I SA/Wa 1120/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński Sędziowie: WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (spr.) WSA Joanna Skiba Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi Gminy Miejskiej L. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z dniem 01.01.1999 r. nieodpłatnie prawa własności nieruchomości oddala skargę. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] marca 2013r. Nr [...] po rozpatrzeniu odwołania Prezydenta Miasta L. od decyzji Wojewody [...] nr [...] z [...] listopada 2012r., stwierdzającej nabycie z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999r., przez Gminę L., prawa własności nieruchomości położonej w L., oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha obręb [...], zajętej pod drogę publiczną ul. [...] w L. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym: Wnioskiem z 26 lipca 2012r. M. i G. M. zwrócili się do Wojewody [...] o wydanie w trybie art. 73 ustawy z 13 października 1998r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną decyzji potwierdzającej nabycie przez Gminę L. prawa własności ww. nieruchomości oznaczonej nr działki [...], zajętej pod część ulicy [...] w L. Decyzją z dnia [...] listopada 2012r nr [...] Wojewoda [...] stwierdził nabycie z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999r., przez Gminę L., prawa własności nieruchomości położonej w L., oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha obręb [...], zajętej pod drogę publiczną ul. [...] w L. Od decyzji Wojewody [...] z [...] listopada 2012r. złożyła odwołanie Gmina Miejska L., wskazując na naruszenie art. 107 § 1 i 3, art. 7 i 10 kpa. W wyniku rozpatrzenia tego odwołania Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z [...] marca 2013r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że przedmiotowa nieruchomość, objęta księgą wieczystą KW nr [...] stanowiła w dniu 31 grudnia 1998r. współwłasność G. M. i M. M., a więc nie była w tym dniu własnością Skarbu Państwa bądź jednostek samorządu terytorialnego. Ulica [...] posiadała status drogi publicznej, bowiem wymieniona została w uchwale Rady Narodowej Miasta W. Nr [...] z [...] maja 1988r. w sprawie zaliczania dróg publicznych na terenie W. i województwa [...] do kategorii dróg lokalnych miejskich. Na podstawie art. 103 ust. 2 w/w ustawy drogi lokalne miejskie z dniem 1 stycznia 1999r. stały się drogami gminnymi, a więc ul. [...] stała się drogą gminną. W oparciu o wyrys z mapy ewidencyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] obrazujący granice nieruchomości zajętych pod drogi publiczne zgodnie ze stanem na dzień 31 grudnia 1998r. przyjęto, że działka nr [...] zajęta była pod drogę publiczną gminną ul. [...]. Na drodze sprawowane było władztwo publiczne, co potwierdza znajdująca się w aktach sprawy umowa z dnia [...] grudnia 1996r. w sprawie bieżącej konserwacji oświetlenia ulicznego gminy L. i umowa z dnia [...] marca 1998r. dotycząca remontu cząstkowego nawierzchni ulic zgodnie z wykazem obejmującym ul. [...] oraz umowa z [...] kwietnia 1997r. w sprawie profilowania i wałowania dróg gruntowych. Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym dla udowodnienia władania należy wykazać wykonywanie prac związanych m.in. z utrzymywaniem drogi, jej konserwacją, modernizacją czy odśnieżaniem – wyrok NSA z 14.11.2008r. I OSK 1471/2007, Lex Polonica 1972653. Odnosząc się do zarzutów odwołania podniesiono w szczególności, że zawiera ono wyłącznie zarzuty o charakterze formalnym, zatem nie ma podstaw do uznania by wypowiedzenie się przez stronę przed wydaniem decyzji miałoby znaczenie dla rozstrzygnięcia. Nadto pismem z 7 sierpnia 2012r. [...] Urząd Wojewódzki skierował do Urzędu Miejskiego w L. wystąpienie o uzupełnienie materiału dowodowego w odpowiedzi otrzymując pismo zastępcy Prezydenta Miasta L. z 5 listopada 2012r. informujące o stanie przedmiotowej nieruchomości, zatem nie można uznać zarzutu naruszenia art. 10 kpa za zasadny. Brak też podstaw do uznania zarzutu braku pełnego uzasadnienia decyzji Wojewody [...]. Skargę na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła Gmina Miejska L. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji Wojewody [...]. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania: art. 10§ 1 i 77§ 4 kpa poprzez uniemożliwienie Gminie Miejskiej L. zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia, co do zebranych materiałów, co w konsekwencji doprowadziło do zamknięcia stronie drogi do dochodzenia swoich interesów prawnych oraz naruszenia art. 7, 8, 11, 80, 107 § 1 i 3 kpa poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i zasadności przesłanek, którymi kierował się organ wydając zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podano między innymi, że władztwo publiczne ustalone zostało na podstawie dokumentów w postaci umów dotyczących prac konserwacyjnych, oświetlenia ulicznego, remontu nawierzchni ulic, zimowego utrzymania dróg lokalnych. Umowy te nie dotyczyły bezpośrednio ulicy [...] i przedmiotowej działki, a ich przedmiot określono ogólnie. Nie wynika z nich jednoznacznie władztwo jednostki samorządu terytorialnego stąd organy bezpodstawnie przyjęły spełnienie wszystkich przesłanek z art. 73 Przepisów wprowadzających. Nie wyjaśniono, zatem dokładnie stanu faktycznego, czym naruszono ww. przepisy postępowania, a wydane decyzje nie uwzględniają całości materiału dowodowego. Nadto organ nie zawiadomił stron o zaliczeniu do materiału dowodowego faktów znanych organowi z urzędu, nie umożliwił wypowiedzenie się do zebranych dowodów, co stanowi o wadliwości przeprowadzonego postępowania, a w konsekwencji wydanej decyzji administracyjnej. W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa I Gospodarki Morskiej wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Przepis ten określa normatywne przesłanki, których łączne wystąpienie powoduje skutek w postaci przejścia prawa własności nieruchomości na Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Przesłankami tymi są: zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną oraz władanie nią w dniu 31 grudnia 1998r. przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego. Przepis art. 73 Przepisów wprowadzających nie zawiera definicji drogi publicznej, w związku, z czym należy posiłkować się ustawą z 21 marca 1985 roku O drogach publicznych (w brzmieniu z 1998r.) i w jej przepisach szukać tej definicji. W oparciu o art. 1 tej ustawy drogą publiczną jest droga zaliczona do jednej z kategorii dróg publicznych, z której korzystać może każdy zgodnie z jej przeznaczeniem z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w ustawie lub innych przepisach szczególnych. Zaliczenie określonej drogi do kategorii dróg gminnych – bo z taką mamy do czynienia w sprawie niniejszej – następowało w drodze uchwały wojewódzkiej rady narodowej. Zatem zawarte w art. 73 ust. 1 Przepisów wprowadzających sformułowanie "nieruchomości zajęte pod drogi publiczne" oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, która następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed 1 stycznia 1999r. W przedmiotowej sprawie nie jest sporne, że ulica [...] w L., w ciągu, której położona jest działka nr [...] została przed dniem 1 stycznia 1999r. zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich, co wynika z uchwały Rady Narodowej Miasta W. z [...] maja 1988r. Nr [...] w sprawie zaliczania dróg publicznych na terenie W. i województwa [...] do kategorii dróg lokalnych miejskich oraz dróg gminnych, obecnie stanowiąc drogę gminną – art. 103 ust. 2 Przepisów wprowadzających. Nie jest kwestionowany fakt, że jest to droga ogólnodostępna. Jak wynika z akt sprawy kwestią niesporną jest też, iż współwłaścicielami nieruchomości w dacie 31 grudnia 1998r. byli M. i G. M., a zatem nieruchomość nie była w tej dacie własnością Skarbu Państwa czy też jednostki samorządu terytorialnego. Skarżąca kwestionuje ustalenia organu dotyczące władztwa Gminy Miejskiej L. w dniu 31 grudnia 1998r. przedmiotowa działką. Władztwo to, jak zarzuca skarżący, ustalono na podstawie dokumentów w postaci umów dotyczących prac konserwacyjnych, oświetlenia ulicznego, remontów nawierzchni ulic, zimowego utrzymania dróg lokalnych, z których nie wynika, że dotyczą bezpośrednio ulicy [...] i działki nr [...]. Ponadto organ nie zakomunikował stronie o zaliczeniu do materiału dowodowego tych umów, jako faktu znanego organowi z urzędu w myśl art.77§ 4 kpa. Odnosząc się do ww. zarzutów stwierdzić należy, że umowa o dzieło z [...] marca 1998r. dot. remontu cząstkowego nawierzchni ulic masą asfaltu lanego - grysowego zgodnie z wykazem stanowiącym załącznik nr 1 do tej umowy wymienia ul. [...] (poz.32 załącznika), a wśród wykazu ulic do wałowania i profilowania wymienionych w załączniku do umowy z [...] kwietnia 1997r. również wyszczególniona jest ulica [...]. Umowa dotycząca oświetlenia ulicznego odnosiła się do całej Gminy L., nie wyłączając tej ulicy. Zatem zarzut, że przedmiotowe umowy nie dotyczą ulicy [...] jest niezasadny. Nie można też wymagać dołączenia dokumentów na tę okoliczność wyszczególniających działkę nr [...] w sytuacji, gdy działka ta została geodezyjnie wyodrębniona po 2000 roku. Pamiętać należy, że o władaniu jednostki samorządu terytorialnego nieruchomościami drogowymi stanowił stan faktyczny i formalnoprawne względy wynikające z podjętej uchwały o zaliczeniu danej drogi do kategorii dróg publicznych. Z istoty zarządu sprawowanego na podstawie art. 19-22 ustawy z 21 marca 1985r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2007r., Nr 19, poz. 115), a wykonywanego wobec drogi publicznej przez jej zarządcę wynikają określone czynności, jakie ten zarządca musi wykonywać wobec zarządzanej przez siebie drogi, które to czynności świadczą w sposób nie budzący wątpliwości o władaniu nieruchomością, o którym mowa w art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998r. Zauważyć należy, że w sprawie brak dowodów przeciwnych, podważających władztwo Gminy. Oceniając zasadność powyższych zarzutów należy też mieć na uwadze, że ww. umowy przesłane zostały przez Prezydenta Miasta L. przy piśmie z dnia 10 lipca 2008r. i jak wynika z tego pisma potwierdzają one władztwo Gminy. W aktach sprawy znajduje się też pismo zastępcy Prezydenta Miasta L., przesyłające pismo zarządcy drogi, z którego wynika m. in., że działka nr [...] stanowiła część pasa drogowego drogi kategorii lokalnej miejskiej tj. ulicy [...] i na dzień 31 grudnia 1998r. posiadała nawierzchnie asfaltową. Twierdzenie, że organ oparł się na dowodach, o których nie zakomunikował stronie skarżącej, nie polega na prawdzie. Pozbawiony podstaw jest też zarzut naruszenia art. 10 § 1kpa. Zarzut ten może odnieść skutek tylko wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych, co w sprawie niniejszej nie miało miejsca. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę. ----------------------- 5