I SA/Wa 1111/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Kamil Kowalewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi O.T. na Prezydenta m.st. Warszawy w sprawie rozliczenia z tytułu korzystania ze świadczeń w formie schronienia postanawia: odrzucić skargę. O. T. w piśmie z 20 maja 2025 r. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nieprawidłowe saldo i rozliczania prac wykonanych na rzecz Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy [...] m. st. Warszawy. Skarżąca wyjaśniła, że była kierowana do prac na rzecz ośrodka decyzjami Prezydenta m. st. Warszawy i kontraktami socjalnymi. Jej prace były ewidencjonowane w dwóch formach: elektronicznej i papierowej, a skarżąca wykonywała je w żywieniu zbiorowym (pomoc kuchenna), ochronie osób i mienia (nocne zmiany i zastępstwa za pracownika etatowego), bibliotece. W jej ocenie jednak wspomniane prace były też wykonywane bez BHP, bez badań lekarskich (i niezgodnie z jej stanem zdrowia oraz zaświadczeniami lekarskimi oraz dokumentacją medyczną, zawartą w prowadzonej przez OPS Dzielnicy [...] m. st. Warszawy dokumentacji), bez umowy o pracę ani zlecenia, bez uwzględnienia w zapisach księgowych jednostki budżetowej i saldzie z urzędu kierującej na nie i mającej obowiązek rozliczenia (tak jak rozliczają przychody i rozchody pieniężne). Skarżąca wyjaśnił, że chce ustalić czym są te prace wg prawa, bo nie ma ich rozliczenia w dostarczonych jej z urzędu i dokumentach finansowo- księgowych. W ocenie skarżącej wartość pieniężną świadczeń w naturze należy określać na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami, usługami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania. Jest to wartość godziwa. Za prawidłowość przyjętej zasady wyceny odpowiada podatnik. Oznacza to, że powinien on móc wykazać, dlaczego przyjął taką, a nie inną zasadę wyceny świadczenia. Mając na uwadze, że saldo przedstawione jej przez organ nie uwzględniało takich kryteriów wyceny skarżąca je odrzuciła. Skarżąca wskazała, że oczekuje od Sądu rozstrzygnięcie czy to, że musi wykonywać roboty i pracę na podstawie decyzji Prezydenta m. st. Warszawy i do kontraktów socjalnych, bez zapłaty i rozliczenia, bez BHP jest zgodne z prawem i zgodne z zasadami jakimi mają się kierować organy administracji publicznej? Czy takie traktowanie jest formą pomocy społecznej i standardem prawidłowym w administracji publicznej? Czy jest zgodne z umowami międzynarodowymi, których Polska jest sygnatariuszem. Prezydent w odpowiedzi na skargę z dnia 3 lipca 2025 r. wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi. W ocenie Prezydenta skoro przedmiotem jest ustalenie salda i rozrachunki z tytułu odpłatności za świadczenie w formie pobytu w schronisku dla osób bezdomnych przyznane decyzjami administracyjnymi, to skarga ta jest niedopuszczalna, bowiem zaskarżeniu do sądu administracyjnego nie mogą podlegać administracyjno-techniczne czynności organu związane z rozliczaniem opłat za świadczenia pomocy społecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm. dalej: "p.p.s.a.") sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny obowiązany jest do dokonania oceny jej dopuszczalności, w szczególności do dokonania oceny czy z uwagi na przedmiot skargi sprawa należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn., Dz. U. z 2024 r., poz. 1264) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zakres kognicji tych sądów został określony przepisami art. 3 § 2 i 3, art. 4 i art. 5 p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na: decyzje administracyjne (pkt 1); postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę, co do istoty (pkt 2); postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie (pkt 3); inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 4); pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających (pkt 4a); akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5); akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6); akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego (pkt 7); bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8); bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9). Skarga skierowana do tut. Sądu z 20 maja 2025 r. dotyczy – jak wskazała skarżąca – warunków wykonywania prac na rzecz Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy [...] m. st. Warszawy, które miały odbywać się bez niezbędnych kursów BHP, badań lekarskich, umowy o pracę ani zlecenia oraz bez uwzględnienia w zapisach księgowych jednostki budżetowej i saldzie z urzędu kierującej. Dlatego skarżąca nie zgadzała z przedstawionymi jej ustaleniami salda i rozrachunkami z tytułu odpłatności za świadczenie w formie pobytu w schronisku dla osób bezdomnych przyznane decyzjami administracyjnymi. W ocenie Sądu, tak zakreślony przedmiot skargi nie mieści się w katalogu spraw, o których w art. 3 § 2 p.p.s.a. W świetle tego przepisu sąd administracyjny nie jest władny rozstrzygnąć o zgodności z prawem warunków na jakich skarżąca miała świadczyć wskazane w skardze prace na rzecz Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy [...] m. st. Warszawy. Samo rozliczenie i saldo z tytułu odpłatności za świadczenie w formie pobytu w schronisku dla osób bezdomnych przyznane decyzjami administracyjnymi, jako czynność typowo księgowa, nienależąca do sfery władczej działalności organu administracji publicznej, zgodnie z argumentacją Prezydenta również nie podlega skutecznemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W świetle powyższego Sąd stwierdził, że sprawa nie podlega kognicji sądów administracyjnych i dlatego skarga podlega odrzuceniu. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 58 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.