I SA 398/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Sędziowie NSA Ewa Dzbeńska Joanna Runge-Lissowska Protokolant Jolanta Zagrzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2004 r. sprawy ze skargi B. K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę I SA 398/02 Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2002 roku numer [...] Wojewoda [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez B. K. od decyzji z [...] października 2001 roku numer [...] Starosty Powiatu W. z powodu złożenia odwołania z uchybieniem ustawowego terminu. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ administracji publicznej podniósł, że decyzją z dnia [...] października 2001 roku numer [...] Starosta Powiatu W. odmówił wnioskodawcom – B. K., L. G., K. D., D. G. i A. G., przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...] o powierzchni [...] metra kwadratowego, oznaczoną hipotecznie, jako " Nieruchomość Nr [...] w W.". Decyzja Starosty Powiatu W. z [...] października 2001 roku numer [...] została doręczona stronom postępowania administracyjnego, w tym także w dniu 12 października 2001 roku została doręczona B. K. Decyzja z [...] października 2001 roku numer [...] Starosty Powiatu W. zawierała pouczenie o sposobie i terminie wniesienia środka odwoławczego. W dniu 26 października 2001 roku B. K. wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję z [...] października 2001 roku numer [...] Starosty Powiatu W. Postanowieniem z dnia 9 listopada 2001 roku wydanym w sprawie sygnatura akt I SA 2918/01 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę B. K. na decyzję z [...] października 2001 roku numer [...] Starosty Powiatu W. Odwołanie od decyzji z dnia [...] października 2001 roku numer [...] Starosty Powiatu W., B. K. wniosła do Wojewody [...] w dniu [...] listopada 2001 roku. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2002 roku numer [...] Wojewoda [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania od decyzji Starosty Powiatu W. z [...] października 2001 roku numer [...] z uwagi na uchybienie ustawowemu terminowi do wniesienia tego środka odwoławczego. Na postanowienie Wojewody [...] z [...] stycznia 2002 roku numer [...] skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła B. K. Skarżąca domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia podniosła, iż zapomniała, że odwołanie należy wnieść do Wojewody [...] i omyłkowo wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ponadto skarżąca wskazała, że nie powinna ponosić negatywnych skutków procesowych z powodu pogorszenia się jej stanu zdrowia i konieczności leczenia. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na dwa zagadnienia o charakterze procesowym. Po pierwsze stosownie do treści art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz.1271), z dniem 1 stycznia 2004 roku weszły w życie przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po drugie z treści art.97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika jednoznacznie, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z treści przepisu art.127 § 1 i § 2 k.p.a. wynika jednoznacznie, że odwołanie jest prawnym środkiem zaskarżenia przysługującym od decyzji wydanej w I instancji, a organem uprawnionym do jego rozpatrzenia jest organ administracji publicznej wyższego stopnia nad organem, który wydał decyzję w I instancji. Natomiast przepis art.129 § 1 i § 2 k.p.a. wprost wskazuje, że termin do złożenia odwołania wynosi 14 dni i rozpoczyna swój bieg od dnia doręczenia stronie odwołania. Jednocześnie przepis ten wprowadza zasadę, że odwołanie wnosi się do organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w I instancji. W tym miejscu należy podkreślić, że termin do wniesienia odwołania, o którym mowa w art.129 § 2 k.p.a. jest terminem ustawowym i jako taki nie może być przedłużany ani skracany przez organ administracji publicznej, a jego uchybienie wywołuje skutek, o którym mowa w art.134 k.p.a. Poza sporem pozostaje okoliczność, że skarżąca uchybiła ustawowemu terminowi do złożenia odwołania od decyzji z [...] października 2001 roku numer [...] Starosty Powiatu W. Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że decyzję organu I instancji skarżąca otrzymała w dniu [...] października 2001 roku. Ustawowy termin do wniesienia odwołania bezskutecznie upłynął w dniu 29 października 2001 roku. W tym czasie skarżąca nie wniosła odwołania od decyzji wydanej w I instancji przez Starostę Powiatu W. do organu odwoławczego, którym był Wojewoda [...]. Podkreślić należy, że w decyzji Starosty Powiatu W., doręczonej skarżącej, znajdowało się odpowiednie pouczenie wskazujące sposób i termin do wniesienia odwołania. Z treści tego pouczenia jednoznacznie wynikało, że odwołanie można wnieść do Wojewody [...] za pośrednictwem Starosty Powiatu W. w terminie 14 dni licząc od dnia doręczenia decyzji. Dopiero po odrzuceniu skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny, w dniu 22 listopada 2001 roku B. K. wniosła odwołanie od decyzji z [...] października 2001 roku numer [...] Starosty Powiatu W. Stosownie do treści art.58 § 1 i § 2 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, oraz prośbę o przywrócenie terminu wniesie w ciągu siedmiu dni licząc od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu i jednocześnie wraz z wniesieniem prośby dopełni czynności, dla której został określony termin. Z materiału dokumentacyjnego zgromadzonego w aktach sprawy nie wynika, aby skarżąca wraz ze złożeniem odwołania wniosła o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. W treści odwołania skarżąca wskazywała jedynie na omyłkowe przesłanie odwołania do Naczelnego Sądu Administracyjnego i "podtrzymywała swoje odwołanie" wniesione do tegoż Sądu. Najpóźniej w dacie złożenia odwołania, to jest w dniu 22 listopada 2001 roku B. K. winna złożyć wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności oraz uprawdopodobnić, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. W tym miejscu stwierdzić należy, że w orzecznictwie dominuje stanowisko, iż przy ocenie braku winy organ bierze pod uwagę tzw. obiektywny miernik staranności, to jest staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przy zastosowaniu tego miernika staranności o braku winy w niedopełnieniu czynności procesowej w terminie można mówić tylko wówczas, gdy powstanie przeszkoda nie do przezwyciężenia, czyli siła wyższa. W tym stanie rzeczy uznać należy, że zasadnie organ administracji publicznej stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1270) orzekł, jak w sentencji wyroku.