I SA/Wa 1050/17

WyrokWSA w Warszawie2018-03-27

Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Elżbieta Lenart

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie przyznania zasiłku stałego, jeśli w tej samej sprawie zapadło już prawomocne rozstrzygnięcie?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., gdy sprawa, której dotyczy żądanie, została już wcześniej rozstrzygnięta prawomocnym orzeczeniem. W sytuacji tożsamości sprawy (ten sam podmiot i przedmiot) ponowne postępowanie jest niedopuszczalne.
Stan faktyczny
Skarżący M. S. złożył wniosek o przyznanie zasiłku stałego od 2003 r. Prezydent odmówił wszczęcia postępowania, powołując się na wcześniejsze rozstrzygnięcia dotyczące zasiłku stałego wyrównawczego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie o odmowie. Skarżący zarzucił, że nie zmieniły się warunki przyznania zasiłku. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Elżbieta Lenart po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przyznania i wypłaty zasiłku stałego oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] po rozpatrzeniu zażalenia M. S. na postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przyznania i wypłaty zasiłku stałego od [...] 2003 r. utrzymało w mocy powyższe postanowienie. W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan sprawy: Do [....] stycznia 2003 r. skarżącemu M. S. przysługiwało prawo do zasiłku stałego wyrównawczego, które zostało uchylone decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2003 r. z powodu przyznania mu przez ZUS prawa do renty. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją organu II instancji oraz wyrokami sądów administracyjnych. Aktualnie tego rodzaju świadczenie nie przysługuje, zostało zastąpione świadczeniem stałym. Postanowieniem Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2017 r. odmówiono wszczęcia postępowania w sprawie przyznania i wypłaty zasiłku stałego od [...] 2003 r. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył M. S. Rozpoznając zażalenie organ odwoławczy stwierdził, że art. 61a § 1 k.p.a. stanowi podstawę prawną do odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego m.in. w sytuacji, gdy kierowane do organu administracji publicznej żądanie jednostki dotyczy sprawy już wcześniej rozstrzygniętej. Taka sytuacja istnienie w przedmiotowej sprawie, gdyż sprawa dotycząca przyznania M. S. zasiłku stałego od [...] 2003 r. była już przedmiotem postępowania przed organami obu instancji, a także przed sądem administracyjnym. Na postanowienie SKO w [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył M. S. podnosząc, że nie zmieniły się warunki na podstawie których przyznano mu zasiłek w 2003 r. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przeprowadzając ocenę zgodności z prawem podjętych w sprawie rozstrzygnięć należy stwierdzić, że zaskarżone postanowieniem jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji nie naruszają przepisów prawa. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2017 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie przyznania i wypłaty M. S. zasiłku stałego od [...] 2003 r. Podstawą odmowy wszczęcia postępowania stanowił przepis art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postepowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23, dalej "k.p.a."). Przepis ten, obowiązujący od dnia 11 kwietnia 2011 r., został dodany ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postepowania administracyjnego i inne ustawy – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 6, poz. 18). Wskazany przepis stanowi podstawę do wydania przez organ administracji publicznej postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 k.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela poglądy doktryny i orzecznictwa, zgodnie z którymi wskazana w art. 61a k.p.a. druga – poza brakiem przymiotu strony u osoby żądającej wszczęcia postępowania – przesłanka odmowy wszczęcia postępowania – "z innych uzasadnionych powodów postepowanie nie może być wszczęte" – dotyczy sytuacji, w których sprawa nie podlega załatwieniu w formie decyzji, uprawnienia bądź obowiązki wynikają z mocy samego prawa, brak przepisu stanowiącego podstawę materialnoprawną do wydania decyzji, gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie (W.Chróścielewski: Zmiany w zakresie przepisów kodeksu postepowania administracyjnego i prawa o postepowaniu przed sądami administracyjnymi, które weszły w życie w 2011 r., artykuł ZNSA2011/4/9-25, LEX 135465/4, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 13 grudnia 2011r,. II SA/Ol 89311, LEX nr 1084438). Postanowienie merytorycznego rozstrzygnięcia w przedmiocie żądania. Na gruncie przedmiotowej sprawy, organy orzekające obu instancji za inną przyczynę uzasadniającą odmowę wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku skarżącego uznały fakty, iż w tej samej sprawie toczyło się już postepowanie i kwestia przyznania M. S. prawa do zasiłku była już przedmiotem rozpoznania. Niewątpliwie ostateczność decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2003 r. o odmowie przyznania zasiłku stałego wyrównawczego wywołała taki skutek, że zamknęła organowi możliwość wszczęcia kolejnego postępowania w tej samej sprawie. Należy tym samym uznać, że w przedmiotowym postępowaniu mamy do czynienia z tożsamością sprawy – dotyczy ona bowiem tego samego podmiotu, jak i przedmiotu, co wydana ww. decyzja Prezydenta. Jakkolwiek ww. rozstrzygnięcie dotyczyło zasiłku stałego wyrównawczego, a skarżący obecnie domaga się zasiłku stałego, to należy wskazać, iż uchwalona w dniu 12 marca 2004 r. ustawa o pomocy społecznej, która zaczęła obowiązywać od dnia 1 maja 2004 r. wprowadziła pojęcie "zasiłku stałego" zastępując tym samym formę pomocy znaną wcześniej jako "zasiłek stały wyrównawczy". Skoro więc wniosek [...] stycznia 2017 r. był w istocie tym samym żądaniem, w przedmiocie którego została już wydana w dniu [...] marca 2003 r. decyzja utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], a następnie była przedmiotem oceny przez sądy administracyjne, to słusznie zatem organy obu instancji stwierdziły, że ponowne prowadzenie postępowania w sprawie przyznania zasiłku stałego za okres od [...] 2003 r. jest niedopuszczalne i brak jest podstaw do orzekania w tym przedmiocie za następne lata. Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, że organy prawidłowo oceniły stan faktyczny sprawy i wydały rozstrzygnięcia odpowiadające prawu. Wobec słuszności zastosowania przez organy pierwszej instancji art. 61a § 1 k.p.a., organ odwoławczy zasadnie zastosował art. 138 § 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie. W konsekwencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718), oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło