I SA 2917/02

WyrokWSA w Warszawie2004-06-30

Skład orzekający: Izabella Kulig-Maciszewska, Ewa Dzbeńska, Daniela Kozłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zwrocie pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe dla funkcjonariusza, wydana na podstawie zarządzenia Szefa Urzędu Ochrony Państwa, może być podstawą prawną po upływie dwuletniego okresu przejściowego na dostosowanie systemu aktów prawnych do warunków nowego systemu źródeł prawa, a także w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego podstawy wypowiedzenia stosunku służbowego?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, zostały wydane z naruszeniem prawa. Zarządzenie Szefa Urzędu Ochrony Państwa z dnia 15 października 1997 r. nie mogło stanowić podstawy prawnej decyzji, gdyż zostało wydane po upływie dwuletniego okresu przejściowego na dostosowanie systemu aktów prawnych do warunków nowego systemu źródeł prawa, określonego w art. 241 ust. 6 Konstytucji RP. Ponadto, Sąd uwzględnił wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 kwietnia 2004 r., sygn. K 45/02, który orzekł o niezgodności art. 230 ust. 1 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu w zakresie, w jakim przewiduje możliwość wypowiedzenia funkcjonariuszowi stosunku służbowego na podstawie pkt 2 tego przepisu, z Konstytucją RP.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego o zwrocie pomocy finansowej przyznanej funkcjonariuszowi A. T. na budownictwo mieszkaniowe. Zwrot był uzasadniany wypowiedzeniem stosunku służbowego przed upływem 10 lat służby. Skarżąca kwestionowała podstawę prawną decyzji, wskazując na naruszenie przepisów ustawy o ABW i AW oraz zarządzenia Szefa UOP. Skarga została wniesiona do NSA przed 1 stycznia 2004 r., a sprawę rozpoznał WSA w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i decyzję organu I instancji, stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, oraz zasądzono od Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego zwrot kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska Sędziowie NSA Ewa Dzbeńska WSA Daniela Kozłowska (spr.) Protokolant Jolanta Zagrzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi A. T. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu pomocy finansowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] lipca 2002 r., [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącej. I SA 2917/02 U z a s a d n i e n i e Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego decyzją z dnia [...] lipca 2002 r., [...], wydaną na podstawie art. 108 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74, poz. 676) i § 5 ust. 3 zarządzenia Szefa Urzędu Ochrony Państwa z dnia 15 października 1997 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez funkcjonariuszy Urzędu Ochrony Państwa (M.P. Nr 78, poz. 756), orzekł o zwrocie pomocy finansowej w wysokości 3080,00 zł przyznanej A. T. na budownictwo mieszkaniowe. O zwrocie pomocy orzeczono w związku wypowiedzeniem A. T. stosunku służbowego przed upływem 10 lat służby. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ ten decyzją z dnia [...] sierpnia 2002 r., [...], utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] lipca 2002 r. podając w uzasadnieniu, że zgodnie z art. 108 ust. 3 pkt 2 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu udzielona pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu podlega zwrotowi w przypadku zwolnienia funkcjonariusza ze służby przed upływem 10 lat służby. A. T. został wypowiedziany stosunek służbowy w trybie art. 230 ust. 1 pkt 2 powyższej ustawy, a ponieważ okres służby A. T. nie przekroczył 10 lat, to należało wydać decyzję o zwrocie pomocy finansowej. Zgodnie z art. 232 powołanej ustawy do czasu wydania przepisów wykonawczych w niej przewidzianych stosuje się przepisy dotychczas obowiązujące, o ile nie są z nią sprzeczne. Wobec tego w sprawie ma zastosowanie § 5 ust. 3 zarządzenia Szefa Urzędu Ochrony Państwa z dnia 15 października 1997 r. i na podstawie tego przepisu obniżono wysokość kwoty przeznaczonej do zwrotu o 1/15 za każdy pełny rok służby. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. T. wniosła o uchylenie decyzji Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] sierpnia 2002 r. jako naruszającej art. 232 w związku z art. 108 ust. 3 pkt 2 i 5 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu. Skarżąca podniosła także, że w sprawie nietrafnie zastosowano przepis § 5 ust. 3 zarządzenia z dnia 15 października 1997 r., który narusza art. 108 ust. 3 pkt 2 ustawy. Paragraf 5 zarządzenia mógłby mieć zastosowanie w sprawie, gdyby zwolnienie nastąpiło na podstawie ustawy o Urzędzie Ochrony Państwa. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z powyższym niniejsza skarga podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co wynika z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Skarga jest uzasadniona i podlega uwzględnieniu. Zarządzenie Szefa Urzędu Ochrony Państwa z dnia 15 października 1997 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez funkcjonariuszy Urzędu Ochrony Państwa (M.P. Nr 78, poz. 756) nie mogło stanowić podstawy prawnej wydanych decyzji. Zgodnie z art. 87 ust. 1 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. źródłami powszechnie obowiązującego prawa są Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia. Z mocy przepisu art. 241 ust. 6 Konstytucji Rada Ministrów miała dwuletni okres na dostosowanie systemu aktów prawnych do warunków nowego systemu źródeł prawa. Zaskarżone decyzje wydane zostały po upływie tego dwuletniego okresu przejściowego. Rozpoznając ponownie sprawę organ uwzględni także fakt, że Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2004 r., sygn. K 45/02 (Dz. U. Nr 109, poz. 1159) orzekł m.in. o niezgodności art. 230 ust. 1 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu w zakresie, w jakim przewiduje, na podstawie pkt 2 tego przepisu, możliwość wypowiedzenia funkcjonariuszowi stosunku służbowego - z art. 7 i 60 Konstytucji. Z powyższych względów Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 powyższej ustawy w związku z art. 97 § 2 Przepisów wprowadzających ustawę - Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło