I SA 2811/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Kleiber Sędziowie WSA Jolanta Zdanowicz /spr./ asesor WSA Anna Tarnowska-Mieliwodzka Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2005 r. sprawy ze skargi S. i U. małżonków J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę. I SA 2811/03 UZASADNIENIE Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dn. [...] XI 2003 [...] po rozpatrzeniu odwołania małż J. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. Nr [...] z dn. [...] VIII 03 w sprawie odmowy wznowienia postępowania. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny: Prezydent W. decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. odmówił U. i S. J. wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Prezydenta W. nr [...], z dnia [...] grudnia 1996 r., orzekającą o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego do udziału wynoszącego [...] na rzecz spadkobierców poprzednich właścicieli hipotecznych nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], stwierdzając, że decyzja Prezydenta W. nr [...] została wydana na podstawie przepisów dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy i nie dotyczyła państwa U. i S. J., ponieważ udział [...] części gruntu nie został tą decyzją objęty. Ponieważ państwo U. i S. J. nie byli stronami postępowania zakończonego decyzją nr [....], organ pierwszej instancji uznał ich wniosek za niedopuszczalny i orzekł o odmowie wznowienia postępowania. Rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym organ stwierdził, iż w niniejszej sprawie zasadne było twierdzenie organu pierwszej instancji, że państwo U. i S. J. nie są stronami postępowania zakończonego decyzją Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] grudnia 1996 r. Zgodnie z aktualnym orzecznictwem sądowo-administracyjnym właściciel sprzedanego lokalu nie jest stroną postępowania w sprawie dotyczącej przyznania prawa użytkowania wieczystego byłym właścicielom nieruchomości. Wniosek dawnych właścicieli nieruchomości o przyznanie prawa własności czasowej (obecnie użytkowania wieczystego) mógł być rozpoznany tylko w zakresie lokali i udziałów w budynku będących własnością gminy oraz w części gruntu nie objętej użytkowaniem I SA 2811/03 wieczystym, a zatem postępowanie nie dotyczyło praw nabytych wcześniej przez właścicieli lokali. Właściciele lokali nie mieli interesu prawnego do występowania w charakterze stron postępowaniu administracyjnym dotyczącym tego rozporządzenia, bowiem nie dotyczyło ono ich prawa, a więc nie byli stroną w postępowaniu w rozumieniu przepisu art. 28 K.p.a (wyrok NSA z dn. 1 IV 2003 I SA 289/02). W przedmiotowej sprawie U. i S. J. umową zawartą w formie aktu notarialnego z dnia [...].05.1996 r. kupili lokal mieszkalny nr [...] położony w budynku przy ul. [...] wraz z udziałem wynoszącym [...] części budynku i jego urządzeń, które służą do wspólnego użytku mieszkańców. W akcie notarialnym ustanowiono na ich rzecz prawo użytkowania wieczystego udziału wynoszącego [...] części gruntu położonego przy ul. [...]. Tej właśnie części gruntu nie dotyczyło orzeczenie administracyjne z dn. [...] XII 96 w przedmiocie ustanowienia prawa wieczystego użytkowania na rzecz spadkobierców d. właścicieli. Skargę do NSA na powyższą decyzję organu II instancji wnieśli małż. J. zarzucając naruszenie art. 28 kpa. Skarżący twierdzą, iż posiadają interes prawny w żądaniu wznowienia postępowania, bowiem błędna jest decyzja Prezydenta W. Nr [...] przyznająca użytkowanie wieczyste spadkobiercom d. właściciela i przyjmująca, że budynek istniał przed wojną co stanowi podstawę jego zwrotu właścicielowi. Skarżący mają interes prawny w dążeniu do wzruszenia decyzji, która wywołała niekorzystne dla nich skutki w postaci stwierdzenia w procesie cywilnym nieważności umowy sprzedaży lokalu nr [...] i pozbawienia ich kolejnych uprawnień związanych z zajmowaniem tego lokalu. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko. Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dn. 30 VIII 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1271 ze zm.) sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Decyzja Prezydenta W. Nr [...] ustanawiająca prawo użytkowania wieczystego gruntu na rzecz spadkobierców d. właściciela dotyczyła tylko udziału [...] części gruntu z wyłączeniem udziału [...] części z uwagi na fakt sprzedaży I SA 2811/03 małż. J. lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. [...] oraz ustanowienia na ich rzecz użytkowania wieczystego udziału [...] części gruntu. Decyzja organu I instancji dotyczyła uprawnień byłych właścicieli hipotecznych i ich następców prawnych wynikających z art. 7 ust. 1 i 2 dekretu z 26 X 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. W-wy – a zatem nie dotyczyła interesu prawnego małż. J. i nie nakładała na nich obowiązku prawnego. Skarżący nie legitymują się interesem prawnym opartym na przepisach prawa materialnego powszechnie obowiązującego. Od tak pojmowanego interesu prawnego odróżnić należy interes faktyczny tj. taki, w którym dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa mającego stanowić podstawę skierowanego żądania. Zatem przymiot strony postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 kpa, przysługuje osobie, która zgłasza właściwemu organowi administracji publicznej żądanie dotyczące jej interesu prawnego, opartego na przepisach prawa materialnego (vide wyrok NSA z dn. 27 IX 1999 IV SA 1285/98). W postępowaniu administracyjnym w myśl art. 147 kpa prawo złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją przysługuje stronie (art. 28 kpa). O tym czy interes prawny istnieje wypowiada się organ administracji prowadzący w czasie postępowania odpowiednie wyjaśnienia. Sądowi znany jest pogląd prezentowany w powołanym przez skarżących orzeczeniu jednakże dotyczy on innego faktycznego . Na przestrzeni lat były też prezentowane różne poglądy. Skarżący mieliby interes prawny, gdyby byli właścicielami tej części gruntu, który objęła decyzja Prezydenta W. Poza sporem pozostaje, że decyzją Nr [...] grunt oddano w użytkowanie wieczyste spadkobiercom d. właściciela, jednakże z wyłączeniem części będącej przedmiotem użytkowania wieczystego właścicieli lokalu mieszkalnego nr [...] znajdującego się w położonym na gruncie budynku, a zatem decyzja ta nie dotyczyła skarżących i nie mieli oni interesu prawnego do występowania w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym, które nie dotyczyło ich praw. I SA 2811/03 Dodać tu należy, że w dacie wydawania decyzji administracyjnej odmawiającej wznowienia postępowania w sprawie zakończonej wskazaną wyżej decyzją Prezydenta W., skarżący nie byli właścicielami lokalu i ułamkowej części gruntu w wieczystym użytkowaniu (w wyniku postępowania przed sądem powszechnym zapadło orzeczenie ustalające nieważność umowy o sprzedaży lokalu i oddania [...] części gruntu w użytkowanie wieczyste małż. J.). Reasumując powyższe rozważania należało stwierdzić trafność stanowiska organów obu instancji, które przyjęły, że zainteresowani nie są stroną postępowania o ustanowienie własności czasowej z wniosku dekretowego, a tym samym nie mogą wnosić o wznowienie tego postępowania. Oznacza to iż organy nie naruszyły prawa. Z tych też względów WSA oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.