I SA/Wa 1097/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak asesor WSA Iwona Kosińska asesor WSA Tomasz Wykowski (spr.) Protokolant Maciej Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2007 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej oddala skargę. I SA/Wa 1097/07 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (zwane dalej "SKO") utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] marca 2007 r. nr [...], odmawiającą przyznania zaliczki alimentacyjnej na M. i A. M. Uzasadniając decyzję z dnia [...] maja 2007 r. SKO wskazało, iż decyzją organu I instancji odmówiono A. M. (zwanej dalej "skarżącą") przyznania świadczenia w formie zaliczki alimentacyjnej na dzieci. Od decyzji tej skarżąca złożyła odwołanie. Rozpatrzywszy odwołanie, SKO podtrzymało stanowisko organu I instancji, podnosząc, iż zasady przyznawania zaliczek alimentacyjnych dla osób samotnie wychowujących dzieci, uprawnionych do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna reguluje ustawa z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86, poz.732). Zaliczka alimentacyjna przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty [...] zł (art.7 ust.2 ustawy o postępowaniu ...). Rodzina wnioskodawczyni składa się z trzech osób, tj. z wnioskodawczyni oraz dwójki dzieci uprawnionych do zaliczki alimentacyjnej. Dochód rodziny skarżącej ustalony został w oparciu o przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2006 r. nr 139, poz.992 z późn.zm.), do której – w sprawach w niej nieuregulowanych – odsyła art.18 ust.2 ustawy o postępowaniu ... . Dochód rodziny to przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy (art.3 ust.2 ustawy o świadczeniach ...). Dochód stanowi, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, przychód podlegający opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszony o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne niezliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne (art.3 pkt 1a ustawy o świadczeniach ...). Okresem zasiłkowym w omawianej sprawie jest okres od dnia 1 września 2006 r. do dnia 31 sierpnia 2007 r., a zatem podstawę ustalenia kryterium dochodowego stanowi dochód uzyskany w 2005 r. Dochód ten wyniósł za cały rok [...] zł, co oznacza, iż przeciętny miesięczny dochód wyniósł [...] zł. Dochód w tej wysokości przekracza próg [...] zł ustalony w art.7 ust.2 ustawy o postępowaniu ..., co uniemożliwia pozytywne załatwienie żądania skarżącej. Skarżąca wniosła do Sądu skargę na decyzję SKO, żądając uchylenia jej w całości oraz orzeczenia co do istoty sprawy na jej korzyść. Skarżąca podniosła, iż orzekające w sprawie organy dokonały błędnej wykładni art.7 ust.2 ustawy o postępowaniu ..., który to przepis jest ponadto sprzeczny z art.2 oraz art.32 w związku z art.31 ust.3 Konstytucji RP poprzez uzależnienie możliwości przyznania zaliczki alimentacyjnej wyłącznie od kryterium dochodowego z pominięciem oceny sytuacji osobistej i materialnej wnioskodawców. Powołując się na tę okoliczność, skarżąca wniosła o zwrócenie się przez Sąd, zgodnie z art.193 Konstytucji RP o przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego w sprawie zbadania zgodności przepisów ustawy o postępowaniu ... z Konstytucją. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd rozpoznał skargę na decyzję SKO na tej podstawie, iż sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolowanie działalności administracji publicznej pod kątem jej zgodności z prawem (art.1§1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z dnia 20 września 2002 r., nr 153, poz.1269 z późn. zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art.3§2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153, poz.1270 z późn. zm. – zwanej dalej "p.p.s.a."). Skargę należało oddalić, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza właściwych przepisów prawa materialnego, jak też przepisów postępowania administracyjnego. Stosując się do wskazań art.7, 77§1, 80 i 107§3 k.p.a. SKO dostatecznie wyjaśniło stan faktyczny sprawy w oparciu o prawidłowo zebrany, rozpatrzony i oceniony materiał dowodowy, prawidłowo zinterpretowało przepisy regulujące zasady i tryb przyznawania zaliczek alimentacyjnych zawarte w ustawie o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej oraz – w związku z odesłaniem zawartym w art.18 ust.2 tej ustawy – w ustawie o świadczeniach rodzinnych, prezentując w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyczerpujący i spójny wywód faktyczny i prawny. Żądania skarżącej uwzględnić nie było można, albowiem dochód jej rodziny na osobę za rok 2005, obliczony na podstawie stosownego zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] listopada 2006 r., wynosi [...] zł miesięcznie (czego skarżąca nie kwestionuje), przekracza niemal dwukrotnie limit ustalony w art.7 ust.2 ustawy o postępowaniu ... (tj. [...] zł). Rozumiejąc trudną sytuację życiową rodziny skarżącej należy wskazać, iż związując organy orzekające w przedmiocie przyznawania zaliczek alimentacyjnych sztywno określonym kryterium dochodowym, ustawodawca nie pozostawił tym organom możliwości tzw. luzu decyzyjnego właściwego dla decyzji uznaniowych. W konsekwencji powyższego organy orzekające w sprawie zobowiązane były do stwierdzenia, iż skarżąca nie spełnia kryteriów do ubiegania się o zaliczkę alimentacyjną. Rozpatrując skargę Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia jej żądania odnośnie przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu – na podstawie art.193 Konstytucji RP oaz art.3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (DZ.U. nr 102, poz.643 z późn.zm.) - pytania prawnego co do zgodności ustawy o postępowaniu ..., w tym w szczególności jej art.7 ust.2 z przepisami Konstytucji RP, tj. z art.2 (zasada demokratycznego państwa prawnego) oraz art.32 (zasada równości) w związku z art.31 ust.3 (zasada wolności). Przesłanką do skierowania stosownego pytania do Trybunału mogłoby być jedynie powzięcie przez Sąd uzasadnionych wątpliwości co do zgodności przepisów ustawy o postępowaniu ... z przywołanymi przez skarżącą zasadami konstytucyjnymi. Sąd nie podziela stanowiska skarżącej, aby wątpliwości tego rodzaju można było wywodzić z ustalenia przez ustawodawcę jednolitego kryterium dochodowego dla wszystkich ubiegających się o zaliczkę alimentacyjną. Takie rozwiązanie legislacyjne, nie faworyzujące i nie dyskryminujące żadnego z podmiotów, charakteryzujące się przy tym klarownością i precyzją nie nosi zdaniem Sądu znamion niekonstytucyjności. Wskazać jednakże należy, iż skarżącej przysługuje prawo samodzielnego wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie konstytucyjności kwestionowanych przez nią przepisów (zgodnie z art.79 ust.1 Konstytucji RP każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zostały naruszone, ma prawo, na zasadach określonych w ustawie o Trybunale Konstytucyjnym, wnieść skargę do Trybunału w sprawie zgodności z Konstytucją ustawy lub innego aktu normatywnego, na podstawie którego sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o jego wolnościach lub prawach albo o jego obowiązkach określonych w Konstytucji. Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 p.p.s.a.