I SA/Wa 1033/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Sędzia WSA - Elżbieta Sobielarska po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] Sp. z o.o. s.k.a. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. s.k.a. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W związku z wniesioną przez skarżącą [...] skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...], w przedmiocie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego, zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału I z dnia 24 listopada 2015 r., wezwano skarżącą do uiszczenia należnego wpisu od skargi w kwocie 200 (dwieście) złotych, w terminie 7 dni, od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 3 marca 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1033/15, odrzucił powyższą skargę z powodu nieuiszczenia przez skarżącą wpisu sądowego od skargi. Wnioskiem z dnia 22 marca 2016 r. skarżącą wystąpiła o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że zarządzenie Sądu z dnia 24 listopada 2015 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 (dwieście) złotych odebrała w dniu 3 grudnia 2015 r. Podniosła, że bezzwłocznie dokonane zostało zlecenie wykonania przelewu z rachunku skarżącej na rachunek Sądu. Jednocześnie, w związku z brakiem środków finansowych na rachunku skarżącej, jej akcjonariusz K. S. udzieliła przelewem pożyczki skarżącej w wysokości [...] złotych. Po wpływie tych środków na rachunek skarżącej Bank [...] pobrał w pierwszej kolejności opłaty za prowadzenie rachunku, pozostawiając na rachunku [...] zł, co uniemożliwiło realizację zleconego przelewu, ze względu na brak płynności, czego świadomości skarżąca nie miała. Jednocześnie skarżąca podniosła, że informacja o opłatach nie figurowała na liście zablokowanych środków i w związku z tym nie miała wiedzy o tym, że zostaną one pobrane po wpływie pożyczki akcjonariusza. Wskazała również, że wiedzę o braku realizacji przelewu na rachunek Sądu uzyskała otrzymując w dniu 16 marca 2016 r. postanowienie Sądu z dnia 3 marca 2016 r o odrzuceniu jej skargi, a więc wniosek ten został złożony z zachowaniem terminu określonego w art. 87 P.p.s.a. Reasumując, skarżąca na podstawie art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 6 Konwencji o Ochronie Prawa Człowieka i Podstawowych Wolności, sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 r., wniosła o przywrócenie terminu do uiszczenia należnego wpisu od skargi. Wraz z wnioskiem skarżącą przedłożyła wydruk z konta bankowego skarżącej oraz dopełniła uchybionej czynności uiszczając w dniu 22 marca 2015 r. należny wpis od skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Z art. 86 i 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.) wynika, że warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest spełnienie się łącznie trzech przesłanek, a mianowicie: wniesienia przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od czasu ustania przeszkody, która uniemożliwiła jej dochowania terminu, dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano, oraz uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna uchybienia terminowi istniała przez cały czas, aż do momentu jej ustania (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2006, s. 207-209). Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności strony przy dokonaniu tej czynności (tak: NSA w wyroku z dnia 11 lutego 2003 r., II SA 4162/01, Monitor Prawniczy 2003, nr 8, s. 340). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Natomiast dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, winny skutkować odmową przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności. Z okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, że bez wątpienia skarżąca dochowała 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia należnego wpisu od skargi licząc od dnia 16 marca 2016 r., czyli od daty otrzymania przez skarżącą postanowienia Sądu z dnia 3 marca 2016 r. o odrzuceniu skargi. Skarżąca Spółka dopełniła również uchybionej czynności uiszczając w dniu 22 marca 2016 r. należny wpis od skargi w kwocie 200 (dwieście) złotych. Jako przyczynę uchybienia terminu skarżąca Spółka wskazała brak dostatecznych środków finansowych na opłacenie wpisu od skargi, co spowodowało, że skarżąca zmuszona była pożyczyć od akcjonariusza K. S. pożyczki. Po wpływie tych środków na rachunek skarżącej Bank [...] pobrał w pierwszej kolejności opłaty za prowadzenie rachunku, pozostawiając na rachunku [...] zł, co uniemożliwiło realizację zleconego przelewu ze względu na brak płynności, czego świadomości skarżąca nie miała. W ocenie Sądu, powyższe okoliczności nie są wystarczające do potwierdzenia braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu. Skarżąca Spółka nie wskazała bowiem, żadnych nadzwyczajnych okoliczności, które uniemożliwiły jej zachowanie terminu do uiszczenia wpisu. W szczególności nie wykazała, że brak środków finansowych wynikał z sytuacji nagłej, niemożliwej do przewidzenia i uniknięcia. Podkreślić należy, że brak środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych co do zasady nie stanowi okoliczności nadzwyczajnej, uzasadniającej przywrócenie terminu (por. postanowienie WSA w Łodzi z 22 czerwca 2012 r., I SA/Łd 518/12 dostępne w bazie CBOiS). Wynika to z faktu, że przepisy P.p.s.a. przewidują odpowiedni tryb postępowania w przypadku braku posiadania przez stronę środków na uiszczenie opłat sądowych. Strona skarżąca ma bowiem możliwość wystąpienia do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia z kosztów sądowych. Jeżeli więc strona po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu stwierdzi, że jej sytuacja finansowa nie pozwala na zgromadzenie odpowiedniej kwoty w wyznaczonym terminie, może wystąpić z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. W żadnym razie natomiast brak środków finansowych, jeżeli nie jest spowodowany sytuacją nagłą, niezależną od strony, nie może po ich późniejszym uzyskaniu przemawiać za zasadnością przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu. Z wyjaśnień Spółki wynika, że była ona świadoma faktu, że nie posiada odpowiedniej kwoty na opłacenie wpisu sądowego, dlatego też pożyczyła od akcjonariusza kwotę [...] zł., mając przy tym świadomość skutków przekroczenia terminu na uiszczenie opłaty sądowej w postaci odrzucenia skargi (o czym została pouczona) oraz zdając sobie sprawę z możliwości wystąpienia z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy (o czym również została pouczona), a czego nie uczyniła. We wniosku o przywrócenie terminu skarżąca oprócz braku środków finansowych, które stały się przyczyną niedokonania przez Bank zleconego przez skarżąca przelewu na rachunek Sądu, nie wskazała żadnych nadzwyczajnych okoliczności uprawdopodabniających brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu. Na marginesie sprawy zauważyć też trzeba, że skarżąca Spółka w przedmiocie swojej działalności zapisanej w Rejestrze Przedsiębiorców ma wpisaną m.in. działalność rachunkowo-księgową, co dodatkowo przemawia za tym, że od podmiotu wykonującego tego typu działalność należy wymagać szczególnej staranności w prowadzeniu spraw. Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. odmówił przywrócenia terminu.