I SA/Wa 1025/15

WyrokWSA w Warszawie2015-10-16

Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Gabriela Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo strony skierowane do organu wyższego rzędu, zawierające zarzut naruszenia art. 35 k.p.a. (terminy załatwiania spraw), może być traktowane jako wniosek o przyznanie świadczenia, co uzasadniałoby umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nieprawidłowo potraktowały pismo strony z dnia 8 lipca 2014 r. jako ponowny wniosek o świadczenie, co doprowadziło do bezpodstawnego umorzenia postępowania. Pismo to, skierowane do organu wyższego rzędu i zawierające zarzut naruszenia art. 35 k.p.a., mogło stanowić zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, a nie nowy wniosek. W związku z tym, zarówno decyzja umarzająca postępowanie, jak i utrzymująca ją w mocy decyzja organu odwoławczego, zostały uchylone.
Stan faktyczny
Skarżąca P. P. wniosła o przyznanie zasiłku celowego na zakup produktów do specjalistycznej diety leczniczej. Organ I instancji umorzył postępowanie w tej sprawie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ wcześniej wydał już decyzje odmawiające przyznania zasiłku na ten cel. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując zasadność umorzenia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Działu Pomocy Środowiskowej Ośrodka Pomocy Społecznej [...].

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Gabriela Nowak (spr.) Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2015 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania zasiłku celowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...]; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego [...], tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania P. P. od decyzji działającego z upoważnienia Prezydenta W. Kierownika Działu Pomocy Środowiskowej Ośrodka Pomocy Społecznej [...] z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...], umarzającej postępowanie w sprawie wydania decyzji o przyznaniu zasiłku celowego na zakup produktów do specjalistycznej diety leczniczej w kwietniu 2014 r. – zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy. Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym: Kierownik Działu Pomocy Środowiskowej Ośrodka Pomocy Społecznej [...] decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. umorzył postępowanie w wydania decyzji o przyznaniu zasiłku celowego na zakup produktów do specjalistycznej diety leczniczej w kwietniu 2014 r. P. P. wnioskiem z dnia 26 maja 2014 r. zwróciła się o pomoc materialną na II, III i IV kwartał 2014 r., w tym na kwiecień 2014 r., na zakup żywności w wysokości 1100,00 zł (słownie: tysiąc sto złotych) ze wskazaniem zakupu produktów koniecznych do specjalistycznej diety leczniczej. Organ wskazał, że pismem z dnia 8 lipca 2014 r. skarżąca poinformowała Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., iż potrzeba w zakresie zakupu produktów koniecznych do specjalistycznej diety leczniczej nie została rozpatrzona. Organ I instancji po dokonaniu ponownej analizy wniosku z dnia 26 maja 2014 r., stwierdził, że wniosek ten w części dotyczącej zakupu żywności w kwietniu 2014 r., w tym na świadczenie pieniężne na zakup produktów do specjalistycznej diety leczniczej został rozpatrzony decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...], którą odmówił jego uwzględnienia. Decyzja ta została w wyniku rozpatrzenia od niej odwołania utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...]. Kierownik Działu Pomocy Środowiskowej Ośrodka Pomocy Społecznej [...] zaznaczył, że na podstawie wniosku P. P. z dnia 26 maja 2014 r. wydano jeszcze osiem decyzji w dniach [...] i [...] czerwca 2014 r., którymi przyznana została pomoc finansowa na zakup żywności od maja do grudnia 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. utrzymało w mocy decyzję działającego z upoważnienia Prezydenta W. Kierownika Działu Pomocy Środowiskowej Ośrodka Pomocy Społecznej [...] z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...], umarzającą postępowanie w sprawie wydania decyzji o przyznaniu zasiłku celowego na zakup produktów do specjalistycznej diety leczniczej w kwietniu 2014 r. Organ II instancji ustalił, że wbrew twierdzeniu P. P., organ I instancji rozpoznał wniosek z dnia 26 maja 2014 r. poprzez wydanie decyzji z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] odmawiającej przyznania zasiłku celowego na zakup żywności w kwietniu 2014 r. Organ odwoławczy podkreślił, że wniosek P. P. został rozpoznany kilkoma decyzjami Ośrodka Pomocy Społecznej, w tym decyzją z [...] czerwca 2014 r. nr [...]. Wobec tego postępowanie administracyjne w sprawie ponownego jego rozpatrzenia należało uznać za bezprzedmiotowe i dlatego podlegające umorzeniu. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wniosła P. P., wnosząc o jej uchylenie z uwagi na złą sytuację materialną, w której się znalazła. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazane w skardze. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja działającego z upoważnienia Prezydenta W. Kierownika Działu Pomocy Środowiskowej Ośrodka Pomocy Społecznej [...] z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...], umarzająca postępowanie w sprawie wydania decyzji o przyznaniu zasiłku celowego na zakup produktów do specjalistycznej diety leczniczej w kwietniu 2014 r., na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Stosownie do dyspozycji art. 105 § 1 k.p.a., bezprzedmiotowość postępowania ma miejsce w sytuacji, gdy istnieją okoliczności, czyniące wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwym z uwagi na brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli braknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego. Tak więc sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne. Przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte na skutek pisma P. P. z dnia 8 lipca 2014 r. skierowanego do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., zatytułowanego " Wniosek o wymierzenie organowi grzywny i ustalenie osób winnych zaniedbania oraz przyznanie i wypłacenie wynagrodzenia zgodnie z art. 77 Konstytucji III RP". Według organu I instancji skarżąca pismem z dnia 8 lipca 2014 r. domagała się przyznania pomocy w zakresie objętej wcześniejszymi wnioskami z dnia 30 kwietnia 2014 r. i z dnia 26 maja 2014 r. Przy czym organ rozpoznał wnioski skarżącej zawarte we wskazanych pismach wydając decyzje. Wobec tego organ uznał iż postepowanie jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Zdaniem Sadu organ nie wyjaśnił charakteru pisma skarżącej z dnia 8 lipca 2014 r. przyjmując iż stanowi ono ponowny wniosek o zasiłki objęte wcześniejszymi wnioskami skarżącej z dnia 30 kwietnia 2014 r. i z dnia 26 maja 2014 r. W szczególności organ nie zbadał czy wskazane pismo nie stanowi zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie. Zauważyć należy, ze pismo to zostało skierowanie do organu wyższego rzędu tj. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. jak również skarżąca w piśmie wskazuje na naruszenie art. 35 kpa. W konsekwencji powyższych wywodów zarówno utrzymująca w mocy decyzję pierwszoinstancyjną zaskarżona decyzja drugoinstacyjna, jak też poprzedzająca ją decyzja organu I instancji musiały zostać wyeliminowane z obrotu prawnego. W ramach ponownie prowadzonego postępowania koniecznym będzie usunięcie wskazanych wyżej wątpliwości co do charakteru pisma skarżącej z dnia 8 lipca 2014 r. W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło