I SA 72/03
WyrokWSA w Warszawie2004-09-22
Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Elżbieta Lenart, Małgorzata Boniecka - Płaczkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, w którym nie wzięły udziału aktualne strony postępowania (właściciele lokalu), jest dotknięte wadą procesową skutkującą uchyleniem decyzji?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, w którym nie wzięły udziału aktualne strony postępowania (właściciele lokalu), jest dotknięte wadą procesową. Brak udziału strony w postępowaniu administracyjnym, której interes prawny lub obowiązek dotyczy postępowanie, stanowi przesłankę do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji z 1989 r. dotyczącej sprzedaży lokalu mieszkalnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie, a następnie utrzymało w mocy swoją decyzję. Skarżący zaskarżyli decyzję Kolegium, argumentując jej niezgodność z prawem. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kolegium.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2002 r., stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, oraz zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz K. F. i J. F. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie WSA Elżbieta Lenart (spr.) WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska Protokolant Jolanta Zagrzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2004 r. sprawy ze skarg K. F. i J. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2002 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...], 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz K. F. kwotę 30 zł (trzydzieści) oraz na rzecz J. F. kwotę 30 zł (trzydzieści) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2002r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy swoją poprzednią decyzję z dnia [...] lipca 2002r. nr [...] umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicy W. nr. [...] z dnia [...] kwietnia 1989r.orzekającej o sprzedaży B. S. lokalu mieszkalnego nr. [...] w budynku położonym w W. przy ul. [...] wraz z jednoczesnym oddaniem w użytkowanie wieczyste [...] części gruntu o ogólnej powierzchni [...] m², na którym usytuowany jest budynek.
W uzasadnieniu decyzji podano następujące okoliczności.
Orzeczeniem administracyjnym z dnia [...] września 1953r. nr [...] Prezydium Rady Narodowej w W. odmówiło przyznania W. – J. S. , W. – S.M. i A.V. oraz spadkobiercom W. z S. V. i J. M. prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...].
Powyższe orzeczenie zostało utrzymane w mocy decyzją Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] stycznia 1954r. nr. [...].
Decyzją z dnia [...] kwietnia 1989r. nr. [...] Kierownik Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicy W. orzekł o sprzedaży B. S. lokalu mieszkalnego nr. [...] w budynku położonym w W. przy ul. [...] wraz z jednoczesnym oddaniem w użytkowanie wieczyste [...] części gruntu o ogólnej powierzchni [...] m², na którym usytuowany jest budynek.
Następnie Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] stycznia 1998r. nr. [...] stwierdził, że orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] września 1953r. nr [...] oraz decyzja Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] stycznia 1954r. nr. [...] w określonej w aktach notarialnych części dotyczącej sprzedanych lokali mieszkalnych nr. nr. [...][...][...][...][...] i [...] oraz udziałów przypadających właścicielom tych lokali w części budynku i jego urządzeń, które służą do użytku ogółu mieszkańców , a także gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste nabywcom tych lokali wydane zostały z naruszeniem prawa, w pozostałej zaś części stwierdził ich nieważność.
Decyzją z dnia [...] grudnia 1998r. nr. [...] Prezydent W. ustanowił na 99 lat użytkowanie wieczyste udziału wynoszącego [...] części gruntu oznaczonego jako działka ewidencyjna nr. [...] w obrębie [...], uregulowanego w księdze wieczystej KW nr. [...], położonego w W. przy ul [...], na rzecz T. K.j w [...] części, E. T. w 8/24 części, K. F. w 1/24 części, J. F. w 3/24, R. S. w 2/24 części, Z. M. w 2/24 części i A.O. w 2/24 części, stwierdzając jednocześnie, że w budynku znajdującym się na terenie przedmiotowej nieruchomości gruntowej aktami notarialnymi zostało sprzedanych najemcom sześć lokali nr. nr. [...][...],[...],[...],[...] i [...] wraz z udziałem wynoszącym [...] części budynku i jego urządzeń, które służą do wspólnego użytku ogółu mieszkańców , oraz ,że obecnie budynek ten stanowi odrębną od gruntu nieruchomość pozostającą własnością dotychczasowych właścicieli z wyłączeniem sprzedanych najemcom lokali mieszkalnych wraz z udziałem [...] niepodzielnej części gruntu.
Wnioskiem z dnia [...] listopada 2001r. J. F. i K. F. wystąpili do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicy W. z dnia [...] kwietnia 1989r. nr. [...] orzekającej o sprzedaży B. S. lokalu mieszkalnego nr. [...] w budynku położonym w W. przy ul. [...] wraz z jednoczesnym oddaniem w użytkowanie wieczyste [...] części gruntu o ogólnej powierzchni [...] m², na którym usytuowany jest budynek.
Wniosek ten wpłynął do Kolegium w dniu [...] stycznia 2002r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] lipca 2002r nr. [...] umorzyło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicy W. z dnia [...] kwietnia 1989r. nr. [...].
Po rozpatrzeniu wniosku J. F. i K. F. o ponowne rozpoznanie sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] listopada 2002r. nr. [...] utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia [...] lipca 2002r. nr. [...].
Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w W. z dnia [...] lipca 2002r nr. [...] J.F. i K. F. wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją z dnia [...] lipca 2002r.- z powodu jej niezgodności z prawem.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wnosiło o oddalenie skargi podtrzymując swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest o tyle zasadna , że skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na dwa zagadnienia o charakterze procesowym. Po pierwsze stosownie do treści art.1 i art.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr. 153 poz.1271.) z dniem 1 stycznia 2004r. weszły w życie przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz przepisy ustawy– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .Po drugie z treści art.97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika jednoznacznie , że sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r.i w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto podkreślić należy , że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego.
Na wstępie należy podnieść, że z akt sprawy wynika jednoznacznie ,iż lokal nr. [...] przy ul. [...] w W. nie stanowi już własności B. S. , gdyż umową darowizny z dnia [...] kwietnia 1997r. darowała ona przedmiotowy lokal wraz z udziałem wynoszącym [...] części w prawie użytkowania wieczystego terenu , na którym znajduje się budynek oraz takim samym udziałem we współwłasności wszelkich części budynku i innych urządzeń, które służą do wspólnego użytku ogółu mieszkańców swojej córce A. S. , która następnie umową z dnia [...] lutego 1998r. sprzedała w/w lokal małżonkom M. S. i P. S. Tak wiec w momencie składania w dniu [...] listopada 2001r. przez J. F. i K. F. wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicy W. z dnia [...] kwietnia 1989r. nr. [...] oraz w momencie wydawania obu decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. – w dniu [...] lipca 2002r. i [...] listopada 2002r.- B. S. nie była już właścicielką przedmiotowego lokalu. Poza sporem pozostaje też fakt, że odpisy decyzji były kierowane do niej ,nie zaś do aktualnych właścicieli lokalu - małżonków M. S. i P. S. Jest rzeczą oczywistą i bezsporną , że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej winny brać udział wszystkie podmioty , które posiadają przymiot strony w rozumieniu art.28 k.p.a. Zgodnie z treścią tego artykułu stroną postępowania jest każdy , czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie ,albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Podkreślić należy , że pojęcie "interesu prawnego", o którym mowa w art.28 k.p.a. nie zostało zdefiniowane w ustawie kodeks postępowania administracyjnego. W doktrynie jest rozumiane , jako "prawo do postępowania" lub , jako "interes chroniony prawem materialnym". Przyjmuje się , że treścią tego pojęcia będzie publiczne prawo podmiotowe ,rozumiane jako przyznanie przez przepis prawa jednostce konkretnych korzyści, które może realizować w postępowaniu administracyjnym. Oczywistym więc jest , że stroną postępowania nadzorczego dotyczącego decyzji administracyjnej orzekającej o sprzedaży lokalu mieszkalnego jest każdy podmiot , któremu przysługuje prawo własności do tego lokalu. W tym stanie rzeczy postępowanie nadzorcze powinno się toczyć z udziałem aktualnych właścicieli przedmiotowego lokalu. Bezspornym pozostaje okoliczność, że w postępowaniu nadzorczym nie brali udziału właściciele lokalu nr. [...] przy ul. W. w W.- małżonkowie M. S. i P. S. Okoliczność ta świadczy o tym , że postępowanie administracyjne dotknięte jest wadą procesową stanowiącą przesłankę wznowienia postępowania i skutkującą uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławcze w W. z dnia [...] lipca 2002r nr. [...].
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt.1b , art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr. 153 poz.1271) w związku z art.97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr. 153 poz.1271) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło