I SA/Wa 1026/09

PostanowienieWSA w Warszawie2010-03-25

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka – Płaczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej pomimo wezwania sądu do przedłożenia dodatkowych dokumentów, może liczyć na przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Pomimo wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów, strona nie wykonała zarządzenia sądu, co uniemożliwiło dokonanie rzeczywistej oceny jej sytuacji majątkowej.
Stan faktyczny
J. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) po tym, jak jego skarga na postanowienie Wojewody została oddalona, a skarga kasacyjna odrzucona. W oświadczeniu wskazał na miesięczny dochód i posiadanie nieruchomości rolnej. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a skarżący wniósł sprzeciw. Sąd wezwał skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających dochody, wydatki, tytuły prawne do lokalu i nieruchomości, jednak skarżący nie wykonał tego wezwania w sposób należyty.
Rozstrzygnięcie
Postanowił odmówić przyznania J. L. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka – Płaczkowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. L. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia odmówić przyznania J. L. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 listopada 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 1026/09 oddalił skargę J. L. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...], a następnie postanowieniem z dnia 20 stycznia 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1026/09 odrzucił skargę kasacyjną. W następstwie wydanego wyroku i postanowienia skarżący nadesłał złożony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W oświadczeniu tym wskazał, że mieszka w A. Uzyskuje miesięczny dochód w wysokości [...]. Kwota ta jego zdaniem nie wystarcza na opłacenie kosztów związanych z ustanowieniem w sprawie i opłaceniem profesjonalnego pełnomocnika. Wnioskodawca ujawnił również, iż posiada nieruchomość rolną o pow. [...] m2. Oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z córką S. (rubryka 6 formularza). Referendarz sądowy postanowieniem z 16 lutego 2010 r. odmówił przyznania J. L. prawa pomocy w żądanym przez niego zakresie. W dniu 25 lutego 2010 r. skarżący przesłał do Sądu sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego w którym zakwestionował zasadność wydanego rozstrzygnięcia. Zarządzeniem z 16 marca 2010 r. Sędzia Sprawozdawca wezwał J. L. do nadesłania – pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy – dodatkowych dokumentów to jest dokumentów potwierdzających dochód uzyskany przez skarżącego i jego córkę, wykazów i wyciągów z rachunków bankowych, miesięcznych wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym, wyjaśnienia czy dysponuje jakimkolwiek tytułem prawnym do lokalu w miejscu zamieszkania, którego adres podaje we wniosku wyjaśnienia, gdzie położona jest nieruchomość [...], którą wnioskodawca wymienia w formularzu urzędowego wniosku o przyznanie prawa pomocy, jakim tytułem prawnym skarżący dysponuje do przedmiotowej nieruchomości oraz czy uzyskuje z niej dochód i w jakiej wysokości oraz w jaki sposób jest ona wykorzystywana. W odpowiedzi na wezwanie J. L. złożył w Sądzie pismo (k- 70) w którym wyjaśnił, że nie może przedłożyć miesięcznych dochodów z A. Dodał również, że płaci podatek za nieruchomość rolną przy ul. [...] oraz za nieruchomość przy ul. [...]. Nie uzyskuje żadnych korzyści finansowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Prawo pomocy zgodnie z art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 ustawy). Zauważyć należy, że przy ocenie zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy ustawodawca nakazuje stosowanie surowych kryteriów oceny. Strona domagając się uwzględnienia takiego wniosku w całości czy też w części musi wykazać, że znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji, która w znaczący sposób odbiega od przeciętnej. Tylko zatem te osoby, które wykażą, iż ich sytuacja materialna jest ciężka mogą oczekiwać, że ich wniosek zostanie uwzględniony. Takie stanowisko wielokrotnie akcentowały również w orzeczeniach sądy administracyjne. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy należy zauważyć, że J. L. nie wykazał, iż pozostaje w sytuacji uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy w żądanym zakresie. Niezależnie od istnienia obiektywnych przesłanek do odmowy jakimi są uzyskiwanie przez skarżącego co miesiąc dochodu w wysokości [...] jak również okoliczność, iż ma on zapewnione potrzeby bytowe J. L. wezwany do nadesłania dodatkowych dokumentów – w celu wyjaśnienia rozbieżności - nie wykonał zarządzenia Sądu z dnia 16 marca 2010 r., co uniemożliwiło dokonanie przez Sąd rzeczywistej oceny jego sytuacji majątkowej. W szczególności nie można uznać za wykonanie przedmiotowego zarządzenia złożenie przez J. L. wyjaśnień w sposób w jaki uczynił to w nadesłanym do Sądu piśmie z k- 70. W świetle powołanych wyżej przepisów i ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych nie można zatem uznać, że skarżący spełnia przesłanki o których mowa w art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło