I SA/Wa 111/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-09-17

Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu powinien zostać uwzględniony w pełnej wysokości, czy też sąd może obniżyć to wynagrodzenie, biorąc pod uwagę nakład pracy pełnomocnika?
Ratio decidendi
Sąd może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu, jeśli nakład pracy pełnomocnika, charakter sprawy i jego wkład w jej rozstrzygnięcie nie uzasadniają przyznania pełnej kwoty. W niniejszej sprawie, biorąc pod uwagę, że skarga została sporządzona przez stronę, a czynności pełnomocnika ograniczyły się do zapoznania się z aktami i złożenia pisma bez merytorycznego stanowiska, wynagrodzenie zostało obniżone do kwoty 60 zł plus VAT.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku adwokata A. D. o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. Sąd ten wcześniej oddalił skargę Związku [...] na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej. Pełnomocnik strony skarżącej wniósł o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną z urzędu, oświadczając, że nie została ona opłacona.
Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. D. kwotę 73,80 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 60 zł opłaty i 13,80 zł podatku VAT.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 17 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku adwokata A. D. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi Związku [...] w [...] na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. D., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 73,80 (siedemdziesiąt trzy 80/100) złotych, w tym tytułem opłaty kwotę 60 (sześćdziesiąt) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 13,80 (trzynaście 80/100) złotych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 111/18, wydanym na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, oddalił skargę Związku [...] w [...] na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W dniu 7 września 2018 r. do Sądu wpłynęło pismo procesowe z dnia 7 września 2018 r., w którym wyznaczony z urzędu pełnomocnik strony skarżącej wniósł m.in. o sporządzenie uzasadniania w/w wyroku oraz o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, że koszty pomocy prawnej nie zostały opłacone w całości ani w części. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z treścią art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje w niniejszej sprawie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714), które weszło w życie 2 listopada 2016 r. Stosownie do treści § 2 pkt 1 i 2 tego rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w myśl § 3 rozporządzenia, zawiera oświadczenie, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części. Zgodnie z § 4 ust. 1 tego rozporządzenia, opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. W myśl § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia, opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Stosownie do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia opłata w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi natomiast 240 zł. Z powyższych przepisów wynika, że w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji opłata w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi 240 zł. Zauważyć jednak należy, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. wszedł w życie art. 250 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym w uzasadnionych przypadkach, sąd może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu. Co prawda w przepisie tym jest mowa o uprawnieniu sądu do obniżenia wynagrodzenia kwalifikowanego pełnomocnika, jednakże w doktrynie podkreśla się, że kompetencje w tym zakresie posiada w pierwszej kolejności referendarz sądowy, a sąd może podjąć takie działanie jedynie wyjątkowo w szczególnie uzasadnionych przypadkach (zob. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. prof. zw. dr hab. Romana Hausera, prof. zw. dr hab. Marka Wierzbowskiego, Warszawa 2015, str. 994). Dokonując natomiast oceny pracy pełnomocnika należy mieć na uwadze niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy skarga została sporządzona osobiście przez stronę skarżącą i wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2018 r. wydanym na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym została oddalona. Czynności podjęte przez wyznaczonego z urzędu pełnomocnika w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji polegały zaś na zapoznaniu się w dniu 23 maja 2018 r. z aktami sprawy i wystosowaniu pisma z dnia 7 września 2018., które - co istotne - nie zawierało stanowiska w sprawie. Wobec powyższego, uwzględniając w szczególności nakład pracy pełnomocnika, a także jego wkład w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, stwierdzić trzeba, że zaistniały przesłanki do obniżenia wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji do kwoty 60 zł podwyższonej o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania. Zdaniem starszego referendarza sądowego zakres podjętych przez pełnomocnika czynności oraz charakter i stopień zawiłości sprawy nie uzasadniały przyznania wynagrodzenia w pełnej wysokości. Przyznana zaś kwota uwzględnia realny nakład pracy pełnomocnika w prowadzonym postępowaniu, a zwłaszcza fakt, że podjęte czynności ograniczyły się do przejrzenia akt sprawy oraz złożenia pisma z dnia 7 września 2018 r. Mając powyższe na uwadze w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 250 § 1 i § 2 oraz art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło