I SA/Wa 1115/12

Referendarz sądowy Grzegorz Antas Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2012 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy materialnej postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący M. S. wnioskiem z dnia [...] listopada 2014 r., uzupełnionym w dniu [...] grudnia 2014 r., wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie rozstrzygniętej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 listopada 2014 r. sygn. I SA/Wa 1115/12 oddalającym skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2012 r. przedmiocie odmowy przyznania pomocy materialnej. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący jest bez środków do życia, nie przysługuje mu ani emerytura ani renta, jak też zasiłek z pomocy społecznej. Wnioskodawca zadeklarował, że nie posiada oszczędności. Oświadczył, że zamieszkuje samotnie w mieszkaniu o powierzchni [...] m². Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej: p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), natomiast w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). W niniejszej sprawie z urzędu należało uwzględnić to, że skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w sprawie, w której jego wniosek o prawo pomocy podlegał już rozpatrzeniu (postanowienie WSA w Warszawie z dnia 15 marca 2013 r. sygn. I SA/Wa 1115/12 odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata), stąd sformułowane w piśmie z dnia [...] listopada 2014 r. żądanie ustanowienia adwokata mogło być rozpoznane jedynie jako wniosek o zmianę postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy ze względu na zmianę okoliczności (art. 165 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Uwzględnić jednocześnie należało, że skarżący w toku postępowania prowadzonego przez Sądem I instancji występował już o zmianę postanowienia WSA w Warszawie z dnia 15 marca 2013 r., niemniej jego żądanie zostało w tym zakresie oddalone wobec przyjęcia przez Sąd, że wnioskodawca w niezmienionych okolicznościach odnoszących się do jego sytuacji majątkowej i życiowej (deklarowany brak środków do życia w sytuacji, gdy przyznana mu renta z tytułu niezdolności do pracy od dnia [...] października 1998 r. nie jest przez uprawnionego pobierana, a łączna kwota przysługującego mu za okres od dnia [...] października 1998 r. do dnia [...] lutego 2013 r. świadczenia wynosi [...] zł brutto), nie wykazał, by nie mógł ustanowić pełnomocnika z wyboru we własnym zakresie (postanowienie WSA w Warszawie z dnia 17 czerwca 2014 r. sygn. I SA/Wa 1115/12; zażalenie skarżącego na to postanowienie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2014 r. sygn. I OZ 667/14). Stanowisko wyrażone w powyższych orzeczeniach w zakresie, w jakim wiążąco rozstrzyga o sytuacji materialnej, w jakiej ma znajdować się skarżący, a także o wymogu wykazania przez wnioskodawcę, że jego stan finansowy uległ zmianie wywiera bezpośredni wpływ na treść przyjmowanej w niniejszej sprawie oceny o zasadności zwrócenia się o przyznanie prawa pomocy (zmianę postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy). Jest to spowodowane uznaniem, że skarżący w nowym wniosku nie wykazał, by jego sytuacja finansowa, której istotnym elementem pozostaje pula należących do strony środków pochodzących z przyznanych lecz niepobieranych świadczeń rentowych – konfrontowana z przedstawioną wyżej sytuacją - uległa jakiejkolwiek zmianie. Należy zauważyć, że niepobrane przez skarżącego świadczenia przekraczają kwotę [...] zł i nawet jeżeli w świetle treści art. 135 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1440 ze zm.) pozostające faktycznie w dyspozycji wnioskodawcy środki muszą być uważane za niższe, to i tak pozwalają skarżącemu pokryć koszty udziału w postępowaniu sądowym samodzielnie. Należy podzielić stanowisko wyrażone we wskazanym wyżej postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 sierpnia 2014 r., w którym wskazano, że niewykazanie przez skarżącego zmiany okoliczności faktycznych sprawy wyklucza zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, gdyż wcześniej przyjęta ocena jest wiążąca, a jakiekolwiek rozważania na temat przysługującego skarżącemu świadczenia rentowego z ZUS i jego charakteru mają cechy niedozwolonej na tym etapie postępowania polemiki z prawomocnym rozstrzygnięciem Sądu. Wobec przysługującego skarżącemu z mocy prawa zwolnienia z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (art. 239 pkt 1 lit a p.p.s.a.) rozpoznawany w niniejszym postępowaniu wniosek został zakwalifikowany jako wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu (adwokata), pomimo że skarżący, wypełniając formularz PPF, zaznaczył, że chciałby ubiegać się również o zwolnienie od kosztów sądowych. W tych warunkach, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.