I SA 435/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędziowie WSA Krystyna Kleiber (spr.) WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant Katarzyna Babik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2004 r. sprawy ze skargi Prezydenta L. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] w przedmiocie komunalizacji oddala skargę. I SA 435/03 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] września 2002 r. nr [...] Wojewoda L. stwierdził nieodpłatne nabycie z mocy prawa z dniem [...] maja 1990 r. przez Gminę Miasto L. własności nieruchomości Skarbu Państwa położonej w L. przy ul. [...] oznaczonej jako działka nr [...], opisanej w karcie ewidencyjnej [...]. Od decyzji tej złożyła odwołanie S. – [...] Zakłady [...] S.A. składając równocześnie wniosek o dopuszczenie spółki do udziału w sprawie w trybie art. 28 kpa w charakterze strony. S. S.A. od dnia [...] lutego 1998 r. nabyła udział w prawie użytkowania wieczystego działki wraz z prawem własności budynku stanowiącego odrębny przedmiot własności. Spółka ta wywodziła, że jest następcą prawnym Zakładów [...] "A.", które decyzją Kierownika Właściwego Wydziału Urzędu Dzielnicowego otrzymały w zarząd opisaną działkę gruntu. Decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa uchyliła zaskarżoną decyzję i przekazała sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Niezależnie od przyznania [...] Zakładom [...] "S." praw strony bowiem posiada uprawnienia właścicielskie do części spornego gruntu, przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie nie ustaliło czy przedmiotowa działka nr [...], na dzień [...] maja 1990 r. istniała lub była w tym czasie faktycznie i ewidencyjne wyodrębniona z innej nieruchomości. Wykazanie, że w tej dacie działka ta istniała w kształcie i oznaczeniu ewidencyjnym ujawnionym w karcie ewidencyjnej – zasadne będzie rozważenie pozostałych przesłanek komunalizacyjnych określonych art. 5 ust 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32 poz. 191 z późń. zmianami). Decyzję organu II instancji zaskarżył Prezydent Miasta L. działający w imieniu Gminy L., składając w dniu [...] lutego 2003 r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący zarzucił decyzji rozpoznanie i uwzględnienie odwołania złożonego przez podmiot, który nie powinien być stroną postępowania komunalizacyjnego, gdyż w dniu [...] maja 1990 r. nie posiadał tytułu prawnego do spornej nieruchomości. Zdaniem skarżącego wszelkie zmiany dokonane w obrębie przedmiotowej nieruchomości w tym podział terenu, ze sprzedażą działek, dokonany przez następcę prawnego uwłaszczonego wcześniej przedsiębiorstwa, nie mają znaczenia. Istotny jest stan faktyczny istniejący w dacie [...] maja 1990 r. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył. Z dniem 1 stycznia 2004r., wobec utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych, na zasadnie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1271) oraz na podstawie art. 13 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153 poz. 271 z późn. zm.) właściwym sądem do rozpoznania skargi Prezydenta Miasta L. jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Z zebranych przez organy administracyjne w prowadzonym postępowaniu materiałów wynika, że zabudowana nieruchomość położona w L. przy ul [...] o powierzchni [...] m², oznaczona ewidencyjne jako działka nr [...] objęta Księga wieczystą nr Kw [...], prowadzoną przez Sąd Rejonowy w L. jest własnością Skarbu Państwa. Karta inwentaryzacyjna sporządzona przez Komisję Inwentaryzacyjną Rady Miejskiej w L. wskazuje, że Skarb Państwa nabył własność gruntu postanowieniem właściwego sądu stwierdzającym jego zasiedzenie na dzień [...] grudnia 1964 r. Decyzją z dnia [...] lutego 1989 r. Kierownik Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami w trybie przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości oraz rozporządzeń wykonawczych Rady Ministrów z dnia 16 września 1985 r. jak też uchwały Nr [...] Rady Narodowej Miasta L. w sprawie określenia zasad ustalenia odszkodowania za wywłaszczone grunty, nie stanowiące własności państwowej oraz grunty oddane w użytkowanie, zarząd, użytkowanie wieczyste lub sprzedane – oddał w zarząd Zakładowi [...] im. [...] A. na czas nieoznaczony grunt niezabudowany, stanowiący własność Skarbu Państwa przy ul. [...], objęty Księgą wieczystą Kw nr [...], oznaczony jako działka nr [...]. Decyzja ta wskazała cenę gruntu i opłaty roczne z tytułu użytkowania wieczystego. Decyzją z dnia [...] czerwca 1993 r. Urząd Wojewódzki w L. na podstawie art. 2 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości, brzmieniu ustalonym przez art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1992 r. zmieniającym ustawę o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz.U. Nr 91 poz. 455) oraz rozporządzenie wykonawcze Rady Ministrów z dnia 16 marca 1993 r. (Dz. U. Nr 23 poz. 07) stwierdził nabycie przez Przedsiębiorstwo [...] R. w L. jako następcę prawnego Zakładów [...] im. [...] A. – z dniem [...] grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu przy ul. [...] składającego się z 27-miu działek objętych księgą wieczystą nr Kw [...] o numerach ewidencyjnych [...];[...];[...];[...];[...];[...] ; [...][...][...][...][...][...][...][...][...] oraz odpłatne nabycie prawa własności budynku portierni i budynku mieszkalnego za wskazaną tą decyzją cenę, jak też nieodpłatnego budynków i urządzeń stanowiących uprzednio własność Zakładów [...] im. [...] A. Decyzją z dnia [...] lipca 1987 r. wydaną w trybie art. 155 kpa Wojewoda L., uchylił jeden z punktów decyzji z dnia [...] czerwca 1993 r. dotyczący budynku mieszkalnego oraz portierni i orzekł odpłatne nabycie przez Przedsiębiorstwo [...] R. jako następcę prawnego Zakładów [...] im. [...] "A." prawa własności budynku portierni, ustalając stosowną cenę, a jednocześnie zwrócił pobraną cenę budynku mieszkalnego. Zwolniony z odpłatnego nabycia budynek mieszkalny znajdował się na działce nr [...], nie będącej w zarządzie Zakładów [...] im. [...] A. Ze znajdującego się w aktach pisma Syndyka Masy Upadłościowej Przedsiębiorstwo [...] R. i pisma Zakładów [...] A. wynika, że decyzją Ministra Przemysłu i Handlu z grudnia 1992 r. mienie zakładów A. zostało podzielone i w części przekazane Przedsiębiorstwu [...] R. Z archiwalnego wypisu z rejestru gruntów, sporządzonego na dzień [...] maja 1990 r. wynika, że Zakłady A. władały działką nr [...], która obecnie posiada nr ewidencyjny [...], a jej użytkownikiem wieczystym są [...] Zakłady [...] S. Spółka Akcyjna, K. K., R.i A. K. Decyzja Wojewody L. z dnia [...] września 2002 r. stwierdziła, że Zakłady [...] im. [...] A. w dniu [...] maja 1990 r. nie dysponowały dokumentami określonymi w art. 38 ust 2 i art. 87 ust 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce i wywłaszczeniu nieruchomości co powoduje że nieruchomość ta była zarządzana przez terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego i z dniem [...] maja 1990 r. stała się własnością gminy. Wojewódzkie sądy administracyjne, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, a zgodnie z art. 134 ustawy rozstrzygając sprawy, nie są związane zarzutami wniosków skarg oraz powołaną podstawą prawną. Niezależnie więc od podnoszonych przez stronę zarzutów przeciwko decyzji wydanej przez organ administracji publicznej Sąd bada zgodność tej decyzji z przepisami postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego organy administracji publicznej w toku postępowania podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Z tego względu decyzja Wojewody L. nie była prawidłowa i winna była być uchylona. W toku postępowania administracyjnego nie ustalono stanu prawnego działek wymienionych w decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami z dnia [...] czerwca 1993 r. Nie ustalono stanu faktyczno-prawnego działek istniejącego w dniu [...] maja 1990 r., które następnie zostały wymienione w decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami z dnia [...] czerwca 1993 r. wydanej dla Przedsiębiorstwa [...] R. Z tego względu nie jest wiadome czy wskazywana obecnie działka o numerze ewidencyjnym [...] należała wówczas do gruntów objętych zarządem Zakładów [...] A. czy też należała do nieruchomości zarządzanej przez inny podmiot. Nie ustalono czy następstwo prawne Przedsiębiorstwa [...] R. polegało na przejęciu przez nowo utworzony podmiot gospodarczy części majątku istniejącego Zakładów [...] im. [...] A. czy też równolegle istniejące Przedsiębiorstwo R. – otrzymało część majątku zakładów A. Ustalenia te, istotne dla oceny merytorycznej sprawy jednocześnie wskazują, że nie został przedstawiony precyzyjny obraz przekształceń faktyczno-prawnych przedmiotowej nieruchomości. W aktach brak jest wypisu z księgi wieczystej nieruchomości z opisem gruntu i przekształceń własnościowych, brak też wypisów z innych ksiąg wieczystych utworzonych w wyniku podziału i zbycia kolejnych działek w obrębie nieruchomości przy ul. [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił stanowisko Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, iż braki postępowania toczącego się przed Wojewodą L. nie pozwalają na prawidłową ocenę okoliczności mających znaczenie prawne dla komunalizacji. Po ich uzyskaniu możliwe będzie wydanie decyzji ustalającej stan faktyczny na dzień [...] maja 1990r., a więc czy w dniu [...] maja 1990 r. przedmiotowa nieruchomość była własnością Skarbu Państwa i czy należała w tym dniu do terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego. Mając na uwadze Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a art. 152 oraz art. 200 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.