I SA 2719/02
WyrokWSA w Warszawie2004-06-22
Skład orzekający: Monika Nowicka, Anna Lech, Cezary Pryca
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca nabycie przez gminę własności nieruchomości drogowej z mocy prawa, wydana na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, jest prawidłowa, jeśli organ drugiej instancji nie doręczył decyzji Prokuratorowi, który brał udział w postępowaniu i posiadał status strony?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ organ drugiej instancji nie doręczył jej Prokuratorowi, który brał udział w postępowaniu i posiadał status strony. Zgodnie z art. 182 i 188 k.p.a., prokuratorowi przysługują prawa strony w postępowaniu, a organ ma wobec niego takie same obowiązki jak wobec innych stron, w tym obowiązek doręczania rozstrzygnięć. Niewykonanie tego obowiązku stanowi przesłankę wznowienia postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi B. S. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nabycie przez Gminę O. własności nieruchomości drogowej z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. Skarżący kwestionował przebieg granicy działki i zgłaszał roszczenia odszkodowawcze. Postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem Prokuratora Okręgowego w L. o uregulowanie własności drogi gminnej.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję, stwierdzono, że nie podlega wykonaniu, i zasądzono od Ministra Infrastruktury na rzecz B. S. kwotę 10 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka (spr.) Sędziowie NSA Anna Lech NSA Cezary Pryca Protokolant Katarzyna Babik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2004r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 2002 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia przez Gminę O. własności nieruchomości drogowej 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3) zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz B. S. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
I SA 2719/02
UZASADNIENIE
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego B. S. wnosił o uchylenie decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] września 2002 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2002 r. nr [...] stwierdzającą nabycie przez Gminę O. - z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. - własności nieruchomości drogowej, położonej we wsi L. w pasie A. - L. - S., oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni 1369 m kw.
W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W związku z reformą sądownictwa administracyjnego, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. niniejsza skarga stała się - z mocy przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ) - przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wnioskiem z dnia 13 lipca 2001 r. Prokurator Okręgowy w L. wystąpił do Wojewody [...] o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie uregulowania własności drogi gminnej, wybudowanej w latach 1994 - 1995 na pograniczu wsi A. i L. w gminie O. w powiecie o. i wydanie - w trybie przepisu art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną ( Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm. ) - decyzji potwierdzającej prawo własności Gminy O. do tej nieruchomości oraz ustalającej odszkodowanie dla dotychczasowych właścicieli zajętych przez drogę działek.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 r. Wojewoda [...] uwzględnił powyższy wniosek. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że działka nr [...] położona w L. pozostając - na dzień 31 grudnia 1998 r. - we władaniu Gminy O., stanowiła własność B. S.. Grunt ten znajdował się w pasie drogi publicznej nr [...] A. - L. - S. zaliczonej do kategorii dróg gminnych na terenie Gminy O. na podstawie uchwały nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w O. z dnia [...] maja 1987 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych na terenie województwa [...].
Ponadto, zgodnie z uchwałą Zarządu Gminy O. nr [...]z dnia [...] marca 2002 r. w/w nieruchomość została ujęta w wykazie nieruchomości będących we władaniu gminy i zajętych pod drogi publiczne, które stały się z mocy prawa własnością tejże Gminy.
Uznając, że przedmiotowa nieruchomość na dzień 31 grudnia 1998 r. stanowiła drogę publiczną, niebędącą własnością gminy, ale pozostającą w jej władaniu Wojewoda - na zasadzie przepisu art. 73 ust. 1 powołanej wyżej ustawy z dnia 13 października 1998 r.- stwierdził nabycie jej własności z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa przez Gminę.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł B. S., który zakwestionował w nim w istocie przebieg granicy pomiędzy wsią L. a wsią A. oraz zgłosił szereg roszczeń o charakterze odszkodowawczym.
Decyzją z dnia [...] września 2002 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy decyzję organu I instancji podzielając w całości wyrażone przez niego stanowisko.
W szczególności podniesiono, że odwołujący nie kwestionował faktu, mającego charakter przesądzający, iż przedmiotowa działka w dniu 31 grudnia 1998 r. zajęta była pod drogę publiczną, którą władała Gmina O., ponieważ zaś w przedmiotowym postępowaniu nie rozpatrywano kwestii podziału w/w nieruchomości ani naruszenia posiadania odwołującego się odnośnie gruntów położonych w bezpośrednim sąsiedztwie drogi, zarzuty zawarte w odwołaniu nie mogły zostać uwzględnione. Organ stwierdził ponadto, że przedmiotem postępowania mającego na celu komunalizację nieruchomości drogowej, w oparciu o przepis art. 73 ust. 1 cyt. ustawy, nie jest ocena podstaw działań podejmowanych na nieruchomości przed dniem 1 stycznia 1999 r., gdyż decyzja wydawana w tym trybie ma jedynie na celu potwierdzenie zaistniałego stanu prawnego nieruchomości na dzień 1 stycznia 1999 r., zgodnie ze stanem faktycznym zaistniałym w dacie 31 grudnia 1998 r. a zatem istotą tego postępowania jest ustalenie zakresu faktycznego zajęcia działki pod drogę publiczną.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi B. S. do Sądu, w której skarżący nie kwestionował istnienia samej drogi, potwierdził też, że wyrażał zgodę na jej przeprowadzenie, ale - wg niego - winna ona przebiegać w części w innym miejscu, które w sposób dokładny powinno być określone w decyzji. Ponadto skarżący zgłosił w skardze ponownie roszczenia odszkodowawcze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 i 2 oraz art. 134 § 1ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd ten sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej polegającą na rozpoznawaniu skarg na m. in. decyzje administracyjne, przy czym rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana w niej podstawa prawną. Powyższe zatem oznacza, że Sąd ma obowiązek z urzędu dokonać wszechstronnej oceny zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z obowiązującymi przepisami prawnymi.
W związku z powyższym należy zauważyć, że - abstrahując od treści zawartych w skardze - zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą bowiem zapadła z naruszeniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego.
Jak wspomniano na wstępie wniosek o wszczęcie postępowania mającego na celu wydanie decyzji stwierdzającej nabycie przez Gminę własności nieruchomości drogowej został wniesiony w dniu 13 lipca 2001 r. przez Prokuratora Okręgowego w L., który brał udział w toczącym się postępowaniu administracyjnym. Świadczy o tym nie tylko powyższa okoliczność, ale także fakt, iż została mu doręczona decyzja wydana w niniejszej sprawie przez organ I instancji a także była mu doręczana wszelka inna korespondencja przeznaczona dla stron np.: zawiadomienie z dnia 2 września 2001 r. o wszczęciu postępowania, pismo do Sądu Rejonowego w O. z dnia 11 września 2001 r., postanowienie o zawieszeniu postępowania z dnia [...] października 2001r., na które zresztą Prokurator wniósł zażalenie.
Podkreślenia wymaga, że powyższego obowiązku zaniechał organ II instancji, gdyż nie doręczył Prokuratorowi zaskarżonej decyzji, co przez ten brak czyni ją wadliwą.
Zgodnie z przepisami art. 182 i 188 k.p.a. prokuratorowi służy prawo zwrócenia się do właściwego organu administracji publicznej o wszczęcie postępowania w celu usunięcia stanu niezgodnego z prawem a biorąc udział w takim postępowaniu przysługują mu prawa strony. Oznacza to, że organ administracyjny ma w takiej sytuacji w stosunku do prokuratora te same obowiązki, które realizuje w stosunku do stron postępowania. Muszą być zatem prokuratorowi doręczane wszystkie zapadłe w sprawie rozstrzygnięcia, gdyż w przypadku zaniechania tego obowiązku tego rodzaju okoliczność może stanowić przesłankę wznowienia postępowania w trybie przepisu art. 145 § pkt 4 k.p.a.
Biorąc powyższe pod uwagę i - ze względu na ewentualną możliwość zajęcia stanowiska przez Prokuratora Okręgowego w L. - nie przesądzając o zasadności zawartych w skardze zarzutów - Sąd, z mocy przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b w związku z art. 152 i 200 Prawa o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło