I SA 32/03
WyrokWSA w Warszawie2004-08-27
Skład orzekający: Cezary Pryca, Joanna Banasiewicz, Anna Tarnowska-Mieliwodzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość, której prawo użytkowania wieczystego i własność budynków przysługuje państwowej osobie prawnej (przekształconej w spółkę akcyjną), może zostać nieodpłatnie przekazana na własność powiatu na podstawie art. 64 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, jeśli powiat twierdzi, że nieruchomość ta służy wykonywaniu zadań powiatu?Ratio decidendi
Nieruchomość nie może zostać nieodpłatnie przekazana na własność powiatu na podstawie art. 64 ustawy z dnia 13 października 1998 r., jeśli państwowa osoba prawna, której przysługuje prawo użytkowania wieczystego gruntu i własność budynków, nie 'władała' tą nieruchomością w rozumieniu tej ustawy. Samo użytkowanie nieruchomości przez jednostkę organizacyjną, która następnie została przejęta przez powiat, nie jest wystarczające do spełnienia przesłanki 'władania' wymaganego do przekazania mienia.Stan faktyczny
Wojewoda odmówił nieodpłatnego przekazania na własność Miasta K. nieruchomości, której prawo użytkowania wieczystego i własność budynków przysługiwały Przedsiębiorstwu Państwowemu P. (później spółce akcyjnej). Prezydent Miasta K. wniósł skargę, argumentując, że nieruchomość służy wykonywaniu zadań powiatu i fakt, że użytkownikiem jest P., nie powinien skutkować odmową. Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że Skarb Państwa posiada jedynie grunt, który został oddany w użytkowanie wieczyste P., a sam grunt nie może stanowić podstawy do uznania, że służy wykonywaniu zadań powiatu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca Sędziowie NSA Joanna Banasiewicz A WSA Anna Tarnowska-Mieliwodzka /spr./ Protokolant Anna Fijałkiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta K. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] listopada 2002 r., nr [...] w przedmiocie komunalizacji nieruchomości oddala skargę.
I SA 32/03
Uzasadnienie
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2002 r., znak: [...] wydaną na podstawie art. 64 ustawy z dnia 13 października 1998 r. odmówił przekazania nieodpłatnie na własność Miasta K. - miasta na prawach powiatu mienia obejmującego zabudowaną nieruchomość położoną w K. przy ul [...]. W uzasadnieniu organ stwierdził, że nieruchomość będąca przedmiotem postępowania oznaczona w ewidencji gruntów jako działka nr [...] stanowi własność Skarbu Państwa, co potwierdza odpis z księgi wieczystej KW Nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy dla K. Wydział Ksiąg Wieczystych w K.. W dziale drugim tej księgi prawo użytkowania wieczystego gruntu i własność budynków ujawnione jest na rzecz P.. Prawo użytkowania wieczystego gruntu i własność budynków położonych na tym gruncie, P. nabyło z mocy prawa w oparciu o przepis art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. Nr 115, poz. 741 ze zm.) Fakt nabycia praw przez P. potwierdziła decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 1999 r., nr [...]. Na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] grudnia 2000 r. Przedsiębiorstwo Państwowe P. zostały skomercjalizowane i przekształcone w spółkę akcyjną, której jedynym akcjonariuszem jest Skarb Państwa. Zdaniem organu z przedstawionych okoliczności wynika, że nieruchomość będąca przedmiotem niniejszego postępowania nie pozostaje w zasobie nieruchomości Skarbu Państwa, bowiem prawo użytkowania wieczystego gruntu i własność budynków przysługuje P., które przekształciło się w jednoosobową spółkę akcyjną Skarbu Państwa. Wobec okoliczności, iż nie zostały spełnione przesłanki zawarte w art. 64 powołanej wyżej ustawy, organ orzekł jak w sentencji.
Prezydent Miasta K. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, podnosząc, iż fakt , że użytkownikiem wieczystym gruntu i właścicielem budynków stanowiących odrębną nieruchomość są P. nie powinien skutkować odmową przekazania nieruchomości gruntowej na rzecz miasta.
Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] listopada 2002 r., znak: [...] wydaną na podstawie art. 62 i art. 64 ustawy z dnia 13 października 1998 r. w związku z art. 138 § 1 pkt 1 kpa - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ potwierdził, że z analizy stanu faktycznego wynika, że w przedmiotowej nieruchomości własnością Skarbu Państwa jest tylko grunt, który został oddany w użytkowanie wieczyste P.. W związku z powyższym należy uznać, iż sam grunt nie może stanowić przesłanki do uznania, iż służy on aktualnemu wykonywania zadań powiatu.
Prezydent Miasta K. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę, zarzucając zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] niezgodność z prawem. Zdaniem skarżącego przedmiotowa nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa i jedynym użytkownikiem tej nieruchomości jest Zespół Szkół nr [...] w skład, którego weszło Technikum [...]. Na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) Miasto K. - miasto na prawach powiatu z dniem 1 stycznia 1999 r. przejęło prowadzenie Technikum [...] i w związku z powyższym przedmiotowa nieruchomość służy do wykonywania zadań powiatu. Fakt, iż użytkownikiem gruntu i właścicielem budynków stanowiących odrębną nieruchomość są P., nie powinien skutkować odmową przekazania nieruchomości na rzecz Miasta K. - na prawach powiatu.
Minister Skarbu Państwa w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie po wprowadzeniu z dniem 1 stycznia 2004 r. reformy sądownictwa administracyjnego -podlegała - w myśl art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) -rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z zastosowaniem przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Kontrola sądu administracyjnego zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ogranicza się do badania zgodności decyzji z prawem.
Zarzuty podniesione przez stronę skarżącą są chybione i nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 64 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.),który stanowi, że powiatom może być przekazanie mienie Skarbu Państwa oraz będące we władaniu państwowych osób prawnych, inne niż określone w art. 60 ust. 1 i 4 ustawy, a służące wykonywaniu zadań powiatu. Stosownie do cytowanego powyżej artykułu, aby mienie Skarbu Państwa mogło być przekazane powiatom musi być we władaniu państwowych osób prawnych i służyć wykonywaniu zadań powiatu. Podstawową przesłanką nabycia mienia Skarbu Państwa w opisanym wyżej trybie jest "władanie" tym mieniem przez państwową osobę prawną. Wskazana wyżej ustawa nie zawiera definicji pojęcia "władanie", co powodowało szereg rozbieżności w orzecznictwie organów administracji publicznej oraz w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W wyniku rewizji nadzwyczajnej Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego od jednego z wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 4 grudnia 2002 r. sygn. akt III RN 206/01 dokonał wykładni pojęcia " władanie". Władanie dotyczy takiego władztwa nad mieniem państwowym, które dawało władającemu możliwość samodzielnego korzystania z państwowej nieruchomości zgodnie z wymaganiami prawidłowej gospodarki, czyli takich form władztwa nad mieniem Skarbu Państwa, które zawierało w sobie wiele cech właściwych dla wykonywania władztwa przez właściciela.
Z powyższego wynika, że Technikum [...] nr [...] było państwową osobą prawną, lecz nie władało przedmiotową nieruchomością, było tylko jej użytkownikiem.
Ze zgromadzonego materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie wynika, że nieruchomość zabudowana, położona w K. przy ul. [...], oznaczona jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha, objęta Księgą wieczystą KW [...] stanowi własność Skarbu Państwa. W obrocie prawnym znajduje się decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 1999 r., nr [...] przekazująca prawo użytkowania wieczystego przedmiotowego gruntu i własność budynków P.. Podstawę prawną powyższej decyzji stanowi art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. - o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741 ze zm.)
Z akt administracyjnych sprawy nie wynika, że powyższa decyzja została wyeliminowana z obrotu prawnego.
Należy zauważyć, że w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego skarżący nie wykazał, aby na dzień 1 stycznia 1999 r. ani na dzień wydania zaskarżonej decyzji podmiotowi, który został przejęty przez powiat, przysługiwał tytuł prawno rzeczowy do tej nieruchomości, który dawałby podstawy do uznania, że Technikum [...] nr [...] "władało" nieruchomością objętą tą decyzją w rozumieniu art. 64 ustawy -Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Z wypisu z księgi wieczystej KW [...] - działka nr [...], obr. [...] o pow. [...] ha jednoznacznie wynika, że Przedsiębiorstwo Państwowe "P." z siedzibą w W. jest użytkownikiem wieczystym gruntu i właścicielem budynków. Wpis do księgi wieczystej dokonany został w dniu [...] czerwca 2000 r., a podstawę wpisu stanowiła decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 1999 r., nr [...].
W konkluzji należy stwierdzić, że przepisy ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną uzależniają określony skutek prawny od władania mieniem przez określony podmiot. Bez spełnienia tej przesłanki nie jest możliwe przekazanie bądź nabycie z mocy prawa określonego mienia Skarbu Państwa.
Tym samym twierdzenie Prezydenta Miasta K., iż fakt, że użytkownikiem gruntu i właścicielem budynków stanowiących odrębną nieruchomość są P., nie powinien skutkować odmową przekazania nieruchomości na rzecz Miasta K. - miasta na prawach powiatu, należy uznać za nieuzasadnione.
W związku z powyższym Sąd na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2000 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło