb Państwa i właściwa gmina na której rzecz następuje przekształcenia własnościowe, a także ten, kto wykaże, iż ma tytuł prawnorzeczowy do objętej postępowaniem komunalizacyjnym nieruchomości. Nabycie własności nieruchomości przez gminę na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. następuje z mocy prawa, a deklaratoryjna decyzja Wojewody fakt ten tylko potwierdza (art. 18 ustawy). Przedmiotem postępowania nadzorczego zakończonego zaskarżoną decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji była decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 1996 r. Nr [...] na mocy której Dzielnica Gmina [...] nabyła z mocy prawa na własność nieruchomość położoną w W. przy ul. [...][...] oznaczonej nr ew. [...] o powierzchni 109715 m2. Postępowanie nadzorcze zostało wszczęte na wniosek Szkoły [...] w W. Stosownie do treści przepisu art. 157 § 2 kpa postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wszczyna się na wniosek strony. Zatem uznać należy, że wszczynając postępowanie nadzorcze organ uznał, że Szkole [...] w W. przysługiwał przymiot strony w postępowaniu komunalizacyjnym. W tej sytuacji uzasadnienie decyzji organów obu instancji nie koresponduje z komparycją orzeczenia. W uzasadnieniu organ podnosi, że nie stwierdza naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji komunalizacyjnej, gdyż skarżąca Szkoła [...] w W. nie legitymowała się żadnym tytułem prawnym do terenu. Skoro Szkoła [...] w W. nie miała żadnego tytułu prawnorzeczowego do przedmiotowej działki to rzeczą organów było odmówić wszczęcia postępowania nadzorczego (art.157 &3 kpa). Kontrola sądowa zaskarżonego aktu okazała się niemożliwa, bowiem w materiale aktowym Sąd stwierdził brak dokumentów, z których by wynikało, że prawo użytkowania skarżącej zostało wygaszone. Także pismo Rektora Szkoły [...] w W. z dnia 24 września 1981 r., na które w uzasadnieniu decyzji powołują się organy, nie może być ocenione pod kątem jego mocy dowodowej w przedmiotowej sprawie, wobec braku w aktach sprawy pisma z dnia 8 września 1981 r., o którym mowa w tym dokumencie. Organy nie wyjaśniły także czy Spółdzielnia [...] posiadała prawo użytkowania wieczystego do terenu o pow. 1307 ha położonego przy ul. [...],[...],[...] wynikające z aktu notarialnego sporządzonego w wykonaniu decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] z dnia [...] lutego 1982r. nr [...]. Na końcu należy zauważyć, że nadesłane akta administracyjne nie dość, że zawierają nie zszyte i nie ponumerowane strony, to także dołączono do nich nieczytelne fotokopie dokumentów. Wymienione braki w wyjaśnieniu sprawy wskazują, że jej rozstrzygnięcie nastąpiło z naruszeniem art. 7 i 77 &1 i art. 80 kpa, zaś uchybienie tym przepisom pozostaje w związku z treścią zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pierwszej instancji, co powoduje ich uchylenie na podstawie art. 145 §1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. NR.153 poz. 1270 /. Na podstawie art. 152 tej ustawy orzeczono o nie wykonalności zaskarżonej decyzji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cytowanej ustawy.