I SA/Wa 111/18
PostanowienieWSA w Warszawie2018-10-31
Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy starszy referendarz sądowy może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej poniżej kwoty minimalnej określonej w rozporządzeniu?Ratio decidendi
Starszy referendarz sądowy może przyznać wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w kwocie niższej niż minimalna określona w rozporządzeniu, jeśli oceni, że nakład pracy pełnomocnika nie był znaczny, a sprawa nie była skomplikowana. Sąd posiada uprawnienie do obniżenia wynagrodzenia w uzasadnionych przypadkach, a ocena jakości świadczonych usług należy do jego kompetencji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku adwokata A. D. o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu, polegającą na sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Wniosek wpłynął po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Związku na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej. Starszy referendarz sądowy rozpoznał wniosek, oceniając nakład pracy pełnomocnika i zawiłość sprawy.Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. D. kwotę 73,80 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 31 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku adwokata A. D. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi Związku [...] w [...] na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. D., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej kwotę 73,80 (siedemdziesiąt trzy 80/100) złotych, w tym tytułem opłaty kwotę 60 (sześćdziesiąt) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 13,80 (trzynaście 80/100) złotych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 111/18, wydanym na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, oddalił skargę Związku [...] w [...] na postanowienie Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Postanowieniem z dnia 17 września 2018 r. przyznano wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenie tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.
W dniu 24 października 2018 r. do Sądu wpłynęła opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie sporządzona przez wyznaczonego z urzędu pełnomocnika. Przedstawiając opinię pełnomocnik wystąpił jednocześnie o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu z tytułu sporządzenia opinii oświadczając, że koszty pomocy prawnej nie zostały opłacone w całości ani w części.
W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje w niniejszej sprawie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714), które weszło w życie 2 listopada 2016 r.
Stosownie do treści § 2 pkt 1 i 2 tego rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w myśl § 3 rozporządzenia, zawiera oświadczenie, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części.
Zgodnie z § 4 ust. 1 tego rozporządzenia, opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy.
W myśl § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia, opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług.
W rozpoznawanej sprawie ustanowiony z urzędu pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 24 sierpnia 2018 r. Złożony wniosek zawiera oświadczenie, o którym mowa w § 3 powołanego rozporządzenia. Zaistniały zatem przesłanki do przyznania wynagrodzenia.
Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b powołanego rozporządzenia, opłata za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam adwokat - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł.
Opłata w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi natomiast 240 zł (§ 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia).
Zauważyć ponadto trzeba, że stosownie do treści art. 250 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w uzasadnionych przypadkach, sąd może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu. W przepisie tym jest mowa o uprawnieniu sądu do obniżenia wynagrodzenia kwalifikowanego pełnomocnika, jednakże w doktrynie oraz orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że kompetencje w tym zakresie posiada w pierwszej kolejności referendarz sądowy, a sąd może podjąć takie działanie jedynie wyjątkowo w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Dokonując natomiast oceny pracy pełnomocnika należy mieć na uwadze niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia.
W świetle powyższego, uwzględniając w szczególności charakter i zawiłość sprawy oraz nakład pracy pełnomocnika, postanowiono przyznać wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi wynagrodzenie za dokonaną czynność (sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej) w wysokości 60 zł, podwyższone o stosowną stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania. Zdaniem starszego referendarza sądowego w sprawie nie zaistniały podstawy do przyznania wynagrodzenia w pełnej, określonej w powołanych wyżej przepisach, wysokości. Jak wskazano wniosek o przyznanie pełnomocnikowi wynagrodzenia podlega ocenie pod względem jakości świadczonych w ramach pomocy prawnej usług. Analiza sporządzonej opinii prowadzi natomiast do wniosku, że nie wymagała ona znacznego nakładu pracy pełnomocnika. Zwłaszcza, że przedmiotowa sprawa nie była sprawą szczególnie skomplikowaną. W ocenie referendarza przyznana kwota uwzględnia realny nakład pracy pełnomocnika w niniejszym postępowaniu.
Mając powyższe na uwadze w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 250 § 1 i § 2 oraz art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło