I SA 2912/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Kamińska (spr.) Sędziowie WSA Daniela Kozłowska Asesor WSA Maria Tarnowska Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2005 r. sprawy ze skargi Burmistrza Miasta L. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2003 r. nr [...] w przedmiocie negatywnej opinii w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż nieruchomości oddala skargę I SA 2912/03 UZASADNIENIE W dniu [...] grudnia 2003 r. wpłynęła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga Burmistrza Miasta L. na postanowienie Ministra Infrastruktury, znak: [...] z dnia [...] listopada 2003 r. Z dniem 01 stycznia 2004 r. skarga została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie stosownie do treści art. 97 § 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), który stanowi, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 01 stycznia 2004 r., w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Zaskarżonym postanowieniem Minister Infrastruktury na podstawie art. 138 § 1 w związku z art. 127 § 3 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w związku z art. 3 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz.U. z 2002 r., Nr 110, poz 9671 i Nr 166, poz. 1361) utrzymał w mocy swoje postanowienie znak: [...] z dnia [...] lipca 2003 r. W uzasadnieniu wspomnianego postanowienia Minister Infrastruktury podtrzymał swoje stanowisko, zawarte w postanowieniu z dnia [...] lipca 2003 r., w którym wyraził negatywną opinię o zamiarze sprzedaży przez Burmistrza Miasta L. nieruchomości gruntowej stanowiącej własność Gminy Miejskiej L., położonej w L. w obrębie [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka o numerze [...] o powierzchni [...] ha, dla której Sąd Rejonowy w L. prowadzi księgę wieczystą KW Nr [...], na rzecz użytkownika wieczystego tj. Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego "[...]" Sp. z o.o. Podstawą przyjętego przez organ stanowiska było założenie, że nieruchomości położone w obrębie portów i przystani morskich podlegają szczególnej ochronie a zwłaszcza należy chronić tereny portowe w zakresie ich przeznaczenia związanego z gospodarką morską. W związku z powyższym Minister Infrastruktury uznał, że użytkowanie wieczyste jest ta formą władania nieruchomością, która w sposób właściwy zabezpieczy wykonanie wspomnianych wymagań. Zdaniem organu takie rozwiązanie prawne pozwoli na użytkowanie przedmiotowej nieruchomości zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem określonym w umowie i zapewni zachowanie praw do terenu /art. 33 ust. 3 Ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2000 r., Nr 46, poz. 543)/, a także zagwarantuje skuteczniejszą kontrolę nad właściwym, zgodnym z przeznaczeniem, zagospodarowaniem nieruchomości na cele związane z gospodarką morską, nie ograniczając równocześnie możliwości właściwego użytkowania nieruchomości przez użytkownika wieczystego. W dniu [...] sierpnia 2003 r. do organu wpłynął wniosek Burmistrza Miasta L. z dnia [...] lipca 2003 r., znak [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku podkreślono, że zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego terenów "[...]" dla terenów objętych wnioskiem, przewidywana jest obsługa komunikacji, gospodarki i turystyki morskiej w związku z czym przedmiotowa nieruchomość może być wykorzystana jedynie na potrzeby związane z gospodarką morska. Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ, powołując się na podstawowe założenia polityki w zakresie funkcjonowania portów i przystani morskich uznał, że grunty położone w obrębie portów i przystani morskich winny być własnością Skarbu Państwa, bądź jednostki samorządu terytorialnego, w związku z czym nie jest możliwe wyrażenie zgody na sprzedaż przedmiotowej nieruchomości. Powyższe postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2003 r., znak [...] stało się przedmiotem skargi Burmistrza Miasta L., wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu skargi skarżący powołał się na treść wniosku z jakim zwrócił się do Ministra Infrastruktury o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym podniósł, że w istniejącej sytuacji prawnej każda nowa zabudowa lub zmiana sposobu użytkowania istniejącej zabudowy musi być zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego miasta. Zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego terenów "[...]", zatwierdzonego uchwałą Nr 263/XLVI/98 Rady Miejskiej w Łebie z dnia 27 lutego 1998 r. (Dz.Urz. Woj. Słupskiego Nr 11, poz. 37 z dnia 15 maja 1998 r.) dla terenów objętych tym planem, podstawowym przeznaczeniem jest funkcja obsługi komunikacji, gospodarki i turystyki morskiej. Zgodnie z planem działka leży w strefie [...], która obejmuje teren składów, przemysłu i przetwórstwa związanego z komunikacją morska i obsługą jednostek pływających. Z zabudowy wyłączono pas nabrzeża o szerokości 10 m. Skarżący podkreślił, że nieruchomość położona w obrębie portu jest szczególnie chroniona, a fakt położenia w granicach Portu L. będzie ją także chronił w przyszłości w zakresie przeznaczenia związanego z gospodarką morską. Za chybione uznał zdanie organu, mówiące o tym, że jednym z podstawowych założeń polityki w zakresie funkcjonowania portów i przystani morskich jest to, że gruntu położone w obrębie portów i przystani morskich winny być własnością Skarbu Państwa, bądź jednostki samorządu terytorialnego. W opinii skarżącego takim stwierdzeniem Minister Infrastruktury naruszył prawo, gdyż polityka państwa nie jest konkretnym przepisem prawa zakazującym sprzedaż nieruchomości leżących w granicach portów i przystani morskich. Skarżący powołał się na treść art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich ( Dz.U. z 2002 r., Nr 110, poz. 967 z późn. Zm.), który wyłącza z obrotu tylko własność akwenów portowych i własność infrastruktury zapewniającej dostęp do portów lub przystani morskich przysługującą Skarbowi Państwa. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia z dnia [...] listopada 2003 r., znak: [...]. W uzupełnieniu swojego stanowiska organ dodał, że zgodnie z ukształtowaną praktyką postępowania administracyjnego prowadzonego przez Ministra Infrastruktury, wydanie określonego rozstrzygnięcia administracyjnego w sprawach dotyczących gospodarki i obrotu gruntami położonymi na terenach portów morskich, poprzedza wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego sprawy. Dlatego w toku prowadzonego postępowania wniosek Burmistrza Miasta L. poddano uzgodnieniu z właściwym terenowo organem administracji morskiej. W ramach tego uzgodnienia właściwy urząd morski ( działający na polskich obszarach morskich, w portach przystaniach morskich) podległy ministrowi właściwemu ds. gospodarki morskiej, pozytywnie zaopiniował zamiar sprzedaży przedmiotowej nieruchomości na rzecz Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w L., pod warunkiem umieszczenia w akcie notarialnym sprzedaży nieruchomości, zapisu o przeznaczeniu terenu na funkcje portowe. Żądanie wprowadzenia stosownego zastrzeżenia do umowy podyktowane było obawą o możliwości dokonania zmian przeznaczenia terenu przez nabywcę. Teren będący przedmiotem sprzedaży jest jednym w Porcie L., na którym prowadzone są usługi stoczniowe, w związku z czym aktualne przeznaczenie terenu stanowi optymalne rozwiązanie z punktu widzenia gospodarki morskiej. Organ powołał się również na dotychczasową praktykę stosowania ustawy o portach i przystaniach morskich, która pokazuje, że znaczna część terenów portowych znajduje się w użytkowaniu wieczystym podmiotów niepublicznych, w tym przedsiębiorców prywatnych i osób fizycznych, co pozostaje w sprzeczności z podstawowymi założeniami ustawy, w myśl których cała infrastruktura portów morskich, jako składnik infrastruktury transportowej kraju, winna mieć charakter użyteczności publicznej, tzn. być dostępna na jednakowych zasadach dla wszystkich jej użytkowników. Wspomniana sytuacja rodzi niekorzystne konsekwencje w sytuacji, gdy podmioty gospodarcze prowadzące swoją działalność w obrębie portów i przystani morskich podlegają przekształceniom własnościowym ( np. stawiane są w stan upadłości, co skutkuje tym, że syndycy masy upadłości dokonują podziału, a następnie sprzedaży nieruchomości). Mając na uwadze konieczność zachowania publicznego charakteru nabrzeży wchodzących w skład nieruchomości, minister właściwy do spraw gospodarki morskiej, biorąc pod uwagę dotychczasowe doświadczenia związane z funkcjonowaniem portów i przystani morskich, był przeciwny takiemu rozdysponowaniu nieruchomości, które mają charakter nieodwracalny. Jednocześnie organ zauważył, ze w toku postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie, Burmistrz Miasta L. nie przedstawił żadnego argumentu, który by uzasadnił rezygnację przez Gminę Miasta L. z prawa do jednej z cenniejszych nieruchomości położonej w obrębie portu morskiego. Po szczegółowym zapoznaniu się z przesłaną skargą i argumentami Burmistrza Miasta L. w zakresie sprzedaży prawa własności przedmiotowej nieruchomości, Minister Infrastruktury nie znalazł uzasadnienia dla wyrażenia pozytywnej opinii. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy stwierdzić, że przedmiotowa nieruchomość pozostaje w użytkowaniu wieczystym Przedsiębiorstwa Handlowo – Usługowego "[...]", które zamierza zakupić przedmiotową nieruchomość. Przedsiębiorstwo ma zatem możliwość prowadzenia działalności gospodarczej i realizowania celów związanych z tą działalnością. Równocześnie należy zgodzić się z organem opiniującym, iż Gmina w żaden sposób nie uzasadniła z punktu widzenia interesu publicznego swojego zamiaru wyzbycia się własności w/w nieruchomości. Jest to o tyle istotne, że jak wynika z ustaleń, teren mający być przedmiotem sprzedaży jest jedynym w porcie L., na którym prowadzone są usługi stoczniowe. Zachowanie przez Gminę własności działki pozwala w długofalowej perspektywie na kształtowanie jej przeznaczenia, decydowanie o dopuszczalności bądź niedopuszczalności jej podziału. Porty i przystanie morskie są jak, trafnie podnosi organ składnikiem infrastruktury transportowej kraju, winny zatem mieć charakter użyteczności publicznej i być dostępne na jednakowych zasadach dla wszystkich jej użytkowników. Sąd nie dopatrzył się w związku z powyższym naruszenia prawa przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia. Mając to na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ) orzeczono jak w sentencji.