I SA 2756/02

Sygn. I S.A. 2756/02 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 marca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia del. NSA Izabella Kulig-Maciszewska Sędziowie: del NSA Anna Lech NSA Ewa Dzbeńska (spr.) Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2004r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2002r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nieruchomości - oddala skargę. Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia 11 października 2002r. Wojewoda [...] uchylił decyzję Starosty Powiatu W. nr [...] z dnia [...] czerwca 2002r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w stosunku do przedmiotowych działek nie zaistniały przesłanki zbędności określone w art. 137 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. 2000 Nr 46 poz. 543 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli utraciła moc decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a cel ten nie został zrealizowany. W piśmie Urzędu Gminy W. z dnia 9 października 1995 r. stwierdzono jednoznacznie, iż w/w decyzja nie utraciła swej ważności i jest ostateczna w rozumieniu art. 16 K.p.a. W przedmiotowej sprawie nie może mieć także zastosowanie przepis art. 137 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W myśl tego artykułu jeżeli w przypadku o którym mowa w ust. 1 pkt 2 cel wywłaszczenia został zrealizowany tylko na części wywłaszczonej nieruchomości, zwrotowi podlega pozostała część. Wykładnia celowościowa tego przepisu pozwala na przyjęcie, iż odnosi się on do sytuacji w której po zakończeniu procesu inwestycyjnego na części wywłaszczonego terenu nie zrealizowano zamierzonej inwestycji. Z dokonanych w sprawie ustaleń wynika, że realizacja osiedla mieszkaniowego "G." następuje etapowo i nadal trwają prace związane z zagospodarowaniem terenu osiedla. Oznacza to, że w aktualnym stanie realizacji osiedla określenie terenu zbędnego dla realizacji tego celu byłoby przedwczesne. Niezależnie do powyższego przedmiotowa działka oddana została w użytkowanie wieczyste Spółdzielni Mieszkaniowej "W." aktem notarialnym z dn. [...] grudnia 1999 r. Prawo to do chwili obecnej nie zostało wprawdzie ujawnione w księdze wieczystej, jednakże strony umowy wniosły do Sądu o dokonanie stosownych odłączeń i utworzenie nowej księgi wieczystej i o wpisanie Gminy W. jako właściciela gruntu oraz Spółdzielni Mieszkaniowej "W." jako użytkownika wieczystego. W takiej sytuacji organ pierwszej instancji powinien rozważyć, czy w omawianej sprawie nie wystąpiła tzw. negatywna przesłanka zwrotu. Reasumując stwierdzono, iż sprawa zwrotu przedmiotowej nieruchomości rozstrzygnięta została z rażącym naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. art. 136 ust. 3 i 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami , oraz z naruszeniem procedury administracyjnej - art. 7 i art. 77 § kpa zobowiązujących organ administracji publicznej do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i rozstrzygnięcia jej po zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego. Na powyższą decyzję wniósł skargę R. K.. W skardze podnosi, że od daty złożenia wniosku o zwrot wszelkie czynności dotyczące tej nieruchomości tak faktyczne, jak i prawne nie wywierają, skutków prawnych, jeżeli w dacie złożenia wniosku o zwrot nieruchomość była zbędna. Dla zastosowania przepisu art.137 ust. l nie mają znaczenia przyczyny . niewykorzystania nieruchomości na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Niewykorzystywanie wywłaszczonej nieruchomości przez blisko dwadzieścia lat nie może pozostawiać wątpliwości co do trafności stanowiska organu I instancji o jej zbędności w rozumieniu cyt. przepisu. Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał argumenty jak w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sadów administracyjnych - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1271 ze zm.) ustawa z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym utraciła moc z dniem 1 stycznia 2004r. Stosownie do treści art. 97 cytowanej wyżej ustawy sprawy, których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.(Dz. U. nr 153, poz. 1270) . Skarga jest nie uzasadniona Stosownie do art. 3 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) Sąd sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Aktem tym w niniejszej sprawie jest decyzja z dnia 11 października 2002r. Wojewody [...] nr [...], której podstawą wydania był art. 138 §2 k.p.a. Dla oceny zatem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji jest wyłącznie to , czy organ odwoławczy miał dostateczną podstawę do wydania decyzji o charakterze kasacyjnym. W ocenie Sądu wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji luki i nieprawidłowości w ustaleniu stanu faktycznego, a zwłaszcza nie uwzględnienie faktu przekazania przedmiotowej działki w użytkowanie wieczyste "S." aktem notarialnym z dnia 21 grudnia 1999r. w pełni uzasadniały konieczność uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Za nie trafny uznać należy pogląd Wojewody wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, o braku ustawowych przesłanek warunkujących zwrot przedmiotowej nieruchomości. Zgodnie z art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U z 2000 r. nr 46, poz. 543 ze zm.) poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli, stosownie do art. 137 tej ustawy stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że pojęcie "zbędności na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu" nie może być rozumiane tak, jak w języku potocznym, albowiem ustawodawca odsyła do art. 137 ustawy, w którym zawarł definicję legalną tego pojęcia. Zgodnie z tym ostatnim przepisem nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli pomimo upływu siedmiu lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo utraciła moc decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a cel ten nie został zrealizowany. Wystarczy, aby jedna z tych przesłanek została spełniona, żeby uznać, że nieruchomość stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. To zaś zobowiązuje organ do orzeczenia zwrotu wywłaszczonej nieruchomości na rzecz poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercy. Nieruchomość położona w W. przy ul. [...] i [...] o pow. 1894m2 wywłaszczona została na rzecz Skarbu Państwa decyzją z dnia 31 października 1975r. pod budowę Osiedla " G.". Z zebranego w sprawie materiału dokumentacyjnego wynika, że przedmiotowa nieruchomość nie została wykorzystana na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. W tej sytuacji stwierdzić należy, że zostały spełnione przesłanki wymienione w art. 137 ustawy o gospodarce gruntami zobowiązujące organ do zwrotu tej nieruchomości. Jednakże uwadze organu pierwszej instancji umknął fakt, że prawa rzeczowe do przedmiotowej nieruchomość zostały przez Gminę B. przekazane Spółdzielni Mieszkaniowej W. aktem notarialnym z dnia [...] grudnia 1999r przez oddanie w użytkowanie wieczyste. a prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej Nr [...]. W tej sytuacji organ pierwszej instancji rozpoznając ponownie sprawę powinien zbadać i rozważyć czy powyższy fakt nie stanowi negatywnej przesłanki zwrotu działki o nr [...] na rzecz skarżącego. Wobec powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa co skutkuje oddaleniem skargi na podstawie art. 151 cytowanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.