I SA/Wa 1055/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-08-09
Skład orzekający: Aneta Żak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przesłanki wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych mogą obejmować postulaty de lege ferenda dotyczące reparacji wojennych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może być uwzględniony na podstawie postulatów de lege ferenda dotyczących reparacji wojennych. Obowiązek ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego dotyczy wszystkich osób posiadających dochody, z których możliwe jest wygospodarowanie środków na pokrycie tych kosztów, a nie tylko osób z nadwyżką finansową. Wnioskodawca musi wykazać, że poniesienie kosztów spowoduje uszczerbek w jego utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
Wnioskodawca M. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych od skargi na decyzję Ministra Skarbu Państwa odmawiającą potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami RP. Wnioskodawca podał, że utrzymuje się z żoną z emerytur i rent, a ich majątek stanowią dom i działka budowlana. Argumentował, że reparacje wojenne otrzymane przez Polskę powinny stanowić podstawę do zwolnienia repatriantów z opłat.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy M. M. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. M., A. M., M. P. i J. R. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na sądowe wezwanie skierowane do M. M., A. M., M. P. i J. R. do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego w wysokości 200 zł od skargi tych osób na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] kwietnia 2012 r. w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP, w dniu [...] czerwca 2012 r. M. M. uiścił należy wpis od skargi, a następnie, wnioskiem z dnia [...] lipca 2012 r., wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wniosku o prawo pomocy (PPF) wnioskodawca podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, a jedynymi składnikami jego majątku są dom o powierzchni użytkowej [...] m2 oraz działka budowana – [...] m2. Oświadczył ponadto, że utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł, zaś jego żona osiąga dochody z emerytury w wysokości [...] zł oraz renty – [...] zł, co łącznie daje dochód w wysokości [...] zł. Uzasadniając wniosek skarżący wskazał, że z uwagi na to, że za ujemne skutki (repatriacja) drugiej wojny światowej Polska otrzymała reperacje, należałoby rozważyć, czy nie stanowi to podstawy do zwolnienia repatriantów z wszelkich opłat związanych z wykonywaniem czynności cywilnoprawnych związanych z przesiedleniem ludności.
Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje:
W świetle art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej jako: p.p.s.a.), warunkiem przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym jest wykazanie przez wnioskodawcę, że nie jest on stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Okoliczności przedstawione przez M. M. we wniosku o prawo pomocy nie dają podstaw do stwierdzenia, że poniesienie przez niego kosztów postępowania w sprawie której dotyczy ten wniosek spowoduje uszczerbek, o którym stanowi powołany powyżej przepis. Wysokość środków zasilających budżet domowy skarżącego przekracza minimalne wynagrodzenie za pracę i służy do utrzymania dwóch osób, co w sytuacji, gdy wnioskodawca nie wykazał np. konieczności aktualnego ponoszenia wydatków, które muszą być taktowane priorytetowo wobec wydatków związanych z prowadzonym procesem, pozwala przyjąć, że istnieje możliwość uwzględnienia kosztów tego procesu w budżecie domowym. Zważywszy, że skarżący posiada stałe źródło dochodów oraz majątek nieruchomy uprawnione jest stanowisko, że skarżący posiada zdolność do samodzielnego pokrycia kosztów wszczętego postępowania sądowoadministracyjnego, które z uwagi na uiszczenie wpisu od skargi sprowadzać się będą – w zależności od przebiegu sprawy - do kosztów ewentualnych zażaleń, wpisu od skargi kasacyjnej lub opłat kancelaryjnych, a wysokość tych opłat każdorazowo nie przekroczy 100 zł.
Stwierdzenie, że poniesienie kosztów postępowania nie przekracza możliwości finansowych wnioskodawcy i nie sprowadzi na niego zagrożenia, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., uzasadnia odmowę uwzględnienia wniosku o zwolnienie strony od kosztów postępowania. Wynikający z art. 199 p.p.s.a. obowiązek ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie nie dotyczy bowiem wyłącznie osób posiadających nadwyżkę środków finansowych. Obejmuje on wszystkie osoby posiadające jakiekolwiek dochody z których możliwe jest wygospodarowanie środków na pokrycie kosztów postępowania.
Uwagi strony dotyczące zasadności rozważenia, czy otrzymane przez Polskę reparacje wojenne nie uzasadniają zwolnienia repatriantów z wszelkich opłat z czynności cywilnoprawnych związanych z przesiedleniem ludności potraktować należy zaś nie inaczej, niż w kategorii skierowanego do ustawodawcy postulatu de lege ferenda. W świetle obowiązujących przepisów stanowisko skarżącego nie stanowi uprawionej podstawy do uwzględnienia wniosku o prawo pomocy, a obowiązek ponoszenia kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadminstracyjnym nie jest tożsamy z obowiązkiem ponoszenia opłat z tytułu dokonywanych czynności cywilnoprawnych.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło