I SA/Wa 1096/08
WyrokWSA w Warszawie2008-11-05
Skład orzekający: Joanna Skiba, Emilia Lewandowska, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo zawiesił postępowanie w sprawie podziału nieruchomości, opierając się na przepisach ustawy o gospodarce nieruchomościami, podczas gdy wnioskodawca powoływał się na przepisy ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zawieszenie postępowania w sprawie podziału nieruchomości było przedwczesne, ponieważ organ nie ustalił właściwego trybu postępowania. Wniosek Spółdzielni dotyczył wydania postanowienia opiniującego wstępny projekt podziału, a nie zatwierdzenia podziału. Organ nie zbadał, czy podział miał nastąpić w trybie zgodnym z planem miejscowym, czy też w trybie szczególnym (np. na podstawie decyzji o warunkach zabudowy lub przepisów ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych). Niewłaściwe zastosowanie art. 94 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowiło istotne naruszenie przepisów.Stan faktyczny
Spółdzielnia złożyła wniosek o wydanie postanowienia opiniującego wstępny projekt podziału działki. Prezydent Miasta W. zawiesił postępowanie, uznając, że wniosek został złożony po wyłożeniu projektu planu miejscowego do publicznego wglądu, co uzasadnia zawieszenie na podstawie art. 94 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało to postanowienie w mocy. Spółdzielnia zaskarżyła postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych i brak wykazania niemożności podziału w trybie art. 95 ustawy o gospodarce nieruchomościami.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta W., stwierdzając jednocześnie, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba Sędziowie: Sędzia WSA Emilia Lewandowska Asesor WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2008 r. sprawy ze skargi [...] Spółdzielni [...] w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Prezydenta Miasta W. z dnia [...] marca 2008 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpoznaniu zażalenia [...] Spółdzielni [...] w W., postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r., nr [...] utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta W. z dnia [...] marca 2008 r., nr [...] o zawieszeniu postępowania w sprawie podziału działki nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] ha, położonej w W. przy ul. [...].
Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy.
Prezydent Miasta W., po rozpatrzeniu wniosku [...] Spółdzielni [...] w W., postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. zawiesił postępowanie w sprawie podziału działki nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] ha, położonej w W. przy ul. [...], do czasu uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu Parku [...], nie dłużej niż na 6 miesięcy licząc od dnia złożenia wniosku o podział. W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniach od 7 stycznia do dnia 7 lutego 2008 r. był wyłożony do publicznego wglądu projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Park [...]. Dnia 21 lutego 2008 r. upłynął termin składania uwag do projektu planu. Wobec tego, że wniosek o podział nieruchomości Spółdzielnia złożyła po terminie wyłożenia projektu planu miejscowego do publicznego wglądu, w oparciu o art. 94 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), to organ uznał, że postępowanie należało zawiesić na okres nie dłużej niż 6 miesięcy.
Od powyższego postanowienia [...] Spółdzielnia [...] w W. wniosła zażalenie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r. utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta W. z dnia [...] marca 2008 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 93 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. W razie braku tego planu stosuje się przepisy art. 94. W oparciu zaś o art. 94 ust. 2 tej ustawy, jeżeli wniosek o podział został złożony: 1) po upływie 6 miesięcy, licząc od dnia podjęcia przez gminę uchwały o przystąpieniu do sporządzenia planu miejscowego, lub 2) po wyłożeniu projektu planu miejscowego do publicznego wglądu, to postępowanie w sprawie podziału nieruchomości zawiesza się do czasu uchwalenia planu miejscowego, jednak nie dłużej, niż na okres 6 miesięcy, licząc od dnia złożenia wniosku o podział. Kolegium zauważyło, że w niniejszej sprawie projekt planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego obszaru Parku [...] został wyłożony do publicznego wglądu od 7 stycznia 2008 r., natomiast z wnioskiem o podział nieruchomości Spółdzielnia wystąpiła w dniu 29 lutego 2008 r. Zatem organ pierwszej instancji nie miał innej możliwości jak tylko zawiesić niniejsze postępowanie, co wynika wprost z przepisów ustawy.
Od postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2008 r. [...] Spółdzielnia [...] w W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie domagając się uchylenia postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. i poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta W. Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa, a w szczególności przepisu art. 41 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.), poprzez nieuwzględnienie przepisów szczególnych oraz niewykazanie przez organ, że nie jest możliwe dokonanie podziału nieruchomości w trybie art. 95 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. W uzasadnieniu Spółdzielnia podniosła, że wniosek o podział działki nr [...] został złożony przez [...] Spółdzielnię [...] na podstawie przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych. Art. 41 ust. 2 tej ustawy nałożył bowiem na spółdzielnie obowiązek wydzielenia pod budynkami działki lub działek mających cechy działek budowlanych. Skoro przepis ten stanowi, że podział nieruchomości może nastąpić niezależnie od istnienia i ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to nie ma potrzeby badania zgodności projektowanego podziału z miejscowym planem, co za tym idzie, nie ma potrzeby zawieszania postępowania do czasu uchwalenia tego planu. Skarżąca zauważyła, że przepisy ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych są przepisami szczególnymi w stosunku do przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i w świetle tych przepisów powinien być rozpatrzony wniosek o podział nieruchomości. Jednocześnie Spółdzielnia podała, że w dacie wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania dla przedmiotowej nieruchomości obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Miasta W., zatwierdzony Uchwałą Nr [...] Rady Miasta z dnia 28 września 1992 r. (Dz. Urz. Woj. Warszawskiego Nr 15 z dnia 15 października 1992 r.), zatem postępowanie w sprawie podziału nieruchomości winno nastąpić w oparciu o ten plan. Ponadto skarżąca zauważyła, że zawieszenie postępowania w sprawie wstępnego projektu podziału nieruchomości, w sytuacji gdy gmina ogłosiła o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przed złożeniem wniosku o podział nieruchomości, możliwe jest tylko w wypadku wykazania przez organ administracji publicznej prowadzący postępowanie, iż nie jest możliwe dokonanie podziału nieruchomości w trybie art. 95 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Nie jest bowiem wykluczone, że podziału działki można dokonać nie na podstawie art. 93 i 94 ustawy, ale właśnie na podstawie art. 95.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie i jednocześnie podtrzymało stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest uzasadniona, choć z innych względów, niż w niej podniesione.
W ocenie Sądu zawieszenie przez Prezydenta Miasta W. postępowania w sprawie podziału działki nr [...], położonej w W. przy ul. [...] było przedwczesne.
Należy bowiem zauważyć, że wniosek Spółdzielni z dnia 29 lutego 2008 r. dotyczył wydania przez Prezydenta Miasta W. postanowienia opiniującego przedłożony przez wnioskodawcę wstępny projekt podziału przedmiotowego gruntu.
Tymczasem jak wynika z treści postanowienia organu pierwszej instancji, w szczególności podstawy prawnej i osnowy tego aktu Prezydent Miasta W. zawiesił postępowanie podziałowe, a nie poprzedzające je postępowanie opiniodawcze.
Sąd zwraca również uwagę, że zgodnie z art. 93 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (dalej ugn) zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego, z wyjątkiem podziałów, o których mowa w art. 95, opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. W przypadku podziału nieruchomości położonej na obszarze, dla którego brak jest planu miejscowego, opinia dotyczy spełnienia warunków, o których mowa w art. 94 ust. 1.
Z przepisu tego wynika, iż na postępowanie opiniodawcze o którym mowa w art. 93 ust. 4 ugn składają się dwa tryby. W pierwszym trybie ocenia się zgodność przedłożonego przez stronę wstępnego projektu podziału z ustaleniami planu miejscowego. W drugim zaś (gdy plan miejscowy nie obowiązuje) zgodność wstępnego projektu podziału z: 1) przepisami odrębnymi (np. z przepisami techniczno- budowlanymi, z zakresu ochrony środowiska, czy ochrony zabytków); 2) ostateczną (wykonalną) decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu – jeżeli taka decyzją zostanie w sprawie przedłożona.
Za naruszające w sposób istotny treść art. 94 ust. 2 ugn w związku z art. 7, 77 § 1 i art. 80 KPA należało zatem uznać zawieszenie od razu postępowania podziałowego, bez uprzedniego wyjaśnienia, w jakim z wyżej wymienionych trybów Spółdzielnia domaga się wydania opinii w formie postanowienia. Uszło uwadze organów obu instancji, że jako załącznik do wniosku o wydanie postanowienia opiniującego proponowany podział powołano "prawomocne decyzje o warunkach zabudowy" (brak takich decyzji w przedłożonych Sądowi aktach sprawy), co sugerowało by, że skarżąca domaga się wydania opinii w drugim z wyżej wymienionych trybów.
Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu nierozpatrzenia wniosku Spółdzielni z dnia 29 lutego 2008 r. w trybie art. 41 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (dalej usm) Sąd zauważa, że ów wniosek nie zawierał takiej podstawy prawnej, a jego treść nie wskazywała na tego rodzaju podział. Przeciwnie, skoro we wniosku Spółdzielnia domagała się wydania postanowienia opiniującego podział, załączyła wstępny projekt podziału i nie wskazała celu dokonania podziału, to organy nie mogły przyjąć, że skarżąca wnosi o zatwierdzenie podziału niezależnie od ustaleń planu miejscowego.
Sąd zwraca uwagę, że postępowania opiniodawczego nie prowadzi się w sprawach o zatwierdzenie podziału na podstawie przepisów art. 41 ust. 2 usm w zw. z art. 95 pkt 1 ugn (art. 93 ust. 4 ugn). Wstępny projekt podziału strona przedkłada tylko w postępowaniu opiniodawczym; w postępowaniu o zatwierdzenie podziału niezależnie od ustaleń planu miejscowego składa natomiast mapę z projektem podziału (art. 97 ust. 1a pkt 4 i ust. 1b ugn) oraz wskazuje cel podziału (§ 2 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości – Dz. U. Nr 268, poz. 2663). Nie można się więc zgodzić ze skarżącą, że wniosek z dnia 29 lutego 2008 r. dotyczył zatwierdzenia podziału niezależnie od ustaleń planu miejscowego. W takim przypadku Spółdzielnia zawnioskowała by o zatwierdzenie podziału, a nie o wydanie postanowienia opiniującego podział, a do wniosku dołączyła by mapę z projektem podziału, a nie wstępny projekt podziału i wskazała by cel dokonania podziału.
Nie znajduje podstawy prawnej twierdzenie skarżącej, co do możliwości przeprowadzenia postępowania podziałowego w oparciu o nieobowiązujący w dniu wydania rozstrzygnięcia plan miejscowy z 1992 r.
Jeżeli więc Spółdzielnia domaga się podziału na podstawie art. 41 ust. 2 usm w zw. z art. 95 pkt 1 ugn, to winna cofnąć wniosek o wydanie postanowienia opiniującego i złożyć wniosek o zatwierdzenie podziału z powołaniem się na powyższe przepisy. Do wniosku należy też załączyć dokumentację wymaganą dla tego rodzaju podziału.
Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło