I SA 2691/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Monika Nowicka /spr./ Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2005 r. sprawy ze skargi Województwa [...] na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przekazania mienia Skarbu Państwa oddala skargę. I SA 2691/03 UZASADNIENIE W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Województwo [...] wnosiło o uchylenie decyzji Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2003 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2003 r. nr [...] odmawiającą nieodpłatnego przekazania na rzecz Województwa [...] udziału wynoszącego ½ w prawie własności nieruchomości położonej w K. między ulicami: [...], [...], [...] i [...], stanowiącą zabudowaną działkę gruntu o numerze ewidencyjnym [...], o powierzchni [...] m kw., ujawnioną w księdze wieczystej Kw nr [...] (d. [...]) prowadzonej przez Sąd Rejonowy w K. W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a sprowadzające się w szczególności do poglądu, że skoro przedmiotowa nieruchomość została oddana w trwały zarząd [...] Urzędowi Wojewódzkiemu tym samym nie pozostaje w zasobie Skarbu Państwa i w związku z tym nie miał do niej zastosowania przepis art. 49 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa ( Dz. U. Nr 91, poz. 576, ze zm. ). W związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. reformy sądownictwa administracyjnego niniejsza skarga stała się - z mocy przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ) – przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie przez organy materiału dowodowego wnioskiem z dnia [...] listopada 2000 r. Zarząd Województwa [...], powołując się na treść uchwały nr [...] Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] października 2000 r. w sprawie wystąpienia do Wojewody [...] o przekazanie Województwu [...] mienia Skarbu Państwa, wystąpił o wydanie decyzji przekazującej Województwu [...] – w trybie przepisu art. 49 cytowanej wyżej ustawy o samorządzie województwa – udziału wynoszącego ½ w prawie własności opisanej na wstępie nieruchomość podnosząc, że w budynku usytuowanym na niej znajduje się siedziba Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...]. Rozpoznając po raz drugi sprawę decyzją z dnia [...] maja 2003 r. Wojewoda [...] odmówił uwzględnienia powyższego wniosku. W uzasadnieniu swego stanowiska podniósł, że przedmiotowa nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa i pozostawała poprzednio w zarządzie Urzędu Wojewódzkiego w K. zaś ostateczną decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2002 r. nr [...] został na niej ustanowiony trwały zarząd na rzecz w/w Urzędu Wojewódzkiego na czas nieokreślony. Analizując treść przepisu art. 49 ust. 1 cytowanej ustawy o samorządzie województwa Wojewoda stwierdził, że przepis ten odnosi się do mienia Skarbu Państwa oraz mienia Skarbu Państwa będącego we władaniu państwowych osób prawnych. Ponieważ w niniejszej sprawie mieniem władał [...] Urząd Wojewódzki zatem przedmiotem rozważań mogło być jedynie pierwsze kryterium odnoszące się do mienia Skarbu Państwa. W związku z brakiem przepisów wykonawczych oraz orzecznictwa dotyczącego tegoż przepisu Wojewoda zastosował w tym przypadku zasady dotyczące zagospodarowywania nieruchomości Skarbu Państwa określone w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2000 r., Nr 46, poz. 543 ze zm. ). Stwierdził zatem, że rozdysponowanie przedmiotowej nieruchomości w formie nieodpłatnego przekazania udziału ½ w jej własności mogłoby nastąpić, gdyby nieruchomość ta wchodziła w skład tzw. zasobu nieruchomości Skarbu Państwa, czyli stanowiła jego własność nie będąc jednocześnie oddana w użytkowanie wieczyste lub trwały zarząd. Ponieważ w tym przypadku trwały zarząd został ustanowiony przed rozpoznaniem przedmiotowego wniosku, musiałby być on najpierw wygaszony przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Ponadto Wojewoda zauważył, że kosztem własnych potrzeb, choć zwiększyły się zadania przypisane Wojewodzie, część pomieszczeń lokalowych została jednak udostępniona Urzędowi Marszałkowskiemu Województwa [...] z tym, że na zasadzie umowy najmu. Rozpatrując sprawę w trybie instancji odwoławczej Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] października 2003 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody podzielając w całości ustalenia i oceny organu I instancji. Dodatkowo podniesiono też, że decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] odmówiono wznowienia postępowania w sprawie nieodpłatnego przekazania w trwały zarząd [...] Urzędowi Wojewódzkiemu spornej nieruchomości i z tego powodu wniosek o zawieszenie niniejszego postępowania – na zasadzie przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. – do czasu zakończenia w/w postępowania wznowieniowego nie był zasadny. Minister stwierdził ponadto, iż decyzja wydawana w oparciu o przepis art. 49 ustawy o samorządzie województwa jest decyzją uznaniową o charakterze konstytutywnym i oceniając – tym kontekście decyzję Wojewody – uznał, że zawiera ona prawidłowo sformułowaną argumentację przemawiającą przeciw częściowej komunalizacji przedmiotowego mienia i ostatecznie stwierdził, że w świetle istnienia decyzji ustanawiającej trwały zarząd, nie można twierdzić, że decyzja odmawiająca komunalizacji narusza przepisy prawa. Ponadto mając na uwadze, że po oddaniu części pomieszczeń Urzędowi Marszałkowskiemu warunki pracy Urzędu Wojewódzkiego uległyby jeszcze większemu pogorszeniu, choć obecnie kosztem zaspokojenia własnych potrzeb część z tym pomieszczeń wynajęto, organ odwoławczy podzielił ocenę sytuacji dokonaną przez Wojewodę. Powyższa decyzja stała się z kolei przedmiotem skargi do Sądu, w której Województwo [...] zarzuciło Ministrowi błędną interpretację przepisu art. 49 ustawy o samorządzie województwa - poprzez przyjęcie, że jest to przepis o charakterze uznaniowym, nieuwzględnienie przepisu art. 45 w/w ustawy oraz naruszenie przepisu art. 97 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało uznać za nieuzasadnioną i z tego powodu podlegała oddaleniu. Za trafne należało uznać stanowisko, że w przypadku braku przepisów szczególnych (w tym przepisów wykonawczych do powołanej wyżej ustawy o samorządzie województwa ) będą miały zastosowanie przepisy ogólne tj. w tym przypadku przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z przepisem art. 43 tej ostatniej ustawy istnieje możliwość ustanowienia na rzecz państwowej lub komunalnej jednostki organizacyjnej prawa trwałego zarządu, które obciąża nieruchomość. Prawo to choć nie jest ograniczonym prawem rzeczowym stanowi jednak pewną prawną formę władania nieruchomością, zapewniającą w/w jednostce korzystanie z nieruchomości, pobieranie z niej pożytków oraz w ograniczonym zakresie rozporządzanie nią. W związku z powyższym ustanowienie na przedmiotowej nieruchomości trwałego zarządu na rzecz Urzędu Wojewódzkiego wyklucza możliwość przekazania jej własności ( w całości czy też w części ) na rzecz innej osoby, gdyż w tym przypadku doszło by do konkurowania uprawnień nowego właściciela z uprawnieniami trwałego zarządcy. Oddanie w trwały zarząd nieruchomości powoduje zatem również ten skutek, iż przestaje ona wchodzić w skład zasobu nieruchomości Skarbu Państwa, którymi podmiot ten może – bez naruszania praw podmiotów trzecich - swobodnie dysponować. Dopóki zatem na spornej nieruchomości ustanowiony będzie trwały zarząd nie jest możliwe uwzględnienie wniosku Województwa o wydanie decyzji w trybie przepisu art. 49 ustawy o samorządzie województwa. Za niezasadne Sąd uznał zarzuty zawarte w skardze odnoszące się do kwestii związanej z wykonywaniem przez Urząd Marszałkowski funkcji samorządu wojewódzkiego, ponieważ problem ten został już w toku postępowania administracyjnego wyjaśniony i to zgodnie ze stanowiskiem skarżącego a zatem w zaskarżonej decyzji nie był już kwestią sporną. Za niezasadny Sąd uznał także zarzut naruszenia prawa polegający na odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego do czasu rozstrzygnięcia postępowania o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji ustanawiającej trwały zarząd, gdyż w momencie wydawania zaskarżonej decyzji, była już wydana decyzja odmawiająca wznowienia postępowania. Nadmienić w tym miejscu wypada, że brak było także podstaw do zawieszania postępowania sądowego o co wnosił na rozprawie pełnomocnik skarżącego. Postanowieniem bowiem z dnia 19 listopada 2004 r. w sprawie I SA 1688/03 – co Sądowi było wiadome z urzędu - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Zarządu Województwa [...] na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2003 r. wydaną w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie trwałego zarządu. Wprawdzie skarżący, o czym oświadczył na rozprawie jego pełnomocnik, złożył w listopadzie 2004 r. wniosek do organu o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. o odmowie wznowienia postępowania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, ale do tej pory żaden z w/w wniosków nie został rozpoznany. W tych warunkach Sąd uznał, że zawieszenie niniejszego postępowania sądowego spowodowałoby nieuzasadnioną zwłokę w rozpoznaniu sprawy zaś w przypadku wydania przez organy ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie o wznowienie postępowania, jeśli byłoby ono korzystne dla skarżącego - przysługują mu odpowiednie środki prawne umożliwiające występowanie o zmianę rozstrzygnięcia zapadłego w przedmiotowej sprawie. Z tych powodów Sąd - z mocy przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) – orzekł jak w sentencji.