I SA/Wa 1000/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: WSA Iwona Maciejuk WSA Bożena Marciniak Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lipca 2014 r. sprawy ze skargi T.G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po zapoznaniu się z zażaleniem T.G. na pismo zastępcy dyrektora Centrum Pomocy Społecznej [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. przekazujące akta spraw i odwołania T.G. od kilku decyzji z dnia [...] listopada 2013 r. wydanych w sprawie świadczeń z pomocy społecznej, postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] - na podstawie art. 134 Kpa - stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy. W dniu [...] grudnia 2013 r. zastępca dyrektora Centrum Pomocy Społecznej [...] podpisał pismo, którym przekazał do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. akta spraw i odwołania T.G. od kilku decyzji z dnia [...] listopada 2013 r. wydanych w sprawie świadczeń z pomocy społecznej. W dniu 16 grudnia 2013 r. zażalenie na to pismo złożyła T.G., wskazując zarzuty, co do jego treści. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] - na podstawie art. 134 Kpa - stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 134 Kpa organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Z kolei art. 141 § 1 Kpa wskazuje, że na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Według treści art. 144 Kpa w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Organ odwoławczy wskazał, że pismo T.G. określone zostało jako zażalenie, jednak jest ono "zażaleniem" na pismo przekazujące akta - nie zaś na postanowienie wydane w toku instancji, zatem art. 141 i 144 Kpa nie mają zastosowania. Jednak, w sytuacji skierowania do organu odwoławczego przez stronę postępowania pisma zatytułowanego "zażalenie", organ zobowiązany jest załatwić sprawę zgodnie z przepisami Kodeksu. SKO w W. zauważyło, że o ile więc T.G. jest stroną postępowań zakończonych decyzjami, o których mowa w skarżonym piśmie, o tyle pismo przekazujące odwołania nie jest rozstrzygnięciem administracyjnym, od którego przysługują środki zaskarżenia. W tej sytuacji organ odwoławczy zobowiązany był stwierdzić jego niedopuszczalność. Od postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] T.G. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze wskazała na samowolę urzędników i zakwestionowała fakt wskazywania jako adresu do korespondencji i jako miejsca przebywania skarżącej adresu [...], w sytuacji gdy od września 2012 r. jest osobą bezdomną. Jej zdaniem urzędy notorycznie i samowolnie, bez zgody i wiedzy skarżącej, wysyłały korespondencję na wskazany wyżej adres, aż skarżąca musiała go zastrzec. Pod wskazanym wyżej adresem były przeprowadzane wywiady środowiskowe, lecz to nie potwierdza miejsca przebywania tam skarżącej. Wobec tego traktując adres [...] jako miejsce przebywania skarżącej organy naruszają jej prawa jako obywatela i osoby bezdomnej od września 2012 r. W skardze T.G. domaga się realizacji przez organy jej wniosku zawartego w zażaleniu z dnia 12 grudnia 2013 r., zobowiązania organów do przestrzegania prawa i używania prawidłowego adresu, wskazanie drogi na wyciągnięcie konsekwencji służbowych w związku z powyższym wykroczeniem, pouczenie skarżącej o jej prawach i zobowiązanie organów do wydania nowych pism. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, podtrzymując prezentowane w sprawie stanowisko. Dodatkowo organ wskazał, że do kwestii dotyczącej adresu pod który organy administracji doręczają skarżącej korespondencję SKO w W. zajęło już stanowisko w piśmie nr [...]. W piśmie z dnia 10 kwietnia 2014 r. T.G. nie wyraziła zgody na rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest nieuzasadniona. Poza sporem jest to, że w zażaleniu z dnia 13 grudnia 2013 r. T.G. zaskarżyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. pismo zastępcy dyrektora Centrum Pomocy Społecznej [...] im. [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. przekazujące Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w W. akta spraw dotyczących odwołań T.G. wniesionych od siedmiu decyzji z dnia [...] listopada 2013 r. odmawiających skarżącej świadczeń w formie zasiłków celowych specjalnych na wskazane w tym piśmie cele. Sąd zwraca uwagę, że pismo przekazujące odwołanie realizuje wynikający z przepisu art. 133 Kpa obowiązek organu, który wydał decyzję, a polegający na przesłaniu odwołania wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu w terminie siedmiu dni od dnia w którym otrzymał odwołanie, jeżeli w tym terminie nie wydał nowej decyzji w trybie art. 132 Kpa. Czynność przesłania odwołania wraz z aktami sprawy ma charakter czynności techniczno-procesowej, niepodlegającej zaskarżeniu zażaleniem. Jak wynika z treści art. 141 § 1 Kpa zażalenie przysługuje wyłącznie na postanowienia wydane w toku postępowania i dopiero wówczas, gdy Kodeks postępowania administracyjnego wyraźnie stanowi, że na konkretne postanowienie służy zażalenie. Wobec tego rację miało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., że wniesienie zażalenia na czynność techniczno-procesową (pismo przekazujące organowi odwoławczemu akta spraw i odwołania od decyzji) było niedopuszczalne. W tej sytuacji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. prawidłowo zastosowało przepis art. 134 Kpa stosowany odpowiednio w postępowaniu zażaleniowym na mocy art. 144 Kpa. Z przepisu art. 134 w zw. z art. 144 Kpa wynika bowiem, że organ odwoławczy w sytuacji zaskarżenia zażaleniem pisma niepodlegającego zaskarżeniu ma obowiązek stwierdzić w drodze postanowienia niedopuszczalność zażalenia, a postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Odnosząc się do treści skargi, gdzie T.G. eksponuje fakt przesyłania jej przez organy korespondencji na adres ul. [...], w sytuacji gdy skarżąca nie wyraża na to zgody i twierdzi, że tam pod tym adresem nie przebywa, ponieważ od września 2012 r. jest osobą bezdomną Sąd zwraca uwagę, że zaskarżone postanowienie zostało przesłane skarżącej na adres przy ul. [...] w W., który T.G. wskazała w zażaleniu jako adres do korespondencji. W tym zatem zakresie nie można czynić zarzutu zaskarżonemu postanowieniu. Poza tym Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 41 § 1 Kpa w toku postępowania strony mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swojego adresu. W razie zaniedbania tego obowiązku doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny. Skoro zatem dyrektor Centrum Pomocy Społecznej [...] im. [...] dysponował adresem ul. [...], a skarżąca nie wskazała organowi innego adresu do doręczeń, doręczenie pod adresem ul. [...] miało skutek prawny. Trzeba też wskazać, że w postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności doręczeń. Organ administracji musi zatem stosować się do zasad i trybu doręczania pism przewidzianego w Rozdziale 8 Działu I Kpa. Przepis art. 39 Kpa przewiduje, że organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. poz. 1529), przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. Z kolei przepis art. 42 Kpa obliguje organ do tego, aby pisma doręczał osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy bądź lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej, a w ostateczności w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie. Wobec tego to nie strona ustala w jaki sposób organ ma się z nią komunikować. Przepisy Kpa o wszczęciu postępowania przewidują, że podanie wnoszone do organu musi zawierać m.in. adres wnoszącego, a jeżeli podanie takiego adresu nie zawiera, wówczas pozostawiane jest bez rozpoznania (art. 63 § 2 i art. 64 § 1 Kpa). Faktem jest, że w praktyce działania organów komunikacja ze stroną drogą telefoniczną jest często wykorzystywana, ale dotyczy to wezwań uczestników postępowania do udziału w podejmowanych przed organem czynnościach, złożenia osobiście zeznań, czy wyjaśnień w sprawach niecierpiących zwłoki (art. 55 § 1 Kpa). Ten sposób komunikacji nie może zastąpić wymaganego przez przepisy prawa sposobu doręczeń pism urzędowych lub aktów administracyjnych (decyzji, postanowień), czy to za pośrednictwem operatora pocztowego, pracownika organu, innego upoważnionego podmiotu, czy środkami komunikacji elektronicznej (art. 39 i art. 391 Kpa). Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.