I SA/Wa 1076/05

WyrokWSA w Warszawie2005-09-01

Skład orzekający: sędzia WSA Elżbieta Lenart, sędzia NSA Ewa Dzbeńska, asesor WSA Maria Tarnowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie uchwały rady powiatu nakładające na samorząd województwa obowiązek zwrotu mienia w przypadku likwidacji przekazanej placówki, podjęte na podstawie art. 11 ustawy o zmianie ustawy o systemie oświaty, jest zgodne z prawem?
Ratio decidendi
Uchwała rady powiatu w części dotyczącej obowiązku zwrotu mienia przez samorząd województwa w przypadku likwidacji przekazanej placówki jest nieważna, ponieważ została podjęta bez podstawy prawnej. Przepisy ustawy o zmianie ustawy o systemie oświaty nie przewidują możliwości nałożenia takiego obowiązku przez radę powiatu, a tryb przekazania mienia powinien być określony w porozumieniu między zarządami województwa i powiatu.
Stan faktyczny
Samorząd Województwa złożył skargę na uchwałę Rady Powiatu C. dotyczącą przekazania Ośrodka w G. samorządowi województwa. Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności § 1 ust. 2 uchwały, który nakładał na samorząd województwa obowiązek zwrotu mienia w przypadku likwidacji ośrodka. Skarżący argumentował, że przepis ten został podjęty bez podstawy prawnej i jest sprzeczny z ustawą. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa okazało się bezskuteczne.
Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono nieważność uchwały Rady Powiatu C. z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w części obejmującej § 1 ust. 2. 2. Stwierdzono, że zaskarżona uchwała w części określonej w punkcie 1 nie podlega wykonaniu. 3. Zasądzono od Powiatu C. na rzecz Samorządu Województwa [...] kwotę 300 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Lenart sędzia NSA Ewa Dzbeńska asesor WSA Maria Tarnowska (spr.) Protokolant Bożena Dąbkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi Samorządu Województwa [...] na uchwałę Rady Powiatu C. z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały 1. stwierdza nieważność uchwały Rady Powiatu C. z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w części obejmującej § 1 ust. 2; 2. stwierdza, że zaskarżona uchwała w części określonej w punkcie 1 nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Powiatu C. na rzecz Samorządu Województwa [...] kwotę 300zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Rada Powiatu C. uchwałą nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. w sprawie przekazania [...] Ośrodka [...] w G. samorządowi województwa [...], podjętą na podstawie art. 11 ustawy z dnia 27 czerwca o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 137, poz. 1304), w § 1 ust. 1 uchwaliła przekazać z dniem 31 grudnia 2004 r. [...] Ośrodek [...] w G. samorządowi województwa [...] wraz z mieniem powiatowym, będącym we władaniu [...] O [...] w G., natomiast w ust. 2 uchwaliła, że: " W przypadku likwidacji przekazanego zgodnie z ust. 1 [...] Ośrodka [...] w G. samorząd województwa [...] obowiązany jest zwrócić powiatowi c. mienie otrzymane na podstawie ust. 1." Wykonanie uchwały § 2 powierzył Zarządowi Powiatu. W uzasadnieniu uchwały podano, art. 11 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 137, poz. 1304) stanowi, że w terminie do dnia 31 grudnia 2004 r. samorząd województwa przejmuje prowadzenie szkół i placówek mających znaczenie co najmniej regionalne, przejętych z dniem 1 stycznia 1999 r. przez samorząd powiatowy, jeżeli rada powiatu podejmie uchwałę o przekazaniu tych szkół i placówek samorządowi województwa wraz z mieniem powiatowym, będącym we władaniu przekazywanych szkół i placówek, przy czym uchwała może zostać podjęta, jeżeli kurator wyrazi pozytywną opinię o co najmniej regionalnym charakterze szkół i placówek wymienionych w projekcie uchwały. W roku szkolnym [...] struktura uczniów [...] O [...] w G. wskazuje, że ośrodek ten spełnia funkcję placówki co najmniej regionalnej. Skargę na uchwałę Rady Powiatu C. z dnia [...] listopada 2004 r. w sprawie przekazania [...] Ośrodka [...] w G. samorządowi województwa [...], na podstawie art. 87 ustawy o samorządzie powiatowym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył Samorząd Województwa [...], domagając się stwierdzenia nieważności § 1 ust. 2 uchwały z dnia [...] listopada 2004 r., jako niezgodnej z prawem. Skarżący podniósł, że podstawę do podjęcia uchwały z dnia [...] listopada 2004 r. stanowił art. 11 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw (...), którego ust. 1 stanowi podstawę do przejęcia przez radę powiatu uchwały wyłącznie w sprawie przekazania placówki wraz mieniem powiatowym będącym we władaniu przekazywanej placówki, natomiast ust. 4 dotyczy określenia trybu przekazania placówki w porozumieniu zawartym pomiędzy zarządem województwa i zarządem powiatu. Przepisy te nie przewidują możliwości żądania przez samorząd powiatowy zwrotu przekazanego mienia, ani możliwości określenia przez samorząd powiatowy warunków, na jakich przekazywana jest placówka wraz z mieniem. Ust. 2 zaskarżonej uchwały przyjęty został bez podstawy prawnej i pozostaje w sprzeczności z art. 11 ustawy. Samorząd Województwa [...] wystąpił w dniu 18 lutego 2005 r. do Rady Powiatu C. z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, które zostało dokonane przez przyjęcie § 1 ust. 2 zaskarżonej uchwały. Wezwanie to okazało się bezskuteczne, Rada Powiatu C. nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę Samorządu Województwa [...] Rada Powiatu C. wniosła o odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), a z ostrożności procesowej - o oddalenie skargi. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę stwierdzono, że złożenie skargi przez skarżącego było przedwczesne - nastąpiło z obrazą art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (...). Ponadto, wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zostało złożone dnia 21 lutego 2005 r., a zatem termin do jego rozpatrzenia upływał dnia 21 kwietnia 2005 r., a skoro skarga został złożona dnia 20 kwietnia 2005 r., to oznacza, że skarga została złożona przedwcześnie; procesowa możliwość złożenia skargi istniała dopiero od dnia 22 kwietnia 2005 r. Zdaniem Rady Powiatu skarżący nie wskazał, jaki interes prawny lub uprawnienie Samorządu Województwa [...] zostały naruszone zaskarżoną uchwałą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga jest zasadna, dokonując kontroli zaskarżonej uchwały Sąd uznał, że zaskarżona uchwała Rady Powiatu C. z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w części obejmującej § 1 ust. 2 - jest nieważna. Dnia [...] listopada 2004 r. Rada Powiatu C. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie przekazania [...] Ośrodka [...] w G. Samorządowi Województwa [...], w następującym brzmieniu: "Na podstawie art. 11 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 137, poz. 1304) Rada Powiatu uchwala, co następuje: § 1 1. Przekazuje się z dniem 31 grudnia 2004 roku [...] Ośrodek [...] w G. samorządowi województwa [...] wraz z mieniem powiatowym, będącym we władaniu [...] O [...] w G. 2. W przypadku likwidacji przekazanego zgodnie z ust. 1 [...] Ośrodka [...] w G. samorząd województwa [...] obowiązany jest zwrócić powiatowi c. mienie otrzymane na podstawie ust. 1. § 2 Wykonanie uchwały powierza się Zarządowi Powiatu. § 3 Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia." Stosownie do art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 137, poz. 1304), w terminie do dnia 31 grudnia 2004 r. samorząd województwa przejmuje prowadzenie szkół i placówek mających znaczenie co najmniej regionalne, przejętych z dniem 1 stycznia 1999 r. przez samorząd powiatowy, jeżeli rada powiatu podejmie uchwałę o przekazaniu tych szkół i placówek samorządowi województwa z mieniem powiatowym, będącym we władaniu przekazywanych szkół i placówek, natomiast stosownie do ust. 4 tego artykułu, tryb przekazania szkół i placówek, o których mowa w ust. 1, określa porozumienie zawarte między zarządem województwa i zarządem powiatu. Przytoczone wyżej przepisy wskazują, że ust. 1 uchwały Rady Powiatu C. z dnia [...] listopada 2004 r. podjęty został w oparciu o obowiązujący przepis prawa, natomiast ust. 2 tej uchwały - podjęty został bez podstawy prawnej. Jeśli zatem rada powiatu podejmie uchwałę o przekazaniu szkół i placówek, o których mowa w art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty (...) samorządowi województwa wraz z mieniem powiatowym, to tryb przekazania tych szkół i placówek zostanie określony w porozumieniu między zarządem województwa i zarząd powiatu. W art. 11 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw (...) nie ma regulacji, która dawałaby możliwość radzie powiatu samodzielnie nałożyć na samorząd województwa obowiązek określonego działania (zwrócić powiatowi c. mienie otrzymane na podstawie ust. 1 uchwały). Zgodnie z art. 87 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592, z późn. zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ powiatu w sprawie z zakresu działania administracji publicznej, może, po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia, zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego; w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się przepisy o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym. Stosownie do art. 35 § 3 kpa, załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy. Zbadanie podstawy prawnej § 1 ust. 2 uchwały Rady Powiatu C. z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w sprawie przekazania [...] Ośrodka [...] w G. samorządowi województwa [...], a zatem sprawdzenie, czy art. 11 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 137, poz. 1304) daje podstawę do uchwalenia § 1 ust. 2 zaskarżonej uchwały Rady Powiatu C. z dnia [...] listopada 2004 r. - nie jest sprawą szczególnie skomplikowaną, i powinno nastąpić w ciągu 30 dni. Jednakże, Rada Powiatu C. nie załatwiła tej sprawy ani w terminie 30 dni, ani 60 dni - jako sprawy szczególnie skomplikowanej, ani nie rozstrzygnęła jej do dnia wydania niniejszego orzeczenia. Należy zatem uznać, że wezwanie Rady Powiatu C. przez Samorząd Województwa [...] do usunięcia naruszenia prawa było bezskuteczne, i uprawniało zaskarżenie uchwały do sądu administracyjnego. Interes prawny skarżącego nie budzi wątpliwości - Rada Powiatu C. uchwałą z dnia [...] listopada 2004 r. ograniczyła prawo Samorządu Województwa [...] do przekazanego uchwałą mienia - bez żadnej podstawy prawnej. Skoro zatem § 1 ust. 2 uchwały Rady Powiatu C. z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w sprawie przekazania [...] Ośrodka [...] w G. samorządowi województwa [...] podjęty został bez upoważnienia ustawowego, o czym stanowi art. 156 § 1 pkt 2 kpa, należy stwierdzić, że powyższe uchybienia są na tyle istotne, że musiały skutkować uwzględnieniem skargi i stwierdzeniem nieważności zaskarżonej uchwały w tej części. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (...), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania na rzecz skarżącego Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (...).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło