I SA/Wa 1011/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-03-17
Skład orzekający: Lucyna Picho
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy M. K., student z orzeczoną znaczną niepełnosprawnością, uzyskujący rentę socjalną i dofinansowanie z PFRON, a także pozostający we wspólnym gospodarstwie domowym z bezrobotnym ojcem, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Sąd uznał, że M. K. znajduje się w trudnej sytuacji majątkowej, która uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jego dochody z renty socjalnej i doraźne środki z PFRON, w połączeniu z bezrobociem ojca i znacznym stopniem niepełnosprawności, wskazują na niemożność samodzielnego poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania.Stan faktyczny
M. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, po tym jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił jego skargę na decyzję Rektora Akademii [...] o skreśleniu z listy studentów. Wnioskodawca wykazał swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody z renty socjalnej, bezrobocie ojca, z którym mieszka, oraz znaczną niepełnosprawność.Rozstrzygnięcie
Przyznano M. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie z urzędu adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Rektora Akademii [...] w S. z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów postanawia: przyznać M. K. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie z urzędu adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w W.
Wyrokiem z dnia 30 października 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. K. na decyzję Rektora Akademii [...] w S. z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] wydaną w przedmiocie skreślenia go z listy studentów.
W dniu 13 stycznia 2009 r. skarżący przesłał do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy domagając się zwolnienia go z kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
W nadesłanym oświadczeniu skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z ojcem, który jest bezrobotny, natomiast on uzyskuje dochód z tytułu renty socjalnej w wysokości [...] zł. Skarżący ujawnił, że posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2. Ponadto wnioskodawca nadesłał szereg dokumentów z których wynika, że na mocy orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności został zaliczony do znacznego stopnia niepełnosprawności, która istnieje od urodzenia, w związku z tym jest on niezdolny do pracy i wymaga m. in. stałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Nadesłał również zaświadczenie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w G. potwierdzające, że jego ojciec w roku 2007 nie złożył w tamtejszym Urzędzie Skarbowym zeznania podatkowego, jak również zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy w G. z dnia 25 stycznia 2008 r. potwierdzające, że od 5 sierpnia 1998 r. jest zarejestrowany w urzędzie jako osoba bezrobotna, nieposiadająca prawa do zasiłku. Skarżący przesłał również do Sądu umowę z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...], którą zawarł z Państwowym Funduszem Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na dofinansowanie ze środków PFRON w ramach programu "student II – kształcenie ustawiczne osób niepełnosprawnych" kosztów nauki w Uniwersytecie [...]. Z treści umowy wynika, że PFRON dofinansował mu koszty nauki w roku akademickim 2008 /2009 w wysokości [...] zł, w tym półrocze nauki trwające od dnia [...] października 2008 r. do dnia [...] lutego 2009 r. do wysokości [...] zł, oraz półrocze nauki trwające od dnia [...] lutego 2009 r. do dnia [...] czerwca 2009 r. w wysokości [...] zł.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy zgodnie z art. 243 § 1 powołanej ustawy może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 ustawy).
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 powołanej ustawy).
Oceniając wykazaną przez skarżącego sytuację majątkową uznać należało, że daje ona podstawy do uwzględnienia zgłoszonego przez niego wniosku. Wnioskodawca niewątpliwie znajduje się w trudnej sytuacji, źródłem jego dochodu jest niewysoka renta socjalna oraz środki doraźne wpłacane z PFRON, ponadto ojciec z którym pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym i na którego wsparcie mógłby liczyć jest bezrobotny. Z uwagi na niepełnosprawność strony (co również wiąże się z zwiększonymi wydatkami) trudno oczekiwać, że jego sytuacja majątkowa ulegnie nagłej poprawie. Stwierdzić więc należy, że M. K. nie jest w stanie samodzielnie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło