I SA/Wa 104/11

WyrokWSA w Warszawie2011-03-03

Skład orzekający: Bogdan Wolski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego z powodu braku niezbędnej potrzeby bytowej oraz przekroczenia kryterium dochodowego jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Odmowa przyznania zasiłku celowego jest prawidłowa, gdyż wnioskowana pomoc nie ma na celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej w rozumieniu art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, a ponadto wnioskodawca przekracza kryterium dochodowe. Przyznanie specjalnego zasiłku celowego na podstawie art. 41 ustawy wymaga istnienia szczególnie uzasadnionego przypadku oraz spełnienia warunku niezbędnej potrzeby bytowej, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Stan faktyczny
W. K. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego, który został umorzony przez Burmistrza Gminy B. Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. odmówiło udzielenia pomocy, uznając, że wnioskowana pomoc nie dotyczy niezbędnej potrzeby bytowej, a wnioskodawca przekracza kryterium dochodowe. W. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Kolegium.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogdan Wolski po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania W. K. od decyzji mocy Burmistrza Gminy B. z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] umarzającej postępowanie w sprawie przyznania pomocy na [...] – uchyliło zaskarżoną decyzję i odmówiło udzielenia pomocy we wnioskowanej formie. Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne. Burmistrz Gminy B. decyzją z dnia [...] marca 2010 r. umorzył postępowanie w sprawie przyznania pomocy W. K. na [...]. Z ustaleń organu wynika, że zachodzi tożsamość sprawy, gdyż Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 26 czerwca 2009 r. (sygn. akt I OSK 1458/08) oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oddalającego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą przyznania pomocy na wyżej wymieniony cel. Nadto organ podniósł, że wnioskodawca otrzymał w darowiźnie [...], a mimo to domaga się [...] pozostałych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpoznaniu sprawy w postępowaniu odwoławczym, stwierdziło, iż wobec przekroczenia kryterium dochodowego – znanego Kolegium z urzędu – udzielenie wnioskowanej pomocy w trybie art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn.: Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 ze zm.) jest niedopuszczalne również z tego względu, że wnioskowana pomoc nie ma na celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, o której mowa w art. 39 ust. 1 tej ustawy. Kolegium nadto wskazało, że ustawodawca dopuszcza wyjątkowo przyznanie pomocy w postaci specjalnego zasiłku celowego, w trybie art. 41 ust. 1 powołanej ustawy, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, gdy wnioskodawca przekracza kryterium dochodowe. Jednakże sam fakt stwierdzenia zaistnienia szczególnie uzasadnionego przypadku nie obliguje organu do udzielenia takiej pomocy. W przedmiotowej sprawie, w ocenie organu odwoławczego, nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, jak również wnioskowana pomoc nie ma charakteru zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej wnioskodawcy. Nadto Kolegium podniosło, że wniosek w tej sprawie został złożony już po rozstrzygnięciu sprawy powołanej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ze względu na powtarzalność (często tożsamość) formy udzielenia pomocy w sprawach z zakresu pomocy społecznej, uznanie tożsamości sprawy jedynie z uwagi na fakt tożsamości przedmiotu sprawy, może budzić uzasadnione wątpliwości. Dlatego też właściwszym (bardziej jednoznacznym) kryterium, w ocenie Kolegium, jest uznanie, że sprawą tożsamą w tego rodzaju sprawach jest sprawa dotycząca tego samego wniosku, a nie sprawa dotycząca tego samego przedmiotu wnioskowanej formy pomocy. W. K. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") nie potwierdza, aby w toku postępowania administracyjnego uchybiono prawu w sposób uzasadniający uwzględnienie skargi. Odmowa przyznania pomocy w formie zasiłku celowego była następstwem uznania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., iż oczekiwana przez wnioskodawcę pomoc nie zmierza do zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, o której mowa w art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.; dalej: "ustawa"). Stanowisko organ odwoławczego w tym zakresie nie uchybia prawu. Uzasadniając powyższe Sąd wskazuje, iż zgodnie z art. 39 ust. 1 i 2 ustawy zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Ponadto Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy prawo do świadczeń pieniężnych z opieki społecznej przysługuje osobie gospodarującej samotnie, której dochód nie przekracza kwoty 477 zł. Jedynie w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobom gospodarującym samotnie o dochodach przekraczających wymienioną kwotę może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej tego kryterium dochodowego, który nie podlega zwrotowi (art. 41 pkt 1 ustawy). Przyznanie zatem zasiłku celowego, o którym mowa w art. 39 ust. 1 ustawy uzależnione jest od wysokości dochodu osiąganego przez osobę zainteresowaną; natomiast przyznanie świadczenia na podstawie art. 41 powołanej ustawy może nastąpić w szczególnie uzasadnionych przypadkach, nawet gdy osiągany dochód przekracza kryterium dochodowe. Odnosząc przedstawione wyjaśnienia do sprawy administracyjnej zakończonej zaskarżoną decyzją Sąd stwierdza, iż w toku postępowania administracyjnego ustalono, iż wniosek W. K. zmierza do przyznania świadczenia, które nie ma na celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby w rozumieniu art. 39 ust. 1 ustawy. Okoliczność ta wyklucza co do zasady możliwość przyznania zasiłku celowego, także na podstawie art. 41 ustawy, a więc w stosunku do osoby, która nie spełnia kryterium dochodowego. Kolegium wskazało, że ustawodawca dopuszcza wyjątkowo przyznanie pomocy w postaci specjalnego zasiłku celowego, w trybie art. 41 ust. 1 powołanej ustawy. Jednak przyznanie pomocy w formie zasiłku celowego, także na podstawie art. 41 ustawy, wymagało spełnienia warunku wynikającego z art. 39 ust. 1 ustawy, to jest istnienia niezbędnej potrzeby bytowej. Warunek ten nie został spełniony w odniesieniu do potrzeby opisanej przez wnioskodawcę. W. K. nie zawarł w skardze jakichkolwiek zarzutów, które odnosiłyby się do ustaleń i stanowiska zawartego w zaskarżonej decyzji. W tym stanie sprawy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło