I SA/Wa 1118/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch Sędziowie WSA Daniela Kozłowska /spr./ asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2007 r. sprawy ze skargi K. M. i S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania podziałowego oddala skargę. Burmistrz Miasta S. decyzją z dnia [...] września 2002 r. nr [...] zatwierdził podział działki położonej w obrębie geodezyjnym S. przy ul. [...], stanowiącej w dniu wydania decyzji własność T. i H. K. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] Burmistrz Miasta S. działając na wniosek K. i S. M., A. P. i H. M. odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją z [...] września 2002 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z [...] maja 2006 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania K. i S. M., A. i G. P. oraz H. M. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta S. z [...] września 2002 r. W uzasadnieniu decyzji SKO podało, że wznowienie postępowania administracyjnego a następnie ocena, czy występują okoliczności określone w art. 145 § 1 k.p.a. może mieć miejsce wówczas, gdy spełnione są przesłanki przedmiotowe i podmiotowe. Stwierdzenie braku przesłanki przedmiotowej lub podmiotowej obliguje organ administracji do odmowy wznowienia postępowania. W niniejszej sprawie przyczyną odmowy wznowienia postępowania było stwierdzenie braku przymiotu strony przez skarżących. Z akt sprawy wynika, że stronami postępowania o podział nieruchomości byli H. i T. K., właściciele działki nr [...]. Obecnie właścicielami działek powstałych w wyniku podziału są M. i A. G. (działka nr [...]), E. i W. G. (działka nr [...]), M. W. (działka nr [...] oraz powiat s. (działka nr [...]). Postępowanie w sprawie podziału nieruchomości jak i postępowanie o wznowienie postępowania podziałowego nie dotyczy interesu prawnego skarżących, zatem w myśl art. 28 k.p.a. nie przysługuje im przymiot strony. Z uwagi na stwierdzony brak przesłanki podmiotowej nie dokonano oceny merytorycznej podniesionych w odwołaniu zarzutów. Skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie wnieśli K. i S. M., A. i G. P. oraz H. M.. Postanowieniem z dnia [...] października 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę A. P., G. P. i H. M. Skarżący K. i S. M. podnieśli m.in., że wyniku dokonanego podziału utracili drogę, która stanowiła jedyny dostęp do działki nr [...], do której użytkowania mieli prawo na podstawie aktu notarialnego i planów stanowiących integralną część księgi wieczystej. Wskazali też, że nie uczestniczyli w pomiarach do protokółu z przebiegu granic, ponieważ nie otrzymali w tej sprawie żadnego zawiadomienia i ten sposób zostali pozbawieni możliwości obrony drogi. Protokół z 17 sierpnia 2002 r. powstał w wyniku kłamstwa oraz bez sprawdzenia planów archiwalnych. W roku 2004 T. K. sprzedała A. G. działkę nr [...] wraz z włączoną do tej działki drogą. W akcie notarialnym z [...] października 1953 r. dotyczącym kupna działki nr [...] zostało opisane, że graniczy ona z jednej strony z drogą publiczną. T. K. nie była właścicielem tej drogi. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie podnosząc, że z uwagi na brak przesłanki podmiotowej należało utrzymać w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Przyczyną odmowy wznowienia postępowania było stwierdzenie, że skarżący nie mają przymiotu strony. Stronami postępowania zakończonego decyzją Burmistrza Miasta S. z [...] września 2002 r. byli T. i H. K., właściciele działki nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlegała oddaleniu. Spośród zasad ogólnych postępowania administracyjnego szczególne znaczenie ma zasada stabilności (trwałości) decyzji ostatecznych. Według art. 16 § 1 k.p.a. uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznej, stwierdzenie jej nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie. Taki zapis ustawowy wprost wskazuje na wyjątkowość trybu wzruszania decyzji. Wynikają z tego określone konsekwencje a m.in. to, że wszczęcie owego szczególnego trybu, mającego doprowadzić do wzruszenia ostatecznej decyzji, samo przez się, nie powoduje utraty mocy obowiązującej tej decyzji. Tego rodzaju zasada ma swoje głębokie uzasadnienie z punktu widzenia ładu i porządku prawnego oraz zapewnienia pewności obrotu prawnego. Wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową, która ma na celu ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ostateczną decyzją w sytuacji, gdy zaistnieją przesłanki określone w art. 145 § 1 k.p.a. Analiza podstaw wznowienia prowadzi do wniosku, ze chodzi o wady postępowania administracyjnego a nie samą decyzję. Tak rozumiany cel postępowania wznowieniowego wykazuje z jednej strony ścisły związek z postępowaniem głównym (zwykłym tokiem instancji), z drugiej strony wprost wskazuje na odrębność tego postępowania., będącego samoistnym postępowaniem administracyjnym. Zgodnie z art. 149 § 3 k.p.a. odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze decyzji wówczas, gdy organ stwierdzi, że postępowanie jest niedopuszczalne z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych oraz gdy strona złożyła żądanie wznowienia z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 148 § 1 i 2 k.p.a. Z przyczyn podmiotowych odmowa wznowienia postępowania następuje, gdy żądanie złoży podmiot, który nie jest stroną w sprawie. W niniejszej sprawie prawidłowo ustalono, że żądający wznowienia nie są osobami, które dysponowały tytułem prawnym do nieruchomości, która podlegała podziałowi a więc nie mieli interesu prawnego w postępowaniu o podział nieruchomości i nie mają takiego interesu w żądaniu wznowienia postępowania. Organ pierwszej instancji wskazał, że wprawdzie na mapach znajdujących się w księgach wieczystych jest naniesiona droga, ale nie ma zapisu o ustanowionej na niej służebności. Wieloletnie użytkowanie części podzielonej nieruchomości jako drogi i nawet jej remontowanie jest okolicznością faktyczną, która nie czyni ze skarżących strony postępowania o podział, a co najwyżej osobę zainteresowaną w dalszym istnieniu dotychczasowego stanu. Dlatego prawidłowe jest stanowisko organów, że skarżący nie wykazali własnego interesu prawnego lub obowiązku i tym samym przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., co oznaczało wydanie decyzji o odmowie wznowienia postępowania w sprawie podziału nieruchomości. Z powyższych względów Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).