I SA/Wa 1099/16

PostanowienieWSA w Warszawie2018-08-22

Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy koszty poniesione przez adwokata ustanowionego z urzędu na współpracę z innym radcą prawnym w celu doręczenia pisma skarżącej mogą stanowić niezbędne i udokumentowane wydatki podlegające zwrotowi ze środków budżetowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że koszty poniesione przez adwokata ustanowionego z urzędu na współpracę z innym radcą prawnym w celu doręczenia pisma skarżącej nie stanowią niezbędnych i udokumentowanych wydatków w rozumieniu art. 250 § 1 PPSA. Są to wewnętrzne rozliczenia pełnomocnika, a nie bezpośrednie wydatki ponoszone przez niego w związku z udzielaniem pomocy prawnej.
Stan faktyczny
Wniosek adwokata A. P. o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Skarga została odrzucona przez WSA w Warszawie. Adwokatowi przyznano wynagrodzenie za czynności w postępowaniu zażaleniowym oraz zwrot udokumentowanych wydatków pocztowych, jednak odmówiono zwrotu kosztów związanych ze współpracą z innym radcą prawnym w celu doręczenia pisma skarżącej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. P. kwotę 147,60 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym opłatę w kwocie 120 zł, podatek VAT 27,60 zł oraz 26 zł tytułem innych udokumentowanych wydatków. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku adwokata A. P. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi T. B., W. M., T. L. i M. L. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia 1. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. P. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 147,60 (sto czterdzieści siedem 60/100) złotych, w tym tytułem opłaty kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 27,60 (dwadzieścia siedem 60/100) złotych oraz kwotę 26 (dwadzieścia sześć) złotych tytułem innych udokumentowanych wydatków pełnomocnika; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 1099/16 odrzucił skargę T. B., W. M., T. L. i M. L. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2017 r. przyznano skarżącej T. B. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym m.in. ustanowienie adwokata. Na pełnomocnika skarżącej wyznaczona została adwokat A. P. (pismo ORA w [...] z dnia [...] września 2017 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 10 stycznia 2018 r. odrzucił zażalenie T. L. na postanowienie z dnia 25 kwietnia 2017 r., a następnie postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2018 r. Sąd odrzucił zażalenie T. B., W. M. i M. L. na w/w postanowienie z dnia 25 kwietnia 2017 r. W dniu 2 maja 2018 r. do Sądu wpłynęło zażalenie na postanowienie z dnia 17 kwietnia 2018 r., sporządzone przez wyznaczonego z urzędu pełnomocnika T. B. Pełnomocnik wystąpił jednocześnie z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym poniesionych wydatków w wysokości 5,20 zł tytułem wysyłki oraz oświadczył, że koszty pomocy prawnej nie zostały uiszczone ani w całości ani w części. W piśmie z dnia 25 kwietnia 2018 r. pełnomocnik wniósł ponadto o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w pierwszej instancji oraz zwrot poniesionych wydatków w wysokości 138,60 zł. Pełnomocnik wskazał, że na powyższą kwotę wydatków składają się 3 znaczki pocztowe w kwocie 5,20 zł oraz kwota 123 zł brutto z tytułu doręczenia osobiście pisma T. B. przez radcę prawnego i wyjaśnienie konieczności skontaktowania się z pełnomocnikiem, na dowód czego przedłożono fakturę. Adwokat A. P. wskazała, że miała obowiązek zapoznania się z aktami sprawy i skontaktowania się ze skarżącą, która zamieszkuje w odległości 55 km od W., w krótkim czasie. W związku z tym mniej kosztowym rozwiązaniem - w jej ocenie - było nawiązanie współpracy z radcą prawnym, który przebywał w tamtych okolicach, niż jazda samochodem z Warszawy do miejsca zamieszkania skarżącej. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z treścią art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje stosowne rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości. W niniejszej sprawie jest to rozporządzenie z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714), które weszło w życie w dniu 2 listopada 2016 r. Stosownie do treści z § 2 pkt 1 i 2 tego rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w myśl § 3 rozporządzenia, zawiera oświadczenie, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części. Zgodnie z § 4 ust. 1 tego rozporządzenia, opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Stosownie do § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia, opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. W myśl natomiast § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia opłata w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi 240 zł. Stosownie do § 21 ust. 1 pkt 2 lit. d tego rozporządzenia, w postępowaniu przed sądami administracyjnymi opłata w postępowaniu zażaleniowym wynosi 120 zł. W rozpoznawanej sprawie oczywiste jest, że ustanowiony z urzędu pełnomocnik podejmował czynności w postępowaniu zażaleniowym w związku z postanowieniem Sądu z dnia 17 kwietnia 2018 r. Złożony wniosek zawiera oświadczenie, o którym mowa w § 3 powołanego rozporządzenia. W sprawie zaistniały zatem przesłanki do ustalenia wynagrodzenia za podjęte czynności w postępowaniu zażaleniowym w wysokości 120 zł (zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. d powołanego rozporządzenia), powiększonego o stosowną stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności. Pełnomocnik poniósł ponadto wydatki na kwotę 26 zł, na które składają się koszty 5 przesyłek pocztowych skierowanych do Sądu w cenie 5,20 zł za każdą (karta nr 108, 117, 158, 161 i 169 akt sądowych). Kwota ta stanowi niezbędny, udokumentowany wydatek pełnomocnika, należny mu wraz z wynagrodzeniem za udzielenie z urzędu pomocy prawnej. Jednocześnie wskazać trzeba, że w rozpoznawanej sprawie nie zaistniały przesłanki uzasadniające przyznanie wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji. Pełnomocnik ustanowiony został na mocy postanowienia z dnia 3 sierpnia 2017 r., a więc po wydaniu przez Sąd postanowienia odrzucającego skargę, co miało miejsce w dniu 25 kwietnia 2017 r. W postępowaniu przed sądem pierwszej instancji pełnomocnik nie podejmował więc czynności, za które należałoby przyznać mu stosowne wynagrodzenie. Wniosek w tej części jest więc bezzasadny i podlega oddaleniu. Odnosząc się zaś do wniosku o zwrot kwoty 123 zł brutto tytułem wydatków poniesionych w związku z doręczeniem osobiście pisma skarżącej przy pomocy innego radcy prawnego, stwierdzić należy, że wniosek w przedmiotowym zakresie również jest bezzasadny. Nie można bowiem uznać, że wskazane koszty stanowią niezbędny wydatek ustanowionego z urzędu pełnomocnika należny mu wraz z wynagrodzeniem. Innymi słowy nawiązanie współpracy z innym radcą prawnym czy też adwokatem, celem dokonania określonych czynności, nie uzasadnia powiększenia wynagrodzenia przyznawanego wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi, nawet jeżeli czynności te – jak w niniejszej sprawie – podejmowane były w związku z koniecznością doręczenia osobiście pisma skarżącej mającej miejsce zamieszkania w miejscowości innej niż siedziba kancelarii pełnomocnika. Nawiązanie takiej współpracy było wewnętrzną sprawą wyznaczonego z urzędu pełnomocnika i radcy prawnego, który podjął się dokonania określonej czynności. Zdaniem starszego referendarza sądowego niezbędne i udokumentowane wydatki, o których mowa w art. 250 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dotyczyć muszą bezpośrednio osoby wyznaczonego z urzędu pełnomocnika. Bez znaczenia jest natomiast czy pełnomocnik wykonuje określone czynności osobiście, czy też korzysta z pomocy innych osób. Decyzję w tym zakresie podejmuje sam pełnomocnik i powinien on uwzględniać ewentualne konsekwencje z tego wynikające. Wzajemne rozliczenia pomiędzy wyznaczonym z urzędu pełnomocnikiem, a innymi osobami, z którymi pełnomocnik ten współpracuje, nie mieszczą się w pojęciu wydatków, o których mowa w art. 250 § 1 powołanej ustawy. Tym samym brak było podstaw do uwzględnienia wniosku we wskazanym zakresie. Zdaniem starszego referendarza sądowego charakter i stopień zawiłości sprawy, a także nakład pracy pełnomocnika uzasadniał przyznanie wynagrodzenia w wysokości stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 2 lit. d powołanego rozporządzenia, tj. 120 zł, powiększonego o stosowną kwotę podatku od towarów i usług oraz zwrot udokumentowanych i niezbędnych wydatków w kwocie 26 zł. W świetle powyższego w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło