I SA 3141/02
WyrokWSA w Warszawie2004-08-03
Skład orzekający: Jan Paweł Tarno, Joanna Banasiewicz, Anna Tarnowska-Mieliwodzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okres pracy na stanowisku zastępcy prezydenta miasta oraz czynności wykonywane w ramach stosunku pracy w spółdzielni mieszkaniowej i urzędzie miasta mogą być uznane za działalność w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami, uzasadniającą nadanie licencji zawodowej?Ratio decidendi
Okres pracy na stanowisku zastępcy prezydenta miasta oraz czynności wykonywane w ramach stosunku pracy w spółdzielni mieszkaniowej i urzędzie miasta nie mogą być uznane za zawodowe pośrednictwo w obrocie nieruchomościami w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami. Działalność ta musi być prowadzona na własny rachunek i odpowiedzialność, a nie w ramach stosunku pracy, gdzie odpowiedzialność wynika z umowy o pracę. Brak udokumentowania prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie pośrednictwa nieruchomości uniemożliwia skuteczne ubieganie się o uzyskanie uprawnień na podstawie art. 232 ust. 1 ustawy.Stan faktyczny
Skarżący Z. Z. ubiegał się o nadanie licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. Państwowa Komisja Kwalifikacyjna uznała jego dotychczasową działalność za niewystarczającą do nadania licencji, wskazując m.in. na okres pełnienia funkcji Zastępcy Prezydenta Miasta, co uniemożliwiało pracę jako pośrednik. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy decyzję odmawiającą nadania licencji. Skarżący wniósł skargę do sądu, zarzucając m.in. brak podstawy prawnej dla twierdzeń Komisji.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Jan Paweł Tarno Sędziowie NSA - Joanna Banasiewicz AWSA - Anna Tarnowska-Mieliwodzka (spr.) Protokolant - Jolanta Zagrzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi Z. Z. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] listopada 2002 r., nr [...] w przedmiocie nadania licencji zawodowej - oddala skargę –
I SA 3141/02
Uzasadnienie
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] listopada 2002r. znak: [...] wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 kpa, po ponownym rozpatrzeniu wniosku Z. Z.w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r., znak: [...] odmawiającą nadania licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że Państwowa Komisja Kwalifikacyjna do spraw uprawnień i licencji zawodowych, umocowana przepisem art. 232 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami do dokonywania zwolnień, o których mowa w ust. 1 pkt 3 ww przywołanego artykułu, w oparciu o złożone przy wniosku dokumenty, przeprowadziła postępowanie kwalifikacyjne, zakończone wynikiem negatywnym. W związku z powyższym Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast orzekł o odmowie nadania licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami.
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r znak [...] wydaną na podstawie art. 192 w związku z art. 191 ust. 1, 2 i 3 oraz art. 232 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. – o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2000 r., Nr 46, poz. 543 ) oraz § 26 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 sierpnia 1998 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczącymi działalności zawodowej ( Dz. U. Nr 115, poz. 745 ) po rozpatrzeniu wniosku Z. Z. o nadanie licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami po przeprowadzeniu postępowania kwalifikacyjnego przez Państwową Komisję Kwalifikacyjną do spraw uprawnień i licencji zawodowych – odmówił nadania Z. Z. licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. Organ podał w uzasadnieniu, iż Państwowa Komisja Kwalifikacyjna stwierdziła w protokole kwalifikacyjnym, że wykonywane przez wnioskodawcę czynności w okresie od 1988 r. do 22 grudnia 1997 r., nie kwalifikują się do uznania ich jako działalności gospodarczej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami.
Skargę na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] listopada 2002 r. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego Z. Z., zarzucając w niej, między innymi, iż Państwowa Komisja Kwalifikacyjna zwróciła uwagę na fakt pełnienia w okresie od dnia 13 lipca 1990 r. do dnia 23 lipca 1994 r. przez skarżącego funkcji Zastępcy Prezydenta Miasta [...], co uniemożliwiło mu pracę w charakterze pośrednika i z mocy prawa nie pozwalało równocześnie pełnić funkcję i działać w zarządach spółek kapitałowych. Poza tym Państwowa Komisja Kwalifikacyjna nie podała podstawy prawnej tych twierdzeń.
W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przytoczone w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego po wprowadzeniu z dniem 1 stycznia 2004 r. reformy sądownictwa administracyjnego podlegała – w myśl art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) – rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z zastosowaniem przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Kontrola legalności zaskarżonej decyzji, do czego Sąd uprawniony jest na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ogranicza się do badania zgodności decyzji z prawem.
Istota niniejszej sprawy sprowadza się do ustalenia, czy działalność wykonywaną przez skarżącego można uznać za pośrednictwo w obrocie nieruchomościami w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Obowiązująca wcześniej ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości ( Dz. U.. z 1991 r., Nr 30, poz. 127 ze zm.) nie zawierała przepisów definiujących pojęcie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. Zostały wprowadzone dopiero przez uchylającą ją ustawę z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2000 r., Nr 46, poz. 549 ze zm.), którą to ustawą został wprowadzony obowiązek uzyskania uprawnień w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami dla osób chcących zajmować się tą działalnością. Uzyskanie tych uprawnień obliguje do wykonywania działalności odpowiadającej zdefiniowanym w ustawie pojęciom pośrednictwa, zatem dotychczasowa działalność osób ubiegających się o nadanie licencji na podstawie art. 232 ust. 1 ustawy muszi odpowiadać tym pojęciom. Nie może być bowiem żadnej różnicy pomiędzy statusem osoby wykonującej działalność w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami przed dniem wejścia w życie powyższej ustawy i po tej dacie. Należy zatem stwierdzić, że skoro osoby, które zamierzają podjąć po raz pierwszy taką działalność po uzyskaniu uprawnień na podstawie art. 191 i następnych ustawy, będą musiały ją prowadzić, zgodnie z definicjami zawartymi w art. 179 i następnych, to wobec tego działalność osób, które chcą uzyskać uprawnienia na podstawie art. 232 ust. 1 musi również odpowiadać tym pojęciom.
Zgodnie z art. 180 ust. 1 ustawy pośrednictwo w obrocie nieruchomościami polega na zawodowym wykonywaniu czynności zmierzających do zawierania umów nabycia, zbycia, najmu, dzierżawy nieruchomości oraz nabycia lub zbycia praw do lokali mieszkalnych ( różnego typu własności), przy czym ust. 2 tego artykułu stawia wymóg, aby pośrednik czynności te wykonywał osobiście lub przy pomocy innych osób działających pod jego nadzorem ponosząc za ich czynności odpowiedzialność zawodową, zaś art. 3 – aby zakres czynności jego pośrednictwa określała umowa zawarta na piśmie, pod rygorem nieważności. Umowa pośrednictwa jest odpłatna, co wynika z ust. 4 powyższego artykułu, zamawiający usługę zobowiązuje się do zapłaty pośrednikowi wynagrodzenia, którego wysokość określa umowa pośrednictwa. Jak wynika z powyższych przepisów ustawy, po dacie wejścia jej w życie, pośrednictwo w obrocie nieruchomościami powinno być prowadzone na własny rachunek i odpowiedzialność, zatem tylko działalność odpowiadająca tym kryteriom prowadzona przed wejściem ustawy może być uznana za pośrednictwo w obrocie nieruchomościami.
W świetle przepisów ustawy okresu pracy skarżącego w Spółdzielni Mieszkaniowej " [...]" w O.,, w [...]" spółka z o.o. i w Urzędzie Miasta w O. nie można uznać jako działalności w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. Skarżący wykonywał czynności związane z nieruchomościami, ale powierzone mu w ramach umowy o pracę, ponosząc odpowiedzialność pracowniczą za swoje działanie wynikającą ze stosunku pracy. Nie wykonywał natomiast zawodowo pośrednictwa w obrocie nieruchomościami i nie ponosił z tego tytułu odpowiedzialności zawodowej. Inaczej odpowiedzialność ta kształtuje się wprawdzie przed i po wejściu w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami. Po dniu 1 stycznia 1998 r. – pośrednik ponosi odpowiedzialność zawodową przewidzianą w ustawie. Natomiast przed tą datą takiej odpowiedzialności nie ponosił, ale zarówno przed, jak i po wejściu w życie ustawy – odpowiadał wobec zamawiającego za wyrządzone mu szkody.
Skarżący nie przedłożył dokumentów świadczących, iż prowadził on działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa nieruchomościami. Nie można zatem zarzucić organowi, który nie zanegował opinii Państwowej Komisji Kwalifikacyjnej naruszenia prawa poprzez uznanie, iż działalność wykonywana przez skarżącego przed dniem wejścia ustawy nie upoważniała go do skutecznego ubiegania się o uzyskanie uprawnień na podstawie art. 232 ust1 ustawy.
Wobec powyższego, skarga nie mogła być uwzględniona i sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło