I SA/Wa 1076/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie WSA Magdalena Durzyńska (spr.) WSA Przemysław Żmich Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2016 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania za nieruchomość oddala skargę Decyzją [...] nr [...] z dnia [...].04. 2016 r. działając na podstawie art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm. dalej jako kpa) oraz art. 9 a i art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm. dalej jako ustawa/ugn), po rozpatrzeniu odwołania T. W. (dalej jako skarżący) Wojewoda [...] (dalej jako organ) utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. odmawiającą przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] róg [...], o pow. [...] m2 ozn. hip. nr [...], wchodzącą obecnie w skład działek ewidencyjnych nr [...],[...],[...] i [...] z obrębu [...]. W uzasadnieniu ww decyzji wskazano, iż stanowiąca własność G. i I. małż. J. nieruchomość położona w [...] przy ul. [...] róg [...], o pow. [...] m2 ozn. hip. nr [...] została objęta działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279 – dalej jako dekret). Z dniem wejścia w życie dekretu (21 listopada 1945 r.) grunty nieruchomości [...], w tym grunty przedmiotowej nieruchomości, przeszły na własność gminy [...], a od 1950 r. na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. Nr 14, poz. 130) na własność Skarbu Państwa. Aktualnie grunt ww nieruchomości wchodzi w skład działek ewidencyjnych' nr [...],[...],[...] i [...] z obrębu [...], będących własnością Miasta [...]. Pismem z dnia 31 lipca 2013 r. T. W. jako spadkobierca poprzednich właścicieli nieruchomości wniósł o ustalenie odszkodowania za ww nieruchomość. Decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. Prezydent [...] powołując się na treść art. 215 ust. 2 ustawy odmówił przyznania odszkodowania na rzecz wnioskodawcy, uznając iż ww nieruchomość przy ul. [...] róg [...] nie spełnia drugiej z przesłanek przewidzianych w tymże art. 215 ust. 2 ugn. Stanowi on, że przepisy ustawy dotyczące odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości stosuje się odpowiednio m.in. do działki, która przed dniem wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu 5 kwietnia 1958 r. Organ podał, że w sprawie nie wykazano aby pozbawienie faktycznej możliwości władania nieruchomością nastąpiło po dniu 5 kwietnia 1958 r. W tym zakresie organ, za organem I instancji wskazał, iż zgodnie ogólnym planem zabudowania [...] zatwierdzonym przez Ministerstwo Robót Publicznych w dniu 11.08.1931 r. nieruchomość położona przy ul. [...] róg [...] ozn. nr hip. [...] znajdowała się w strefie III, w której obowiązywała zabudowa grupowa o 3 kondygnacjach oraz 30% powierzchni zabudowania – a zatem mogła być przed dniem wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne. Analizując przesłankę utraty faktycznej możliwości władania nieruchomością organ ustalił, że teren nieruchomości w części stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...] przed 5 kwietnia 1958r. przeznaczony został pod budowę budynku mieszkalnego przy ul. [...], na części stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] ustanowione zostało podwórze ww. budynku mieszkalnego, działka nr [...] stanowi drogę - ulicę [...], zaś działka nr [...] stanowi ulicę [...]. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przywołano znajdującą się w aktach sprawy dokumentację, wg której były właściciel został pozbawiony możliwości władania sporną nieruchomością przed datą określoną w ustawie. Wskazano tu np. na protokół z dokonanej kontroli i sprawdzenia przewodów kominowych sporządzony przez J. B. - Mistrza Kominiarskiego z dnia 23 września 1957 r.; sprawozdanie z dnia [...] września 1957 r. nr [...] (stan wykończeniowy) dotyczące sprawdzenia przewodów dymowych, spalinowych i wentylacyjnych oraz połączeń palenisk z przewodami w budynku mieszkalnym przy ul. [...]; protokół z odbioru instalacji elektrycznej z dnia 25 października 1957 r., protokół z odbioru technicznego wewnętrznych instalacji gazowych w budynku przy ul. [...] z dnia 21 września 1957 r.; protokół z odbioru rewizyjnego urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych w przedmiotowym budynku z dnia 30 października 1957 r., zawiadomienie Miejskiego Zarządu Budynków Mieszkalnych nr [...] znak [...] z dnia 6 listopada 1957 r. o przyjęciu budynku do eksploatacji a także dane dotyczące dat pierwszych meldunków w budynku wybudowanym na ww gruncie zgodnie z planem. Organ powołał jeszcze inne dokumenty i uznał, że nie ma wątpliwości co do tego, że nieruchomość objęta wnioskiem o odszkodowanie nie spełnia jednej z przesłanek określonych w art. 215 ust. 2 ugn - gdyż z dniem rozpoczęcia robót budowlanych na terenie przedmiotowej nieruchomości tj. 1 lipca 1956 r. nastąpiła faktyczna utrata możliwości władania przedmiotowym gruntem przez dawnych właścicieli. Na poparcie swoich twierdzeń organ wskazał dodatkowo na metrykę ulicy [...] nr [...] budowanej w 1956 r. a także na mapę inwentaryzacyjną, na której zaznaczona jest istniejąca już ul. [...] i w konsekwencji uznał, że teren całej ww nieruchomości hipotecznej został przejęty pod inwestycje przed 5 kwietnia 1958 r. co musiało skutkować odmową przyznania odszkodowania za przedmiotowy grunt. W skardze skierowanej do tut. Sądu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji ze względu na złą interpretację prawa materialnego tj. art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - poprzez przyjęcie, że utrata władztwa nad przedmiotową nieruchomością nastąpiła przed datą 05.04.1958 r. W skardze sformułowano też wniosek o wydanie decyzji przyznającej skarżącemu prawo do odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. W uzasadnieniu skargi zarzucono, że w ustawie chodzi o faktyczne przejecie władztwa, a nie o objecie w posiadanie w rozumieniu dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. W tym zakresie skarżący wskazał, że organ nie przedłożył w sprawie żadnych dokumentów pierwotnych potwierdzających swoje twierdzenie tj. wstępnej lokalizacji inwestycji, decyzji o lokalizacji szczególnej i przekazania terenu Spółdzielni Mieszkaniowej [...], zaświadczenia lokalizacyjnego, przekazania nieruchomości uprawnionemu użytkownikowi, czy też protokołu przekazania terenu pod budowę uprawnionemu inwestorowi a także nie określił inwestora jak również nie wskazał kiedy inwestor wszedł na plac budowy. Zarzucił dalej, że przeznaczenie części nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego na cele użyteczności publicznej nie wyłączało możliwości przyznania byłemu właścicielowi prawa własności czasowej ( wieczystej dzierżawy ) na podstawie art. 7ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Badając sprawę w ramach art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2014 r. poz. 1647) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego a jej uzasadnienie spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 kpa. W działaniu organu Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Sąd podziela argumentację przytoczoną przez organ oraz ustalenia faktyczne i ocenę prawną, jakiej dokonano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podstawę prawną w sprawie stanowił art. 215 ugn. Zgodnie z ust. 2 tego art. przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczące odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości stosuje się odpowiednio do domu jednorodzinnego, jeżeli przeszedł on na własność państwa po dniu 5 kwietnia 1958 r., oraz do działki, która przed dniem wejścia w życie dekretu wymienionego w ust. 1 mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu 5 kwietnia 1958 r. Przesłanki określone w art. 215 ust. 2 ugn muszą być spełnione łącznie. Faktyczna możliwość władania, o której mowa w art. 215 ust. 2 ugn odnosi się do stanu faktycznego, tzn. takiego, w którym poprzedni właściciel lub jego następcy prawni mogli korzystać z nieruchomości. Możliwość władania nieruchomością to nie tylko efektywne z niej korzystanie, lecz także sama tylko możliwość takiego korzystania, choćby władający nie czynił z niej użytku (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2006 r. sygn. I SA/Wa 2138/05 LEX nr 219405, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 marca 1998 r. sygn. IV SA 311/96 LEX nr 45948). W przedmiotowej sprawie sporna nieruchomość została objęta działaniem dekretu a jednocześnie jej właściciele nie zostali pozbawieni możliwości władania dopiero po dniu 5 kwietnia 1958 r. gdyż jak wynika wprost a materiału dowodowego, objęta postępowaniem działka została przeznaczona pod budowę powstającego w latach siedemdziesiątych osiedla a budynek na niej wybudowany został zasiedlony już w 1977r. Okoliczności tej strona skarżąca nie kwestionuje. Stąd bez znaczenia dla wyniku sprawy pozostaje kwestia daty decyzji lokalizacyjnych czy też daty faktycznego przekazania ww terenu pod budowę skoro wymieniony w decyzji organu budynek wraz z infrastrukturą towarzyszącą ( w tym drogami) został wybudowany niewątpliwie przed 1977r. ( o czym świadczą niezakwestionowane co do prawdziwości dokumenty potwierdzające kontrolę urządzeń technicznych w nich zainstalowanych). Korzystanie z ww budynku wymagało przy tym odpowiedniego areału stanowiącego obszar niezbędny do prawidłowej eksploatacji oraz pod konieczne ciągi komunikacyjne. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego argumentacja organów administracji jest zatem prawidłowa. Z okoliczności sprawy wynika bowiem, że przedwojenny właściciel nieruchomości nie mógł z niej korzystać po 1 kwietnia 1958r. gdyż została ona wcześniej zabudowana budynkiem mieszkalnym (i zasiedlona). Zresztą samego faktu ani daty samej budowy strojna skarżąca nie kwestionuje. W tym stanie rzeczy zarzuty skargi są nieuzasadnione i skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ppsa.