I SA/Wa 1046/09

WyrokWSA w Warszawie2009-10-15

Skład orzekający: Emilia Lewandowska, Iwona Kosińska, Monika Nowicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym i nie doręczono jej decyzji, może skutecznie domagać się przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji?
Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania może złożyć jedynie strona postępowania, której doręczono decyzję i która uchybiła terminowi do jej zaskarżenia z przyczyn od niej niezależnych. Osoba, która nie brała udziału w postępowaniu i której nie doręczono decyzji, nie może skutecznie domagać się przywrócenia terminu, ponieważ bieg terminu do wniesienia odwołania nie rozpoczął się dla niej. W takiej sytuacji właściwym środkiem prawnym może być wznowienie postępowania.
Stan faktyczny
M.S. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody odmawiającej stwierdzenia nabycia przez Gminę S. własności nieruchomości. Minister Infrastruktury odmówił przywrócenia terminu, uznając, że M.S. nie jest stroną postępowania, ponieważ nie przysługuje jej prawo własności do spornych działek i nie brała udziału w postępowaniu. M.S. wniosła skargę do WSA, twierdząc, że została pozbawiona dojazdu do swoich działek i domu, co czyni ją stroną postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M.S. na postanowienie Ministra Infrastruktury.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędzia WSA Monika Nowicka Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2009 r. sprawy ze skargi M.S. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Minister Infrastruktury, postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r., nr [...], po rozpatrzeniu wniosku M.S., odmówił wnioskodawczyni przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...] odmawiającej stwierdzenia nabycia przez Gminę S. z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa własności nieruchomości, położonych w miejscowości S., stanowiących działki ewidencyjne nr [...] (KW nr [...]) oraz nr [...] (KW nr [...]). W uzasadnieniu postanowienia Minister Infrastruktury wskazał, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2008 r., działając na podstawie art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 972 ze zm.) odmówił stwierdzenia nabycia przez Gminę S. z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa własności opisanych wyżej nieruchomości. Odwołanie od tej decyzji złożyła M.S. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania Minister Infrastruktury wskazał, że z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy wynika, iż postępowanie prowadzone przez organ wojewódzki dotyczyło działki ewidencyjnej nr [...] oraz działki ewidencyjnej nr [...]. Działka nr [...] objęta jest księgą wieczystą nr [...], w której jako właściciele wpisani są J.T. i A.T.. Natomiast działka nr [...] objęta jest księgą wieczystą nr [...], w której jako właściciele wpisani są W.K., S.K., J.S., S.S., F.R., A.P., F.P., A.P. i F.P.. M.S. jest zaś właścicielką działki nr [...], która podzielona została na działki nr [...], nr [...] i nr [...]. Działki te przylegają do działki nr [...]. Organ zaznaczył, że zgodnie z art. 58 § 1 i § 2 kpa w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Pozytywne rozpatrzenie wniosku o przywrócenie terminu uzależnione jest od łącznego spełnienia czterech przesłanek określonych w powołanym przepisie: strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin, strona uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Minister Infrastruktury podkreślił, że prawo własności do działek objętych postępowaniem nie przysługuje M.S.. Jej interes prawny nie wynika z wniosku o przywrócenie terminu, ani też z odwołania. M.S. nie ma więc legitymacji strony w rozumieniu art. 28 kpa. Tym samym nie można rozpatrywać wniosku o przywrócenie terminu, bowiem z wniosku, o którym mowa w art. 58 § 1 kpa, może korzystać tylko strona, której organ doręczył decyzję (wyrok NSA z dnia 5 grudnia 1997 r., sygn. akt 1329/95, LEX nr 33684). Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła M.S. podnosząc, że Minister Infrastruktury bezzasadnie nie uznał jej za stronę i odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Zdaniem skarżącej jest ona stroną postępowania, bowiem na skutek decyzji Wojewody [...] została ona pozbawiona dojazdu do posiadanych działek i do domu. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję (postanowienie) z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji (postanowienia). Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W ocenie Sądu skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Na wstępie wskazać trzeba, że zgodnie z art. 58 § 1 i § 2 kpa w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Z brzmienia powołanego przepisu wynika zatem – jak słusznie zauważył Minister Infrastruktury w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia - że warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej jest łączne spełnienie określonych w tym przepisie przesłanek, tj. uprawdopodobnienie przez stronę, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, wniesienie prośby (wniosku) o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, dopełnienie czynności, dla której był przewidziany termin jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. W doktrynie podkreśla się natomiast, że uprawnionym do złożenia wniosku o przywrócenie terminu jest "zainteresowany". Pojęcie to nie oznacza osoby mającej (tylko) interes faktyczny w załatwieniu sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego, lecz osobę uczestniczącą w postępowaniu administracyjnym uprawnioną względnie zobowiązaną do dokonania czynności procesowej. Zainteresowanym w rozumieniu tego przepisu będą zatem uczestnicy postępowania (strony, uczestnicy na prawach strony i inni uczestnicy), którzy są "zainteresowani" przywróceniem im prawa do podjęcia pewnych czynności procesowych. Innymi słowy wniosek o przywrócenie terminu, o którym mowa w art. 58 § 1 kpa może złożyć podmiot uprawniony do dokonania określonej czynności procesowej, który nie dokonał tej czynności w określonym dla niego terminie. Oznacza to, że w przypadku uchybienia terminu do wniesienia odwołania, z wnioskiem o jego przywrócenie w trybie art. 58 § 1 kpa może wystąpić strona, która brała udział w postępowaniu i której organ doręczył decyzję, lecz która z przyczyn od siebie niezależnych nie mogła wnieść odwołania w terminie określonym w art. 129 § 2 kpa, zgodnie z którym odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustanie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie jest zaś możliwe, jeżeli z wnioskiem o przywrócenie terminu wystąpi podmiot, który nie brał udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji i któremu nie została doręczna stosowna decyzja. Wobec takiego podmiotu nie otwiera się bowiem bieg terminu do wniesienia odwołania, o którym mowa w powołanym art. 129 § 2 kpa. Podmiot ten nie może więc uchybić wskazanemu terminowi. Przy czym zaznaczyć trzeba, że strona, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu i dowiedziała się o wydaniu decyzji, gdy decyzja była już ostateczna, może wystąpić z wnioskiem o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. W świetle powyższego stwierdzić należy, że Minister Infrastruktury słusznie odmówił M.S. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2008 r. odmawiającej stwierdzenia nabycia przez Gminę S. z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa własności nieruchomości położonych w miejscowości S., stanowiących działki ewidencyjne nr [...] i nr [...]. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika bowiem, że M.S. nie brała udziału w postępowaniu zakończonym powyższą decyzją i decyzja ta nie została jej doręczona. Żadna ze stron postępowania przed organem pierwszej instancji nie wniosła ponadto odwołania od wskazanej decyzji, wobec czego stała się ona ostateczna. Oznacza to, że przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji nie było możliwe. Tym samym – zdaniem Sądu - zaskarżone postanowienie z dnia [...] maja 2009 r. jest zgodne z prawem i brak jest podstaw do uwzględnienia złożonej skargi. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło