I SA/Wa 1111/20
WyrokWSA w Warszawie2020-12-10
Skład orzekający: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich, Sędzia WSA Monika Sawa, Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ właściwy może uchylić decyzję przyznającą świadczenia rodzinne na podstawie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, jeśli nie zostały w pełni ustalone charakter pobytu osoby uprawnionej w innym państwie UE oraz konkretne przepisy i akty prawne tego państwa, na podstawie których osoba ta mogła skorzystać ze świadczeń rodzinnych?Ratio decidendi
Organ właściwy może uchylić decyzję przyznającą świadczenia rodzinne na podstawie art. 23a ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych tylko wtedy, gdy zostaną spełnione wszystkie wymogi proceduralne. Oznacza to konieczność dokładnego ustalenia charakteru pobytu osoby w innym państwie UE (czy jest to pobyt długotrwały, czy tymczasowy) oraz uzyskania od wojewody kompletnej informacji o zastosowaniu przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, w tym wskazania konkretnych przepisów lub aktów prawnych innego państwa, na podstawie których osoba ta mogła skorzystać ze świadczeń. Bez tych ustaleń uchylenie decyzji jest przedwczesne.Stan faktyczny
B. S. złożyła wniosek o zasiłek rodzinny na dzieci. Decyzją z listopada 2018 r. przyznano jej zasiłek. Następnie Wojewoda poinformował, że ojciec jednego z dzieci, K. P., przebywa w innym państwie UE od 2013 r., co może skutkować zastosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Prezydent Miasta uchylił decyzję przyznającą zasiłek na to dziecko. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. B. S. wniosła skargę do WSA, kwestionując uchylenie zasiłku, wskazując na trudną sytuację finansową i brak kontaktu z ojcem dzieci. WSA uchylił obie decyzje organów, uznając, że nie ustalono wystarczająco charakteru pobytu ojca dziecka w innym państwie UE ani konkretnych podstaw prawnych do zastosowania koordynacji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: WSA Monika Sawa WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie świadczeń rodzinnych uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu odwołania B. S., decyzją z [...] marca 2020 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] grudnia 2019 r. nr [...] orzekającą o uchyleniu decyzji ostatecznej nr [...] z [...] listopada 2018 r. w części przyznającej zasiłek rodzinny na dziecko A. P. w związku z zastosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.
[...] września 2018 r. B. S. złożyła w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w [...] wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na dzieci: A. P. i A. S. na okres świadczeniowy [...].
Decyzją z [...] listopada 2018 r. Prezydenta Miasta [...] przyznał B. S. zasiłek rodzinny na dzieci: A. P. i A. S. na okres od [...] listopada 2018 r. do [...] października 2019 r. w wysokości po [...] zł miesięcznie oraz na ten sam okres dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka w wysokości [...] zł miesięcznie.
Pismem z [...] stycznia 2020 r. Wojewoda [...], działając na podstawie art. 21 ustawy o świadczeniach rodzinnych, poinformował Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w [...], że ojciec dziecka K. P. od grudnia 2013 r. przebywa na terytorium [...]. W związku z powyższym przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w sprawie B. S. mają zastosowanie wyłącznie w stosunku do dziecka A. P. w okresie od [...] stycznia 2014 r. do nadal.
Decyzją z [...] grudnia 2019 r. Prezydent Miasta [...], na podstawie art. 23a ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych, orzekł o uchyleniu decyzji ostatecznej z [...] listopada 2018 r. w części przyznającej zasiłek rodzinny na dziecko A. P. w związku z zastosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.
Od decyzji odwołanie wniosła B. S. W odwołaniu podniosła, że problem, który zaistniał w związku z wydaniem decyzji przyznającej świadczenie na dziecko A. P. wyniknął z braku możliwości ustalenia aktualnego miejsca pobytu ojca dziecka K. P. Podkreśliła, że nie ma żadnego kontaktu z jego rodziną, ani wiedzy na temat miejsca zamieszkania jego rodziny w Polsce. Ostatnim znanym jej adresem, jaki wskazał K. P., jest adres do korespondencji po wyjeździe - adres ośrodka pomocy społecznej w [...]. Od momentu wyjazdu do [...] w grudniu 2013 r. ojciec dziecka nie utrzymuje kontaktu z córką. Do odwołania strona załączyła: zaświadczenie z Sądu Okręgowego w [...] z [...] czerwca 2019 r. dotyczące egzekucji alimentów, wyrok zaoczny Sądu Rejonowego w [...] z [...] maja 2016 r. sygn. akt [...] [...] zasądzający alimenty od pozwanego K. P. na rzecz córki A. P., postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z [...] sierpnia 2016 r. sygn. akt [...] [...] w przedmiocie ustalenia miejsca pobytu A. P. oraz pozbawienia władzy rodzicielskiej K. P. Podkreśliła, że w toku postepowania sądowego domagała się ustanowienia dla K. P. kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu oraz że od wydania wyroku zasądzającego alimenty na rzecz córki do chwili obecnej nie udało się jej wyegzekwować alimentów. Wniosła o utrzymanie w mocy decyzji przyznającej świadczenie na córkę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z [...] marca 2020 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] grudnia 2019 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłacania tych świadczeń określone zostały w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2220 ze zm.) – dalej zwanej "ustawą".
Dalej Kolegium wskazało, że każde państwo członkowskie Unii Europejskiej ustala zasady przyznawania i wysokość świadczeń rodzinnych na podstawie swoich wewnętrznych przepisów. Nie można otrzymywać świadczeń rodzinnych w pełnej wysokości w tym samym okresie na tego samego członka rodziny w dwóch różnych państwach członkowskich. Przeciwdziałać temu mają przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.
Zgodnie z postanowieniami art. 2 pkt 15a ustawy ilekroć w ustawie jest mowa o przepisach o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego - oznacza to rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z 30.04.2004, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 5, str. 72, z późn. zm.) oraz rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 284 z 30.10.2009, str. 1, z późn. zm.).
Wyżej wskazane rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. nr 883/2004, stanowiąc element porządku prawnego obowiązującego w Polsce, wprowadza regulacje przeciwdziałające kumulacji świadczeń, tj. pobierania świadczeń rodzinnych na tego samego członka rodziny w tym samym czasie w różnych krajach, poprzez ustalenie zasad pierwszeństwa ustawodawstwa właściwego przy ich przyznawaniu i zasad zawieszania już ustalonych świadczeń.
W świetle postanowień art. 68 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, pt.: "Zasady pierwszeństwa w przypadku zbiegu praw do świadczeń": 1. W przypadkach, w których na podstawie ustawodawstwa więcej niż jednego Państwa Członkowskiego udzielane są świadczenia w tym samym okresie i dla tych samych członków rodziny, mają zastosowanie następujące zasady pierwszeństwa: a) w przypadku świadczeń wypłacanych przez więcej niż jedno Państwo Członkowskie z różnych tytułów, kolejność pierwszeństwa jest następująca: w pierwszej kolejności prawa udzielane z tytułu zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, w drugiej kolejności prawa udzielane z tytułu otrzymywania emerytury lub renty i w ostatniej kolejności prawa uzyskiwane na podstawie miejsca zamieszkania; b) w przypadku świadczeń wypłacanych przez więcej niż jedno Państwo Członkowskie z tego samego tytułu, kolejność pierwszeństwa ustalana jest poprzez odniesienie do następujących kryteriów dodatkowych: i) w przypadku świadczeń uzyskiwanych z tytułu zatrudnienia lub pracy na własny rachunek: miejsce zamieszkania dzieci, pod warunkiem, że taka praca jest wykonywana i, dodatkowo, w odpowiednim przypadku, najwyższa kwota świadczeń przewidzianych przez kolidujące ustawodawstwa. W tym ostatnim przypadku koszt świadczeń dzielony jest według kryteriów określonych w rozporządzeniu wykonawczym; ii) w przypadku świadczeń uzyskiwanych na podstawie otrzymywania emerytur lub rent: miejsce zamieszkania dzieci, pod warunkiem, że emerytura lub renta jest wypłacana na podstawie jego ustawodawstwa i, dodatkowo, w odpowiednim przypadku, najdłuższy okres ubezpieczenia lub zamieszkania na podstawie kolidujących ustawodawstw; iii) w przypadku świadczeń uzyskiwanych na podstawie miejsca zamieszkania: miejsce zamieszkania dzieci. 2. W przypadku zbiegu uprawnień, świadczenia rodzinne udzielane są zgodnie z ustawodawstwem wyznaczonym jako mające pierwszeństwo na podstawie przepisów ust. 1. Uprawnienia do świadczeń rodzinnych z tytułu innych kolidujących ustawodawstw są zawieszane do kwoty przewidzianej przez pierwsze ustawodawstwo i, w odpowiednim przypadku, określany jest dodatek dyferencyjny dla sumy, która przekracza te kwotę. Jednakże taki dodatek dyferencyjny nie musi być przewidziany dla dzieci zamieszkujących w innym Państwie Członkowskim, kiedy uprawnienie do przedmiotowego świadczenia wynika wyłącznie z miejsca zamieszkania. 3. Jeżeli, zgodnie z przepisami art. 67, w instytucji właściwej Państwa Członkowskiego, którego ustawodawstwo ma zastosowanie, złożony zostaje wniosek o przyznanie świadczeń rodzinnych, ale nie z tytułu prawa pierwszeństwa wynikającego z przepisów ust. 1 i 2 niniejszego artykułu, to: a) instytucja ta niezwłocznie przekazuje taki wniosek instytucji właściwej Państwa Członkowskiego, którego ustawodawstwo ma zastosowanie z tytułu pierwszeństwa, informuje zainteresowanego i, bez uszczerbku dla przepisów rozporządzenia wykonawczego dotyczących tymczasowego przyznawania świadczeń, zapewnia, jeżeli to konieczne, dodatek dyferencyjny wspomniany w ust. 2; b) instytucja właściwa Państwa Członkowskiego, którego ustawodawstwo ma zastosowanie z tytułu pierwszeństwa, rozpatruje ten wniosek, tak jak gdyby został on złożony bezpośrednio do niej, a dzień, w którym wniosek taki został złożony w pierwszej instytucji, uważa się za dzień złożenia wniosku w instytucji mającej pierwszeństwo.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy do zadań Wojewody w zakresie świadczeń rodzinnych należy: 1) pełnienie funkcji instytucji właściwej w związku z udziałem Rzeczypospolitej Polskiej w koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w przypadku przemieszczania się osób w granicach Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego i Konfederacji Szwajcarskiej; 2) wydawanie decyzji w sprawach świadczeń rodzinnych realizowanych w związku z koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego.
Następnie organ odwoławczy przytoczył treść art. 23a ustawy.
Dalej Kolegium wskazało, że Wojewoda [...] ustalił, że ojciec dziecka K. P. od grudnia 2013 r. przebywa na terytorium [...]. W związku z powyższym przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w sprawie B. S. mają zastosowanie wyłącznie w stosunku do dziecka A. P. w okresie od [...] stycznia 2014 r. do nadal (pismo z [...] stycznia 2020 r.).
W ocenie Kolegium, wobec ustaleń Wojewody [...], organ I instancji zasadnie uchylił, na podstawie art. 23a ust. 5 ustawy, swoją decyzję ostateczną z [...] listopada 2018 r. przyznającą zasiłek rodzinny na dziecko A. P. w związku z zastosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez stronę odwołaniu Kolegium wyjaśniło, że w sytuacji, gdy wojewoda informuje organ I instancji, że w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego organ I instancji posiada wyłącznie kompetencje do uchylenia decyzji przyznającej świadczenia rodzinne (tak: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z 24 stycznia 2019 r. sygn. akt Il SA/Ol 883/18).
Po uchyleniu decyzji ostatecznej z [...] listopada 2018 r. przyznającej zasiłek rodzinny na dziecko A. P. organem właściwym do wydania decyzji w sprawie świadczeń rodzinnych na dziecko A. P., w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, jest Wojewoda [...].
Od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] marca 2020 r. B. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...]. W skardze wniosła o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanie decyzji ostatecznej z [...] listopada 2018 r.; 2) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania wg. norm przepisanych. W uzasadnieniu podniosła, że jest matką samotnie wychowującą dwójkę dzieci. Kiedy po długim czasie nie doczekała się wsparcia finansowego ze strony ich ojca K. P. zaczęła szukać pomocy, gdzie w świetle obowiązującego prawa, taką pomoc mogłaby otrzymać. Skarżąca podała, że w przypadku córki A. P. zmuszona została złożyć pozew sądowy przeciwko jej ojcu, co miało miejsce w 2016 r. W tej sprawie dokumenty zostały przekazane wcześniej w odwołaniu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Skarżąca podkreśliła, że działała wyłącznie dla dobra córki i uważa, że byłoby krzywdzące dla niej, gdyby taka pomoc została odebrana, tylko dlatego, że nie miała możliwości ustalenia miejsca pobytu jej ojca K. P. Pomoc finansowa jaka została udzielona na rzecz córki pozwoliła na realizację jej rozwoju i nauki. Bez tych środków byłoby to niemożliwością, przynajmniej częściowo. Skarżąca podała, że w chwili wzniesienia pozwu sądowego była w trudnej sytuacji finansowej. Do dzisiaj niewiele się zmieniło. Skarżąca jest osobą niedosłyszącą, w tym nie słyszy na lewe ucho. Posiada orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Stanowi to dla niej duże utrudnienie w funkcjonowaniu na co dzień. Wcześniej starała się o pracę, jednak z negatywnym skutkiem. Pozostaje w dalszym ciągu bez racy. Jednak dzięki wsparciu jej rodziny i przyznaniu świadczeń rodzinnych na dzieci, w tym na A. P. mogła spokojnie przeżyć kolejny dzień.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie i jednocześnie podtrzymało stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest uzasadniona.
W pierwszej kolejności trzeba wskazać, że podstawę materialnoprawną decyzji Prezydenta Miasta [...] z [....] grudnia 2019 r. stanowił art. 23a ust. 5 ustawy.
Sąd zwraca uwagę, że podany w podstawie prawnej tej decyzji art. 32 ust. 1d ustawy nie miał w sprawie zastosowania, ponieważ wskazana wyżej decyzja jest decyzją uchylającą decyzję przyznającą świadczenia rodzinne. Nie jest to decyzja przyznająca świadczenia rodzinne oraz decyzją w sprawie zmiany wysokości świadczeń rodzinnych na korzyść strony.
Jeżeli natomiast chodzi o tryb obligatoryjnego uchylenia decyzji, o którym mowa w art. 23a ustawy, to zgodnie z jej art. 23a ust. 2 w przypadku przebywania osoby uprawnionej do świadczeń rodzinnych lub członka rodziny tej osoby w dniu wydania decyzji przyznającej świadczenia rodzinne lub po dniu jej wydania poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w państwie, o którym mowa w ust. 1 (w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego), organ właściwy występuje do wojewody o ustalenie, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Z tym, że ust. 2 nie stosuje się w przypadku wyjazdu lub pobytu turystycznego, leczniczego lub związanego z podjęciem przez dziecko kształcenia poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (art. 23a ust. 2a ustawy). W przypadku, o którym mowa w ust. 2, wojewoda ustala, czy w przekazanej sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (art. 23a ust. 3 ustawy). W przypadku gdy wojewoda w sytuacji, o której mowa w ust. 2, ustali, że mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, organ właściwy uchyla decyzję przyznającą świadczenia rodzinne za okres, w którym osoba podlega ustawodawstwu w zakresie świadczeń rodzinnych w innym państwie, o którym mowa w ust. 1, w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (art. 23a ust. 5 ustawy).
Z przepisów tych wynika, że procedura zmierzająca do obligatoryjnego uchylenia decyzji ostatecznej, o której mowa w art. 23a ust. 5 ustawy winna być uruchomiona, gdy po zakończeniu sprawy o przyznanie świadczenia rodzinnego poprzez wydanie decyzji przyznającej świadczenie organ właściwy dowie się, że osoba uprawniona przebywa w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego wymienione w art. 3 pkt 15a ustawy i jednocześnie ustali, że pobyt tej osoby nie ma charakteru tymczasowego, o którym mowa w art. 23a ust. 2a ustawy.
Jeżeli organ właściwy ustali, że pobyt osoby uprawnionej związany jest ze zmianą miejsca zamieszkania lub podjęciem zatrudnienia w innym państwie UE, EOG lub Konfederacji Szwajcarskiej wówczas wszczyna z urzędu postępowanie nadzwyczajne w przedmiocie uchylenia decyzji przyznającej świadczenie rodzinne, o czym zawiadamia stronę postępowania (art. 28 ustawy w zw. z art. 61 § 4 kpa) i występuje do właściwego wojewody o ustalenie, czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.
Następnie właściwy wojewoda obowiązany jest przeprowadzić we własnym zakresie postępowanie wyjaśniające aby ustalić, czy osoba uprawniona znajduje się w sytuacji, w której charakter jej pobytu i status (np. osoba zatrudniona, prowadząca działalność na własny rachunek, bezrobotny, emeryt, inna osoba), a także rodzaj przysługującego obcego świadczenia, kwalifikuje tę osobę jako adresata przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, o których mowa w art. 3 pkt 15a ustawy.
Przy czym z informacji wojewody musi dodatkowo wynikać, czy osoba uprawniona podlega i w jakim okresie ustawodawstwu w innym państwie (w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego) w zakresie świadczenia na rodzinę w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Z tym, że podleganie ustawodawstwu innego państwa należy rozumieć w taki sposób, że wojewoda w celu ustalenia faktu i okresu podlegania temu ustawodawstwu przez osobę uprawnioną winien wyjaśnić, z jakich świadczeń dana osoba mogła realnie skorzystać w państwie obcym. Powinien więc wskazać konkretny przepis uprawniający osobę uprawnioną, przebywającą na terenie państwa, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji, do pobierania w tym państwie w danym okresie świadczeniowym (pokrywającym się z okresem przyznania polskiego świadczenia rodzinnego) odpowiedniego świadczenia rodzinnego albo akt (rozstrzygnięcie, czynność) organu lub instytucji państwa obcego, która przyznała w danym okresie świadczeniowym tego rodzaju świadczenie wskutek skonkretyzowania takiego właśnie przepisu. Wojewoda nie może zatem ustalić faktu podlegania obcemu ustawodawstwu, np. jedynie na podstawie informacji o wyjeździe wspomnianej wyżej osoby do innego państwa i podjęciu tam zatrudnienia. Te okoliczności pozwalają mu na ustalenie, że w danej sytuacji mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.
Jeżeli z informacji uzyskanej od wojewody wynikają powyższe okoliczności wówczas dochodzi do sytuacji, w której organ właściwy w okresie przyznania polskiego świadczenia rodzinnego nie był kompetentny do wydania decyzji o jego przyznaniu. Z tego powodu organ właściwy winien wydać decyzję uchylającą swoją decyzję przyznającą świadczenie rodzinne, na podstawie art. 23a ust. 5 ustawy.
Taki tryb postępowania wynika z art. 23a ust. 2-3 i 5 ustawy.
Zdaniem Sądu poza sporem w niniejszej sprawie jest to, że: 1) K. P. ojciec A. P. od grudnia 2013 r. przebywa w [...][....], a więc miało to miejsce w dacie wydania decyzji z [...] listopada 2018 r. przyznającej świadczenie rodzinne (zasiłek rodzinny) na rzecz A. P.; 2) tylko B. S. przysługuje władza rodzicielska nad córką A. P. i skarżąca wraz z dwójką dzieci ma miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w rozumieniu art. 1 ust. 3 ustawy w zw. z art. 25 i art. 26 § 1 Kodeksu cywilnego; 3) K. P. nie jest, w rozumieniu art. 3 pkt 12 i 16 ustawy, członkiem rodziny tworzonej przez B. S., A. P. i A. S.; 4) polskie świadczenia rodzinne stanowią element unijnych systemów świadczeń rodzinnych [art. 2 pkt 1 ustawy w zw. z art. 1 lit. z w zw. z art. 3 ust. 1 lit. j rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r.].
Jednakże w niniejszej sprawie istotne znaczenie ma także to, czy ziściły się wszystkie przewidziane wyżej wymogi warunkujące zastosowanie trybu uchylenia decyzji, wynikające z art. 23a ust. 5 ustawy, w szczególności to, czy: 1) Prezydent Miasta [...] ustalił charakter pobytu K. P. w [...][...], aby wykluczyć sytuację z art. 23a ust. 2a ustawy; 2) Prezydent Miasta [...] otrzymał od Wojewody [...] kompletną, pisemną informację o okolicznościach wynikających z art. 23a ust. 5 ustawy, tj. po pierwsze – informującą o zastosowaniu w sprawie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w związku z charakterem pobytu K. P., jego statusem i charakterem [...] świadczenia przysługującego za dany okres świadczeniowy z tytułu częściowego pokrycia wydatków na utrzymanie A. P., po drugie – informującą, czy - a jeżeli tak to, w jakim okresie - ojciec A. P. podlegał na podstawie konkretnego przepisu lub na podstawie indywidualnego aktu lub czynności instytucji obcego państwa ustawodawstwu w zakresie świadczenia na rodzinę w danym okresie świadczeniowym w innym państwie, w związku ze stosowaniem konkretnych przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, tj. rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz.U.UE.L.2004.166.1 ze zm.) – dalej zwanego "rozporządzeniem" i rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz.U.UE.L.2009.284.1 ze zm.).
Jeżeli chodzi o to pierwsze zagadnienie Prezydent Miasta [...] nie ustalił charakteru pobytu K. P. na terytorium [...][....], tj. czy był to pobyt długotrwały (art. 23a ust. 2 ustawy), czy krótkotrwały (art. 23a ust. 2a ustawy).
Z kolei Wojewoda [...] nie przekazał Prezydentowi Miasta [...] informacji jaki status ma K. P. w [...][...] (np. pracownik najemny, osoba prowadząca działalność na własny rachunek, bezrobotny). Organ ten nie podał także jaki konkretnie przepis z zakresu koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego miał w niniejszej sprawie zastosowanie, tj. taki, który wskazywałby, że ojciec A. P., z uwagi na charakter swego pobytu i status był uprawniony za dany okres świadczeniowy do [...] świadczenia rodzinnego stanowiącego odpowiednik polskiego świadczenia rodzinnego. Z informacji Wojewody nie wynika też, czy K. P. uzyskał świadczenie tego typu z tytułu pokrycia części wydatków na utrzymanie A. P. za okres, którego dotyczyła decyzja Prezydenta Miasta [...] z [...] listopada 2018 r.
Brak tych informacji uniemożliwiał Prezydentowi Miasta [...] ustalenie okresu którego winno dotyczyć uchylenie decyzji z [...] listopada 2018 r. przyznającej świadczenie rodzinne (zasiłek rodzinny).
Zdaniem Sądu w takiej sytuacji przedwczesne było wydanie przez Prezydenta Miasta [...] decyzji z [...] grudnia 2019 r. i zaakceptowanie tego rozstrzygnięcia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w zaskarżonej decyzji.
Skoro w niniejszej sprawie opisane wyżej okoliczności nie zostały dostrzeżone, wyjaśnione i ocenione, to Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] i Prezydent Miasta [...] wydali decyzje z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 w zw. z art. 23a ust. 2 i 2a oraz 23a ust. 5 ustawy, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ponownie prowadzonym postępowaniu Prezydent Miasta [...] weźmie pod uwagę zaprezentowaną w niniejszym wyroku ocenę prawną. Organ I instancji wyjaśni charakter pobytu K. P. w [...][...]. Jeżeli okaże się, że pobyt ten w dniu wydania decyzji przyznającej świadczenie nie miał charakteru, o którym mowa w art. 23a ust. 2a ustawy wówczas organ właściwy wystąpi do Wojewody [...] o uzupełnienie pisemnej informacji o opisane wyżej okoliczności dotyczące zastosowania przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego i podlegania ustawodawstwu [...][...] w zakresie świadczeń rodzinnych stanowiących odpowiednik polskiego świadczenia rodzinnego (zasiłku rodzinnego) z tytułu częściowego pokrycia wydatków na utrzymanie A. P. za okres świadczeniowy, który dotyczył decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] listopada 2018 r. W zależności od poczynionych ustaleń organ I instancji ponownie oceni, czy są podstawy do zastosowania art. 23a ust. 5 ustawy.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) w zw. z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło