I SA 937/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska Sędziowie WSA Elżbieta Lenart WSA Jolanta Zdanowicz (spr.) Protokolant Joanna Kaklin po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2004 r. sprawy ze skargi K.Z. na decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] w przedmiocie kwatery stałej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] marca 2003 r., nr [...] Dyrektor Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. po rozpatrzeniu odwołania od decyzji nr [...] Dyrektora Oddziału Terenowego nr [...] Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] stycznia 2003 r., stwierdzającej nie nabycie uprawnień do kwatery stałej nr [...] przy ul. [...] przez skarżącego, uchylił decyzję pierwszej instancji w całości, stwierdził, że skarżący nie nabył prawa do kwatery stałej i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji w zakresie ustalenia tytułu prawnego skarżącego do zajmowania lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu organ drugiej instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny: Pismem z dnia 7 stycznia 2002 r. pełnomocnik K.Z. wniosła o wydanie decyzji administracyjnej stwierdzającej uprawnienia K.Z. do lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W., w trybie przepisu art. 23 ust. 4 i 5 ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (Dz. U. z 2002 r., Nr. 42, poz. 368 z późń. zm.). W świetle art. 24 ust. 1 prawo do kwatery rozumiane jest jako osobiste, podmiotowe prawo żołnierza zawodowego jak również osoby, o której mowa w art. 23 ust. 1 i 3 do przydziału kwatery albo wypłacenia ekwiwalentu pieniężnego w zamian za rezygnację z kwatery. Z tak rozumianym prawem do kwatery wiążą się inne uprawnienia np. prawo do równoważnika mieszkaniowego o którym mowa w art. 39 ust. 1, prawo do przydziału kwatery (art. 30 ust. 1), prawa do ekwiwalentu pieniężnego w zamian za rezygnację z kwatery (art. 47). Zatem decyzja wydana na podstawie przepisu art. 23 ust. 5 cytowanej ustawy powinna rozstrzygać o prawie do kwatery w rozumieniu przepisu art. 24 ust. 1, a nie prawie do zajmowania konkretnej kwatery (lokalu mieszkalnego). Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że K.Z. nie nabył prawa do kwatery po swoim ojcu J.Z., bowiem nie została spełniona podstawowa przesłanka do nabycia tego prawa określona w ust. 3 art. 23 ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, gdyż J.Z. żyje. Lokale mieszkalne Agencji zajmowane są zarówno przez osoby uprawnione (art. 24 ust. 1 ustawy) jak i inne osoby, nie będące uprawnionymi (nie wynikają one ze stosunku służbowego żołnierzy zawodowych).Spory dotyczące zajmowania lokali przez inne osoby podlegają rozstrzyganiu przez sądy powszechne. Dlatego postępowanie przed organem drugiej instancji w przedmiocie posiadania przez zainteresowanego prawa do zajmowania wskazanego lokalu jest bezprzedmiotowe. Na decyzję tę zainteresowany złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzucając naruszenie prawa materialnego tj. art. 23 ust. 3-5 ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP przez przyjęcie, że skarżącemu nie przysługuje prawo do kwatery stałej oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art. 138 § 1 pkt. 2 kpa w związku z uchyleniem decyzji pierwszej instancji, umorzeniem postępowania pierwszej instancji i orzeczeniem co do istoty sprawy, ale w innym zakresie niż ten, którego dotyczyła decyzja pierwszoinstancyjna. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc, że decyzja nie stanowi zmiany przedmiotu sprawy rozstrzygniętej, a organ powinien rozpatrzyć całokształt okoliczności podnoszonych przez skarżącego, a będących przedmiotem sprawy i ustosunkować się do całości żądań. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: W związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. reformy sądownictwa administracyjnego powyższa skarga stała się – na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr. 153, poz. 1271 ze zm.) – przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 24 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (Dz. U. z 1995 r., Nr. 86, poz. 433 z późn. zm.) prawo do osobnej kwatery stałej przysługuje żołnierzowi zawodowemu w czynnej służbie, a w przypadku zwolnienia ze służby wojskowej, zachowuje on prawo do kwatery jeżeli nabył uprawnienia do emerytury wojskowej lub renty wojskowej (art. 23 ust. 1 ustawy). Tylko w razie śmierci żołnierza lub wojskowego emeryta w myśl art. 23 ust. 3 prawo do kwatery nabywają wspólnie zamieszkali w kwaterze z żołnierzem w dniu jego śmierci: małżonek i zstępni. W przedmiotowej sprawie uchylone zostało decyzją organu administracji wojskowej uprawnienie dawnego żołnierza do kwatery stałej, bowiem nie nabył on uprawnień emerytalnych, został zwolniony ze służby, a nadto w kolejnym związku małżeńskim stał się właścicielem nieruchomości. Stosownie do treści art. 28 ustawy w przypadku rozwodu małżonków zajmujących kwaterę mogli oni zamieszkiwać w tej kwaterze, przy czym w myśl art. 23 ust. 5 ustawy zachowanie lub nabycie uprawnień do kwatery stwierdza się w drodze decyzji administracyjnej. Uprawnienie do kwatery zostało cofnięte byłemu żołnierzowi, zaś pozostali członkowie jego rodziny nie uzyskali tytułu prawnego do kwatery wojskowej. Zaskarżona decyzja w przedmiocie stwierdzenia uprawnień do konkretnej kwatery K.Z. rozstrzyga sprawę w jej całokształcie, ustosunkowując się do wszystkich żądań strony. Organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie, rozpatrując wszystkie żądania. Stosownie do zasady dwuinstancyjności rozstrzyga ponownie sprawę rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji w oparciu o stan prawny i faktyczny obowiązujący w dniu wydania decyzji ostatecznej. Zakres rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej decyzją odwoławczą wyznaczony jest zakresem rozstrzygnięcia sprawy decyzją organu pierwszej instancji. Sąd nie podzielił stanowiska skarżącego, że decyzja została wydana z naruszeniem art. 138 kpa., bowiem organ uchylił w punkcie I decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą uprawnienia do konkretnej kwatery, następnie po rozpoznaniu ponownym sprawy orzekł co do istoty sprawy przez odmowę uprawnienia do kwatery, co wbrew stanowisku skarżącego nie jest orzekaniem o innym zakresie niż w decyzji podlegającej kontroli. Zarówno w jednej jak i w drugiej decyzji istotną sprawą było stwierdzenie uprawnienia do kwatery wojskowej, przy czym brak uprawnienia do kwatery, o której mówi ustawa wyklucza uprawnienia do zajmowania konkretnej kwatery z adresem (lokalu mieszkalnego). Sąd dostrzegł, iż w zaskarżonej decyzji zamieszczono błędnie pkt. III, nie mniej zdaniem Sądu nie ma to istotnego wpływu na wynik sprawy, a tym samym nie stanowi podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Uznając, że decyzja organu drugiej instancji orzeka w całokształcie o istocie sprawy, ustosunkowując się do wszystkich żądań strony przy prawidłowym zastosowaniu prawa materialnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił skargi i orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.